🪄 İçerik Hazırla
🎓 5. Sınıf 📚 5. Sınıf Fen Bilimleri

📄 5. Sınıf Fen Bilimleri: Elektrik ve ısı Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Isı ve sıcaklık aynı kavramlardır, ikisinin de birimi derecedir.

2. Basit bir elektrik devresinde pil sayısının artırılması ampul parlaklığını artırır.

3. Sıcaklıkları farklı iki madde birbirine temas ettirildiğinde ısı akışı sıcaktan soğuğa doğrudur.

4. Elektrik devre elemanlarının sembollerle gösterilmesi, tüm dünyada ortak bir bilim dili oluşturulmasını sağlar.

5. Isı alan katı maddelerin boyunun uzamasına büzülme denir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Bir elektrik devresinde ampul sayısını değiştirmeden pil sayısını artırırsak ampul parlaklığı olur.
2. Maddelerin ısı etkisiyle hacimlerinin büyümesine adı verilir.
3. Isı bir enerji türüyken, bir enerji türü değildir, sadece maddenin taneciklerinin ortalama hareketliliğinin bir göstergesidir.
4. Elektrik devresinde akımı kontrol eden, devreyi açıp kapatmaya yarayan eleman olarak adlandırılır.
5. Sıcaklıkları farklı iki madde arasındaki ısı alışverişi, maddelerin eşitleninceye kadar devam eder.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Devreye elektrik enerjisi sağlayan güç kaynağıdır.
« Termometre ile ölçülen ve birimi derece Celsius olan büyüklüktür.
« Isı alan maddelerin hacimce büyümesi olayıdır.
« Isı veren maddelerin hacimce küçülmesi olayıdır.
« Bir deneyde bizim tarafımızdan bilinçli olarak değiştirilen değişkendir.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Sıcaklığı \(40^\circ\text{C}\) olan bir demir bilye, sıcaklığı \(10^\circ\text{C}\) olan suyun içine atılıyor. Isı akışının yönü nereden nereye doğrudur?

2. Bir elektrik devresinde pil sayısını sabit tutup ampul sayısını artırdığımızda ampul parlaklığı nasıl değişir?

3. Gözlük camlarının çerçeveye yerleştirilirken metal çerçevenin ısıtılması, maddelerin hangi özelliğinden yararlanıldığını gösterir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Basit bir elektrik devresinde sadece ampul sayısı değiştirilerek ampul parlaklığındaki değişim gözlenmek isteniyor. Bu deneyde kontrol edilen (sabit tutulan) değişken aşağıdakilerden hangisidir?

2. Isı ve sıcaklık kavramları ile ilgili verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

3. Sıcaklıkları sırasıyla \(50^\circ\text{C}\) ve \(20^\circ\text{C}\) olan iki sıvı boş bir kapta karıştırılıyor. Karışımın son sıcaklığı aşağıdakilerden hangisi olamaz?

4. I. Tren raylarının aralarında boşluk bırakılması
II. Termometre içindeki sıvının yükselmesi
III. Soğukta kalan balonun sönmesi
Yukarıda verilen olaylardan hangileri genleşme olayına örnek olarak gösterilebilir?

5. Basit bir elektrik devresinde ampulün ışık vermediği görülüyor. Bunun sebebi aşağıdakilerden hangisi olamaz?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Kış aylarında elektrik tellerinin gergin, yaz aylarında ise sarkık durmasının nedenini genleşme ve büzülme kavramlarını kullanarak açıklayınız.

2. Bir öğrenci özdeş ampul ve pillerle iki farklı devre kuruyor. 1. devrede 1 pil ve 1 ampul, 2. devrede ise 2 pil ve 1 ampul bulunuyor. Bu deneydeki bağımsız değişkeni, bağımlı değişkeni ve kontrol edilen değişkeni yazınız.

3. Isı ve sıcaklık arasındaki farklardan üç tanesini yazarak açıklayınız.