Yazım Yanlışı Ders Notu

Türkçeyi doğru ve güzel kullanmak için kelimeleri ve cümleleri kurallara uygun yazmamız gerekir. Yazım yanlışları, yazdıklarımızın yanlış anlaşılmasına neden olabilir. Bu derste, günlük hayatta sıkça yaptığımız yazım yanlışlarını ve bunların doğrusunu öğreneceğiz.

1. Büyük Harflerin Kullanımı 🅰️

Cümle içinde bazı kelimelerin büyük harfle başlaması gerekir. Bu kurallara dikkat etmek, yazım yanlışlarını engeller.

• Cümle Başında Büyük Harf

  Her cümlenin ilk kelimesi büyük harfle başlar.

  Örnekler:

  • Yanlış: bugün okula geç kaldım.
  • Doğru: Bugün okula geç kaldım.
  • Yanlış: hava çok güzel.
  • Doğru: Hava çok güzel.

• Özel İsimlerde Büyük Harf

  Kişi adları, soyadları, şehir, ülke, mahalle, sokak adları ve hayvanlara verdiğimiz özel isimler büyük harfle başlar.

  Örnekler:

  • Yanlış: ayşe ve ali parka gitti.
  • Doğru: Ayşe ve Ali parka gitti.
  • Yanlış: ankara türkiye'nin başkentidir.
  • Doğru: Ankara Türkiye'nin başkentidir.
  • Yanlış: kedim boncuk çok uykucudur.
  • Doğru: Kedim Boncuk çok uykucudur.

• Bayram ve Özel Gün Adlarında Büyük Harf

  Millî ve dinî bayramların, özel günlerin adları büyük harfle başlar.

  Örnekler:

  • Yanlış: ramazan bayramı ne zaman?
  • Doğru: Ramazan Bayramı ne zaman?
  • Yanlış: cumhuriyet bayramı'nı kutladık.
  • Doğru: Cumhuriyet Bayramı'nı kutladık.

2. "De", "Ki" ve "Mi"nin Yazımı 🤔

Türkçede "de", "ki" ve "mi" kelimeleri bazen ayrı, bazen de bitişik yazılır. Bu kurala dikkat etmek önemlidir.

• "De"nin Yazımı (Da / De)

  Bir şeyin içinde veya üzerinde olduğunu bildiren "-de / -da" ekleri kelimeye bitişik yazılır.

  Örnekler:

  • Yanlış: Kalem çanta da.
  • Doğru: Kalem çantada.
  • Yanlış: Ev de kimse yok.
  • Doğru: Evde kimse yok.

  Cümlede "bile" anlamına gelen "de / da" bağlacı ise her zaman ayrı yazılır. Bu "de / da"yı cümleden çıkardığımızda cümlenin anlamı bozulmaz.

  Örnekler:

  • Yanlış: Ben de geldim.
  • Doğru: Ben de geldim. (Cümleden çıkarınca: "Ben geldim." anlam bozulmaz.)
  • Yanlış: Kitap okumayı çok severim, film izlemeği de.
  • Doğru: Kitap okumayı çok severim, film izlemeyi de.

• "Ki"nin Yazımı

  Cümlede iki cümleyi veya kelimeyi birbirine bağlayan "ki" bağlacı her zaman ayrı yazılır.

  Örnekler:

  • Yanlış: O kadar yoruldumki uyuyakaldım.
  • Doğru: O kadar yoruldum ki uyuyakaldım.
  • Yanlış: Biliyorumki sen başaracaksın.
  • Doğru: Biliyorum ki sen başaracaksın.

  Ancak, bazı kelimelerle bitişik yazılan "ki"ler vardır (örneğin: evdeki, ondaki). Bunlar kelimenin bir parçasıdır ve ayrı yazılamaz.

  Örnekler:

  • Yanlış: Ev deki kedi çok sevimli.
  • Doğru: Evdeki kedi çok sevimli.

• "Mi"nin Yazımı

  Soru anlamı katan "mı / mi / mu / mü" eki her zaman ayrı yazılır ve kendisinden önceki kelimeye bitişik yazılmaz.

  Örnekler:

  • Yanlış: Sen de gelecek misin?
  • Doğru: Sen de gelecek misin?
  • Yanlış: Ödevini bitirdin mi?
  • Doğru: Ödevini bitirdin mi?

3. Sayıların Yazımı 🔢

Sayılar genellikle rakamla yazılır. Ancak bazen yazıyla da yazılabilirler.

• Rakamla Yazılan Sayılar

  Saat, para miktarı, ölçü gibi durumlarda sayılar genellikle rakamla yazılır.

  Örnekler:

  • Saat \( 09.00 \)'da ders başlıyor.
  • Bu kalem \( 5 \) TL.
  • Öğretmenimiz bize \( 3 \) kitap verdi.

• Sıra Sayılarının Yazımı

  Sıra bildiren sayılar rakamla yazıldığında yanına nokta (.) konur veya ek kesme işaretiyle ayrılır.

  Örnekler:

  • Yanlış: 3 sınıf.
  • Doğru: 3. sınıf veya 3’üncü sınıf.
  • Yanlış: Yarışmada 1 oldum.
  • Doğru: Yarışmada 1. oldum veya 1’inci oldum.

4. Noktalama İşaretlerinin Kullanımı 📌

Noktalama işaretlerini doğru yerde kullanmak da yazım kuralları kadar önemlidir. Cümleler bittiğinde nokta (.), soru sorduğumuzda soru işareti (?) ve duygu bildiren cümlelerde ünlem (!) kullanırız.

Örnekler:

• Yanlış: Okula gittim. mi
• Doğru: Okula gittin mi?
• Yanlış: Yaşasın bugün tatil
• Doğru: Yaşasın, bugün tatil!