🪄 İçerik Hazırla
Ana Sayfa / 11. Sınıf / 11. Sınıf Tarih / Maveraünnehir olayı / Çalışma Kağıdı
🎓 11. Sınıf 📚 11. Sınıf Tarih

📄 11. Sınıf Tarih: Maveraünnehir olayı Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Osmanlı Devleti, Safevi Devleti'ne karşı Maveraünnehir bölgesindeki Sünni Özbek hanlıkları ile ittifak kurmaya çalışmıştır.

2. Maveraünnehir bölgesi, Amuderya ve Sirderya nehirleri arasında kalan tarihi ve coğrafi bölgeyi ifade eder.

3. Osmanlı Devleti, Maveraünnehir bölgesindeki Türk hanlıkları ile doğrudan kara bağlantısına sahip olduğu için askeri yardımları kolayca ulaştırmıştır.

4. Rusya'nın sıcak denizlere inme ve Asya'da yayılma politikası, Maveraünnehir bölgesindeki Türk hanlıklarını doğrudan tehdit etmiştir.

5. Maveraünnehir bölgesindeki Özbek hanlıkları, Şii Safevi yayılmacılığına karşı her zaman Safevilerle ortak hareket etmiştir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Osmanlı Devleti ile Maveraünnehir bölgesindeki Türkistan hanlıkları arasındaki doğrudan coğrafi bağı engelleyen en büyük güç Devleti olmuştur.
2. Maveraünnehir coğrafyasında yer alan ve Osmanlı'dan yardım talep eden önemli Türk devletlerinden biri de Hanlığı'dır.
3. Rusya'nın Türkistan ve Maveraünnehir bölgesine doğru yayılmasını engellemek amacıyla Osmanlı Devleti tarafından planlanan kanal projesine Kanal Projesi denir.
4. Maveraünnehir, coğrafi olarak ve Sirderya nehirleri arasında kalan bölgeye verilen isimdir.
5. Osmanlı Devleti'nin doğu sınırlarını güvence altına almak ve Maveraünnehir ile bağ kurmak için mücadele ettiği Safevi hükümdarı döneminde ilişkiler oldukça gergindir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Maveraünnehir bölgesinin sınırlarını belirleyen iki büyük nehir.
« Rusya'nın güneye inmesini engellemek ve Orta Asya Türkleri ile doğrudan bağlantı kurmak amacıyla tasarlanan kanal projesi.
« Maveraünnehir bölgesinde hüküm süren ve Safevi baskısına karşı Osmanlı'dan yardım isteyen Özbek hanlığı.
« Osmanlı Devleti ile Maveraünnehir hanlıkları arasında coğrafi bir engel oluşturan Şii devlet.
« Maveraünnehir bölgesinin ekonomik ve stratejik önemini artıran tarihi ticaret güzergahı.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Osmanlı Devleti'nin Maveraünnehir'deki Türk devletleri ile doğrudan bağlantı kurmasını engelleyen temel siyasi ve coğrafi engel hangi devlettir?

2. Osmanlı Devleti'nin Orta Asya'daki hanlıklarla doğrudan bağlantı kurarak Rus yayılmasını önlemek amacıyla Sadrazam Sokullu Mehmet Paşa döneminde planladığı proje hangisidir?

3. Maveraünnehir kelimesinin kelime anlamı nedir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Osmanlı Devleti'nin Maveraünnehir bölgesindeki hanlıklarla ilişkilerini geliştirmek istemesinin temel amaçları arasında;
I. Safevi Devleti'ni doğudan baskı altına almak,
II. Rusya'nın güneye doğru yayılmasını engellemek,
III. Akdeniz ticaretini canlandırmak
gelişmelerinden hangileri yer alır?

2. Maveraünnehir bölgesinin jeopolitik önemini yitirmesinde ve bölgedeki Türk hanlıklarının zayıflamasında aşağıdakilerden hangisi etkili olmuştur?

3. Aşağıdaki devletlerden hangisi Maveraünnehir bölgesinde egemenlik kurmuş ve Osmanlı Devleti ile diplomatik ilişkiler geliştirmiştir?

4. Osmanlı Devleti'nin Maveraünnehir bölgesine doğrudan askeri ordu gönderememesinin en önemli sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

5. Rusya'nın XVII. ve XVIII. yüzyıllardan itibaren Maveraünnehir ve Türkistan coğrafyasına yönelmesindeki temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Osmanlı Devleti'nin Maveraünnehir bölgesindeki hanlıklarla (Özbekler vb.) kurduğu diplomatik ilişkilerin askeri ve dini gerekçelerini açıklayınız.

2. Don-Volga Kanal Projesi'nin Maveraünnehir ve Türkistan coğrafyası açısından önemini ve projenin neden gerçekleştirilemediğini açıklayınız.

3. Maveraünnehir bölgesinin Coğrafi Keşifler sonrasında yaşadığı ekonomik ve siyasi değişimi kısaca değerlendiriniz.