🎓 3. Sınıf
📚 3. Sınıf Türkçe
💡 3. Sınıf Türkçe: Metin türleri de da eki Çözümlü Örnekler
3. Sınıf Türkçe: Metin türleri de da eki Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Aşağıdaki cümlelerde "de" ve "da" eklerinin doğru yazılıp yazılmadığını kontrol edelim:
1. Kitaplığımda bir sürü kitap var.
2. Ben de geliyorum.
3. Okulda çok eğlendik.
4. Yarın da sinemaya gidelim.
5. Pazarda taze meyveler vardı.
1. Kitaplığımda bir sürü kitap var.
2. Ben de geliyorum.
3. Okulda çok eğlendik.
4. Yarın da sinemaya gidelim.
5. Pazarda taze meyveler vardı.
Çözüm:
- 1. Kitaplığımda: "Kitaplık" kelimesine gelen "-de" eki, yer bildirdiği için bitişik yazılmalıdır. Doğru: Kitaplığımda. ✅
- 2. Ben de: "de" bağlacı, "ben" kelimesine ayrı yazılmalıdır. Anlamı pekiştirir. Doğru: Ben de. ✅
- 3. Okulda: "Okul" kelimesine gelen "-de" eki, yer bildirdiği için bitişik yazılmalıdır. Doğru: Okulda. ✅
- 4. Yarın da: "da" bağlacı, "yarın" kelimesine ayrı yazılmalıdır. Anlamı pekiştirir. Doğru: Yarın da. ✅
- 5. Pazarda: "Pazar" kelimesine gelen "-da" eki, yer bildirdiği için bitişik yazılmalıdır. Doğru: Pazarda. ✅
Örnek 2:
Aşağıdaki cümlelerde "de" veya "da" eklerinden hangisinin gelmesi gerektiğini bulalım ve boşlukları dolduralım:
1. Ben ____ geliyorum.
2. Kalemim ____ yok.
3. O ____ çok güzel bir resim yapmış.
4. Sınıf ____ sessizlik hakim.
5. Sen ____ bize katılır mısın?
1. Ben ____ geliyorum.
2. Kalemim ____ yok.
3. O ____ çok güzel bir resim yapmış.
4. Sınıf ____ sessizlik hakim.
5. Sen ____ bize katılır mısın?
Çözüm:
- 1. Ben de geliyorum. (Bağlaç olduğu için ayrı yazılır.)
- 2. Kalemim de yok. (Bağlaç olduğu için ayrı yazılır.)
- 3. O da çok güzel bir resim yapmış. (Bağlaç olduğu için ayrı yazılır.)
- 4. Sınıfda sessizlik hakim. (Yer bildiren ek olduğu için bitişik yazılır.)
- 5. Sen de bize katılır mısın? (Bağlaç olduğu için ayrı yazılır.)
Örnek 3:
Aşağıdaki metinde "de" ve "da" eklerinin yazımını inceleyelim ve yanlış olanları düzelterek metni yeniden yazalım:
"Bugün okulda çok güzel bir gün geçirdim. Öğretmenim bana yeni bir kitap verdi. Kitapda ilginç hikayeler vardı. Ben de hemen okumaya başladım. Arkadaşım Ali de yanıma geldi ve birlikte okuduk. Akşam eve döndüğümde anneme de kitabı anlattım."
"Bugün okulda çok güzel bir gün geçirdim. Öğretmenim bana yeni bir kitap verdi. Kitapda ilginç hikayeler vardı. Ben de hemen okumaya başladım. Arkadaşım Ali de yanıma geldi ve birlikte okuduk. Akşam eve döndüğümde anneme de kitabı anlattım."
Çözüm:
- Metindeki yanlışlar ve doğrusu:
- Kitapda -> Kitapda (Yer bildiren ek, bitişik yazılmalı.)
- Öğretmenim bana yeni bir kitap verdi. Kitapda ilginç hikayeler vardı. Ben de hemen okumaya başladım. Arkadaşım Ali de yanıma geldi ve birlikte okuduk. Akşam eve döndüğümde anneme de kitabı anlattım.
Örnek 4:
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde "de" veya "da" ayrı yazılmalıdır? Nedenini açıklayınız.
A) Bahçede çiçekler açmış.
B) O da bu habere çok sevindi.
C) Masada duran kitabı aldım.
D) Sınıfta ders işleniyor.
A) Bahçede çiçekler açmış.
B) O da bu habere çok sevindi.
C) Masada duran kitabı aldım.
D) Sınıfta ders işleniyor.
Çözüm:
- Doğru cevap: B) O da bu habere çok sevindi.
- Açıklama: "O da bu habere çok sevindi." cümlesindeki "da", "o" kelimesine bitişik değil, ayrı yazılmıştır. Çünkü buradaki "da", cümlenin anlamını pekiştiren bir bağlaçtır. Eğer "bile" kelimesini getirebilirsek (O bile bu habere çok sevindi), ayrı yazılması gerekir.
- Diğer şıklar:
- A) Bahçede: Yer bildiren ek, bitişik yazılır.
- C) Masada: Yer bildiren ek, bitişik yazılır.
- D) Sınıfta: Yer bildiren ek, bitişik yazılır.
Örnek 5:
Ayşe, "de" ve "da" eklerinin yazımı ile ilgili bir oyun oynuyor. Oyunda, her doğru cevap için 5 puan kazanıyor. Aşağıdaki cümleleri okuyarak Ayşe'nin kaç puan kazanacağını hesaplayalım:
1. Okulda çok mutluyum.
2. Ben de seninle gelmek istiyorum.
3. Kitapta güzel bir resim gördüm.
4. Yarın da bize uğra.
5. Pazarda sebze aldık.
1. Okulda çok mutluyum.
2. Ben de seninle gelmek istiyorum.
3. Kitapta güzel bir resim gördüm.
4. Yarın da bize uğra.
5. Pazarda sebze aldık.
Çözüm:
- Ayşe'nin puanlarını hesaplayalım:
- 1. Okulda: Yer bildiren ek, bitişik yazılır. Doğru. (5 puan)
- 2. Ben de: Bağlaç, ayrı yazılır. Doğru. (5 puan)
- 3. Kitapta: Yer bildiren ek, bitişik yazılır. Doğru. (5 puan)
- 4. Yarın da: Bağlaç, ayrı yazılır. Doğru. (5 puan)
- 5. Pazarda: Yer bildiren ek, bitişik yazılır. Doğru. (5 puan)
- Toplam Puan: 5 + 5 + 5 + 5 + 5 = 25 puan.
Örnek 6:
Bir markete gittiğimizi düşünelim. Raflarda ürünler dizili. Kasiyer para üstünü veriyor. Bu durumda "de" ve "da" eklerini nerede kullanırız? Birkaç örnek verelim.
Örnek:
"Bu elmalar da çok taze." (Burada "da" bağlaçtır, "elmalar bile çok taze" gibi düşünebiliriz.)
Örnek:
"Bu elmalar da çok taze." (Burada "da" bağlaçtır, "elmalar bile çok taze" gibi düşünebiliriz.)
Çözüm:
- Market senaryosunda "de" ve "da" kullanımları:
- Yer bildiren "-de/-da" ekleri:
- "Raflarda birçok ürün var." (Ürünlerin bulunduğu yeri belirtir.)
- "Kasiyerde bekliyorum." (Kasiyerin yanında beklediğimizi belirtir.)
- "Bu üründe indirim var mı?" (Ürünün üzerinde bir özellik olduğunu belirtir.)
- Bağlaç olan "de/da":
- "Ben de bu elmalardan almak istiyorum." (Ben de alıyorum, başkaları gibi.)
- "Bu çikolatada çok güzelmiş." (Bu çikolata bile güzelmiş anlamında.)
- "Sen de bu kampanyadan faydalanabilirsin." (Sen de yararlanabilirsin anlamında.)
Örnek 7:
Aşağıdaki cümlelerde "de" ve "da" eklerinin yazımını inceleyin. Hangi cümlelerde ek olan "-de/-da" kullanılmış, hangilerinde bağlaç olan "de/da" kullanılmıştır? Açıklayınız.
1. Ali okulda çok başarılı.
2. Ben de onun gibi olmak istiyorum.
3. Masada bir mektup duruyordu.
4. O da bu fikre katıldı.
5. Arabada kimse yoktu.
1. Ali okulda çok başarılı.
2. Ben de onun gibi olmak istiyorum.
3. Masada bir mektup duruyordu.
4. O da bu fikre katıldı.
5. Arabada kimse yoktu.
Çözüm:
- Cümlelerin analizi:
- 1. Ali okulda çok başarılı. (Ek: Yer bildiren "-da" eki kelimeye bitişik yazılmıştır.)
- 2. Ben de onun gibi olmak istiyorum. (Bağlaç: "de" ayrı yazılmıştır. "Ben bile onun gibi olmak istiyorum" anlamı vardır.)
- 3. Masada bir mektup duruyordu. (Ek: Yer bildiren "-da" eki kelimeye bitişik yazılmıştır.)
- 4. O da bu fikre katıldı. (Bağlaç: "da" ayrı yazılmıştır. "O bile bu fikre katıldı" anlamı vardır.)
- 5. Arabada kimse yoktu. (Ek: Yer bildiren "-da" eki kelimeye bitişik yazılmıştır.)
Örnek 8:
Bir öğrenci, "de" ve "da" eklerinin yazımıyla ilgili bir test hazırlıyor. Testteki her sorunun doğru cevabı 2 puan. Aşağıdaki soruları cevaplayarak öğrencinin hazırladığı testten kaç puan alacağını hesaplayalım:
1. "Bugün parkta çok eğlendik." cümlesinde "parkta" kelimesi doğru yazılmıştır. (Doğru/Yanlış)
2. "Ben de geliyorum." cümlesinde "de" kelimesi ayrı yazılmalıdır. (Doğru/Yanlış)
3. "Evde misafir var." cümlesinde "evde" kelimesi bitişik yazılmalıdır. (Doğru/Yanlış)
4. "O da resim yapıyor." cümlesinde "da" kelimesi bitişik yazılmalıdır. (Doğru/Yanlış)
1. "Bugün parkta çok eğlendik." cümlesinde "parkta" kelimesi doğru yazılmıştır. (Doğru/Yanlış)
2. "Ben de geliyorum." cümlesinde "de" kelimesi ayrı yazılmalıdır. (Doğru/Yanlış)
3. "Evde misafir var." cümlesinde "evde" kelimesi bitişik yazılmalıdır. (Doğru/Yanlış)
4. "O da resim yapıyor." cümlesinde "da" kelimesi bitişik yazılmalıdır. (Doğru/Yanlış)
Çözüm:
- Öğrencinin testten alacağı puanı hesaplayalım:
- 1. "Bugün parkta çok eğlendik." cümlesinde "parkta" kelimesi doğru yazılmıştır. (Doğru) ✅ (2 puan)
- 2. "Ben de geliyorum." cümlesinde "de" kelimesi ayrı yazılmalıdır. (Doğru) ✅ (2 puan)
- 3. "Evde misafir var." cümlesinde "evde" kelimesi bitişik yazılmalıdır. (Doğru) ✅ (2 puan)
- 4. "O da resim yapıyor." cümlesinde "da" kelimesi bitişik yazılmalıdır. (Yanlış) ❌ (Burada "da" bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.)
- Toplam Puan: 2 + 2 + 2 = 6 puan.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/3-sinif-turkce-metin-turleri-de-da-eki/sorular