🎓 11. Sınıf
📚 11. Sınıf Tarih
💡 11. Sınıf Tarih: Bütün darbeler ve kimin başlattığı, ne zaman başladığı, kaybedilen topraklar Çözümlü Örnekler
11. Sınıf Tarih: Bütün darbeler ve kimin başlattığı, ne zaman başladığı, kaybedilen topraklar Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Edirne Vakası (\( 1703 \)) nedir? Bu olayın sonucunda hangi padişah tahttan indirilmiştir ve bu dönemdeki genel toprak durumu nasıldır? 🏛️
Çözüm:
Edirne Vakası, Osmanlı Devleti'nde ordunun ve ulemanın yönetime karşı gerçekleştirdiği önemli bir ayaklanmadır.
- Kim Başlattı: İstanbul'daki cebeciler tarafından başlatılmış, ulema ve halkın desteğiyle büyümüştür. 👤
- Ne Zaman Başladı: \( 1703 \) yılında gerçekleşmiştir.
- Sonuç: Padişah \( 2. \) Mustafa tahttan indirilmiş, yerine \( 3. \) Ahmet getirilmiştir. ✅
- Kaybedilen Topraklar: Bu olay doğrudan bir toprak kaybına neden olmasa da, \( 1699 \) Karlofça Antlaşması sonrası kaybedilen Macaristan, Erdel, Mora ve Podolya gibi geniş toprakların yarattığı huzursuzluk bu darbenin zeminini hazırlamıştır. 🌍
Örnek 2:
Patrona Halil İsyanı (\( 1730 \)) hangi dönemi sona erdirmiştir? Bu darbenin başrol oyuncusu kimdir ve devletin o dönemdeki toprak politikası nasıldır? 🌸
Çözüm:
Patrona Halil İsyanı, Osmanlı'nın Batılılaşma çabalarının ilk evresi olan bir dönemi kanlı bir şekilde bitirmiştir.
- Kim Başlattı: Yeniçeri kökenli Patrona Halil ve peşindeki isyancılar. 🚩
- Ne Zaman Başladı: \( 1730 \) yılında başlamıştır.
- Sonuç: Lale Devri sona ermiş, Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa idam edilmiş ve Padişah \( 3. \) Ahmet tahttan indirilmiştir. Yerine \( 1. \) Mahmut geçmiştir. 👑
- Kaybedilen Topraklar: \( 1718 \) Pasarofça Antlaşması ile kaybedilen Belgrad ve Kuzey Sırbistan'ın acısı tazeyken, İran seferlerindeki başarısızlıklar isyanın fitilini ateşlemiştir. 📉
Örnek 3:
Kabakçı Mustafa İsyanı (\( 1807 \)) hangi yenilik hareketine tepki olarak doğmuştur? Bu darbenin siyasi sonuçlarını açıklayınız. ⚔️
Çözüm:
Bu isyan, Osmanlı modernleşme tarihindeki en büyük kırılma noktalarından biridir.
- Kim Başlattı: Kastamonulu Kabakçı Mustafa liderliğindeki isyancılar ve yenilik karşıtı gruplar. 👤
- Ne Zaman Başladı: \( 1807 \) yılında patlak vermiştir.
- Sonuç: Nizam-ı Cedit ordusu dağıtılmış, Padişah \( 3. \) Selim tahttan indirilmiş ve yerine \( 4. \) Mustafa geçirilmiştir. 🚫
- Kaybedilen Topraklar: İsyan sırasında devam eden \( 1806 \) - \( 1812 \) Osmanlı-Rus Savaşı'nda yönetim boşluğu oluşmuş, bu durum ileride Bükreş Antlaşması ile Besarabya'nın Rusya'ya bırakılmasına zemin hazırlamıştır. 🗺️
Örnek 4:
Alemdar Mustafa Paşa Olayı (\( 1808 \)) bir darbe olarak nasıl nitelendirilir? Bu olay sonucunda tahta kim çıkmıştır? 🐎
Çözüm:
Alemdar Mustafa Paşa, bir ayan olarak merkezi otoriteye müdahale eden güçlü bir figürdür.
- Kim Başlattı: Rusçuk Ayanı Alemdar Mustafa Paşa. 🛡️
- Ne Zaman Başladı: \( 1808 \) yılında İstanbul'a gelerek müdahale etmiştir.
- Sonuç: \( 4. \) Mustafa tahttan indirilmiş, \( 2. \) Mahmut tahta çıkarılmıştır. Alemdar Mustafa Paşa sadrazam olmuştur. 📜
- Önemi: Bu olay, padişahın yetkilerini ilk kez bir belgeyle (Sened-i İttifak) paylaştığı süreci başlatmıştır. Toprak kaybı yaşanmasa da merkezi otorite sarsılmıştır. ⚠️
Örnek 5:
Kuleli Vakası (\( 1859 \)) nedir? Bu girişimin Tanzimat dönemiyle ilişkisini ve amacını açıklayınız. 🏫
Çözüm:
Kuleli Vakası, Osmanlı tarihindeki ilk modern darbe girişimi veya suikast planı olarak kabul edilir.
- Kim Başlattı: Fedailer Cemiyeti adı verilen, aralarında asker ve ulemanın bulunduğu gizli bir grup. 👥
- Ne Zaman Başladı: \( 1859 \) yılında planlanmıştır.
- Amaç: Padişah Abdülmecid'i tahttan indirerek yerine kardeşi Abdülaziz'i geçirmek ve Tanzimat reformlarının gidişatını değiştirmek. 🎯
- Sonuç: Girişim başlamadan ihbar edilmiş ve sorumlular Kuleli Kışlası'nda yargılanmıştır. Bu olay, devlet içindeki muhalefetin gizli örgütlenmeye başladığını gösterir. ✅
Örnek 6:
\( 1876 \) Darbesi ve Sultan Abdülaziz'in tahttan indirilmesi süreci nasıl gelişmiştir? Bu dönemin en ağır toprak kaybı hangisidir? 📉
Çözüm:
Bu darbe, Osmanlı'nın ilk anayasal sürecini (Meşrutiyet) başlatan askeri bir müdahaledir.
- Kim Başlattı: Mithat Paşa, Hüseyin Avni Paşa ve Mütercim Rüştü Paşa'dan oluşan "Cunta" grubu. 👤
- Ne Zaman Başladı: \( 30 \) Mayıs \( 1876 \).
- Sonuç: Sultan Abdülaziz tahttan indirilmiş, yerine \( 5. \) Murat, kısa süre sonra da \( 2. \) Abdülhamid getirilmiştir. 👑
- Kaybedilen Topraklar: Bu siyasi istikrarsızlık \( 1877 \) - \( 1878 \) Osmanlı-Rus Savaşı'na (93 Harbi) yol açmış; Berlin Antlaşması ile Kars, Ardahan, Batum, Sırbistan, Karadağ ve Romanya kaybedilmiştir. 🌍
Örnek 7:
\( 31 \) Mart Vakası (\( 1909 \)) modern Türkiye tarihindeki askeri müdahalelerin öncüsü sayılır mı? Bu olayda hangi topraklar elden çıkmıştır? 🕒
Çözüm:
Bu olay, meşrutiyet rejimine karşı yapılan gerici bir ayaklanmadır ancak askeri bir müdahale ile bastırılmıştır.
- Kim Başlattı: İstanbul'daki avcı taburları ve bazı medrese öğrencileri başlatmış, Hareket Ordusu (Mahmut Şevket Paşa ve Mustafa Kemal Bey) bastırmıştır. 🛡️
- Ne Zaman Başladı: \( 13 \) Nisan \( 1909 \) (Rumi takvimle \( 31 \) Mart).
- Sonuç: \( 2. \) Abdülhamid tahttan indirilmiş, yerine \( 5. \) Mehmet Reşat getirilmiştir. Ordu siyasete doğrudan müdahale etmiştir. 🏛️
- Kaybedilen Topraklar: Karışıklık sırasında Bulgaristan bağımsızlığını ilan etmiş, Avusturya-Macaristan Bosna-Hersek'i ilhak etmiş ve Girit Yunanistan'a katılma kararı almıştır. 📉
Örnek 8:
Bâb-ı Âli Baskını (\( 1913 \)) bir hükümet darbesi midir? Bu baskının sonucunda Osmanlı'nın Balkanlardaki durumu ne olmuştur? 🚪
Çözüm:
Bâb-ı Âli Baskını, Osmanlı tarihinde modern anlamda ilk "hükümet darbesi" olarak nitelendirilir.
- Kim Başlattı: Enver Bey ve Talat Bey liderliğindeki İttihat ve Terakki Cemiyeti üyeleri. 👤
- Ne Zaman Başladı: \( 23 \) Ocak \( 1813 \).
- Sonuç: Sadrazam Kamil Paşa hükümeti silah zoruyla istifa ettirilmiş, yerine Mahmut Şevket Paşa getirilmiştir. Ülkede tek parti denetimi başlamıştır. 🚩
- Kaybedilen Topraklar: I. Balkan Savaşı devam ederken yapılan bu darbe sonrası, Londra Antlaşması ile Edirne dahil Midye-Enez hattının batısındaki tüm Balkan toprakları kaybedilmiştir. 🌍
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/11-sinif-tarih-butun-darbeler-ve-kimin-baslattigi-ne-zaman-basladigi-kaybedilen-topraklar/sorular