🎓 11. Sınıf
📚 11. Sınıf Fizik
💡 11. Sınıf Fizik: Transformatör Çözümlü Örnekler
11. Sınıf Fizik: Transformatör Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Bir transformatörün primer sargısına 120 V rms gerilim uygulanıyor. Primer sargıdaki sarım sayısı 500, sekonder sargıdaki sarım sayısı 200 ise sekonder gerilim kaç volt olur?
💡
💡
Çözüm:
- Adım 1: Transformatörün gerilim‑sarım oranı \[ \frac{V_s}{V_p}= \frac{N_s}{N_p} \] şeklindedir.
- Adım 2: Bilinen değerleri yerine koy: \[ \frac{V_s}{120}= \frac{200}{500} \]
- Adım 3: Kesir sadeleştirilir \[ \frac{200}{500}=0.4 \]
- Adım 4: \(V_s =120 \times 0.4 =48\) V bulunur. ✅
Örnek 2:
Bir transformatörün verimliliği %92, giriş gücü 240 W ise çıkış gücü kaç watt olur?
📌
📌
Çözüm:
- Adım 1: Verimlilik \(\eta =\frac{P_{çık}}{P_{giriş}}\times100%\) dir.
- Adım 2: \(\eta =92%\) ve \(P_{giriş}=240\) W olduğundan \[ P_{çık}= \frac{92}{100}\times240 \]
- Adım 3: Hesaplayınca \(P_{çık}=220.8\) W elde edilir. ✅
Örnek 3:
Bir transformatör 230 V’dan 12 V’a gerilim düşürüyor. Primer sargı 1150 sarım ise sekonder sargı kaç sarım olmalıdır?
🔧
🔧
Çözüm:
- Adım 1: Gerilim‑sarım oranı \(\frac{V_s}{V_p}= \frac{N_s}{N_p}\).
- Adım 2: \(\frac{12}{230}= \frac{N_s}{1150}\).
- Adım 3: Kesir sadeleştirilir \(\frac{12}{230}=0.05217\).
- Adım 4: \(N_s =0.05217 \times1150 \approx 60\) sarım. ✅
Örnek 4:
YKS tip soru: Bir transformatörün primer ve sekonder sargı akımları sırasıyla \(I_p=0.8\) A ve \(I_s=3.2\) A’dir. Eğer transformatör ideal ise sargı sayıları arasındaki oran nedir?
🧠
🧠
Çözüm:
- Adım 1: Ideal transformatörde güç korunur: \(V_p I_p = V_s I_s\).
- Adım 2: Gerilim‑sarım oranı aynı zamanda akım‑sarım oranının tersidir: \(\frac{N_p}{N_s}= \frac{I_s}{I_p}\).
- Adım 3: \(\frac{N_p}{N_s}= \frac{3.2}{0.8}=4\).
- Adım 4: Dolayısıyla sargı sayıları arasındaki oran \(N_p:N_s =4:1\). ✅
Örnek 5:
Evdeki şarj cihazı bir transformatör içerir. Şarj cihazı 220 V’u 5 V’a düşürerek telefonunu şarj eder. Primer sargı 2000 sarım ise sekonder sargı kaç sarım olmalıdır?
🔌
🔌
Çözüm:
- Adım 1: \(\frac{V_s}{V_p}= \frac{N_s}{N_p}\).
- Adım 2: \(\frac{5}{220}= \frac{N_s}{2000}\).
- Adım 3: \(\frac{5}{220}=0.02273\).
- Adım 4: \(N_s =0.02273 \times2000 \approx 45\) sarım. ✅
Örnek 6:
Bir transformatörün sekonderinde 12 V çıkıyor ve akım 1.5 A. Primer akım 0.3 A ise primer gerilim kaç volt olur?
⚡
⚡
Çözüm:
- Adım 1: Ideal transformatörde \(\frac{V_p}{V_s}= \frac{I_s}{I_p}\).
- Adım 2: \(\frac{V_p}{12}= \frac{1.5}{0.3}=5\).
- Adım 3: \(V_p =12 \times5 =60\) V. ✅
Örnek 7:
Bir transformatörün verimliliği %85, sekonderde 24 V ve 2 A güç sağlanıyor. Primerde kaç volt ve amper çekilir?
🔎
🔎
Çözüm:
- Adım 1: Sekonder güç \(P_s = V_s I_s =24 \times2 =48\) W.
- Adım 2: Verimlilik \(\eta =\frac{P_s}{P_p}\times100%\) → \(P_p =\frac{P_s}{\eta/100}= \frac{48}{0.85}=56.47\) W.
- Adım 3: Ideal transformatörde \(\frac{V_p}{V_s}= \frac{I_s}{I_p}\). Bilinmeyen iki değer var; birini seçelim: \(I_p =\frac{P_p}{V_p}\).
- Adım 4: Varsayalım primer gerilim 120 V ise \(I_p =\frac{56.47}{120}=0.47\) A. Bu değerler uyumludur. ✅
Örnek 8:
Bir transformatör 400 V giriş alıyor ve 20 V çıkış veriyor. Eğer sekonder akım 10 A ise primer akım kaç amperdir? Ayrıca sargı sayıları oranını bulun.
🛠
🛠
Çözüm:
- Adım 1: Güç korunur: \(V_p I_p = V_s I_s\).
- Adım 2: \(400 I_p =20 \times10\) → \(400 I_p =200\).
- Adım 3: \(I_p =\frac{200}{400}=0.5\) A.
- Adım 4: Sarım oranı \(\frac{N_p}{N_s}= \frac{V_p}{V_s}= \frac{400}{20}=20\).
- Adım 5: Sonuç: Primer akım 0.5 A, sargı sayıları oranı \(N_p:N_s =20:1\). ✅
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/11-sinif-fizik-transformator/sorular