🪄 İçerik Hazırla
🎓 11. Sınıf 📚 11. Sınıf Biyoloji

📄 11. Sınıf Biyoloji: Homeostasinin sağlanmasında böbreklerin rolü Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Böbrekler, kanın pH dengesini ayarlamak için gerektiğinde hidrojen iyonlarını (\(H^+\)) salgılama yoluyla idrara atar.

2. Sağlıklı bir insanın idrarında glikoza rastlanması normal bir durumdur.

3. ADH (antidiüretik hormon), böbrek kanallarından suyun geri emilimini artırarak vücudun su dengesini korur.

4. Böbrekler tarafından üretilen eritropoietin hormonu, kemik iliğinde alyuvar yapımını uyarır.

5. Kan basıncı düştüğünde böbreklerden salgılanan aldosteron hormonu, sodyum geri emilimini azaltırken potasyum geri emilimini artırır.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Kanın osmotik basıncı arttığında hipofiz bezinden salgılanan hormonu, böbrek toplama kanallarından suyun geri emilimini artırır.
2. Böbrek üstü bezinden salgılanan hormonu, nefron kanallarından sodyumun geri emilmesini, potasyumun ise atılmasını sağlar.
3. Sağlıklı bir insanda glikoz ve amino asit gibi besin monomerlerinin tamamı nefronun tübülünde aktif taşıma ile geri emilir.
4. Böbrekler, kan pH'ı düştüğünde iyonlarını idrarla dışarı atarak kanın asitliğini dengeler.
5. Böbrek yetmezliği olan bireylerde alyuvar üretiminin azalmasının temel sebebi, böbreklerden salgılanan hormonunun yeterince üretilememesidir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Yüksek kan basıncı etkisiyle kanın süzülmesini sağlayan, çift katlı yassı epitelden oluşmuş kılcal damar yumağı.
« Özellikle inen kolunda suyun pasif olarak, çıkan kolunda ise tuzun geri emildiği nefron bölümü.
« Böbrekler tarafından %90 oranında üretilen ve kırmızı kemik iliğinde alyuvar yapımını uyaran hormon.
« Süzülme ile nefron kanallarına geçemeyen bazı ilaç, boya ve iyonların aktif taşıma ile kılcallardan kanallara verilmesi.
« Karaciğerde amonyağın dönüştürülmesiyle oluşan ve böbrekler vasıtasıyla vücuttan uzaklaştırılan azotlu boşaltım atığı.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Sağlıklı bir insanda nefronda süzülen sıvının içinde bulunmasına rağmen idrarda hiç rastlanmayan organik moleküllere iki örnek veriniz.

2. Böbreklerin kan pH'ını \(7.4\) civarında sabit tutmak için gerçekleştirdiği iki temel fizyolojik mekanizmayı yazınız.

3. Vücutta aşırı su kaybı (dehidrasyon) durumunda, hipofizden salgılanan hangi hormon böbreklerden suyun geri emilimini artırarak idrarı yoğunlaştırır?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Sağlıklı bir insanda idrar oluşumu sürecinde gerçekleşen; I. Süzülme, II. Geri emilim, III. Salgılama olaylarından hangilerinde ATP harcanır?

2. Böbreklerin homeostasiyi sağlamadaki görevleriyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

3. Aldosteron hormonu eksikliği olan bir bireyde nefron kanallarından sodyum geri emilimi azalır. Buna göre, bu bireyde aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?

4. Uzun süre susuz kalan bir bireyde homeostasinin korunması sürecinde; I. Hipofizden ADH salgılanması, II. Kanın osmotik basıncının artması, III. Böbrek toplama kanallarından su geri emiliminin artması olaylarının gerçekleşme sırası aşağıdakilerden hangisidir?

5. Böbreklerin salgıladığı eritropoietin hormonuyla ilgili olarak; I. Alyuvar üretimini uyarır, II. %90'ı böbreklerde üretilir, III. Sadece idrarla vücut dışına atılır ifadelerinden hangileri doğrudur?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Böbreklerin uzun süreli açlık durumunda kan şekerini (glikoz düzeyini) ayarlamadaki rolünü açıklayınız.

2. Soğuk havalarda insanların daha sık idrara çıkmasının nedenini, kan damarlarının çapı, kan basıncı ve süzülme hızı ilişkisini kurarak açıklayınız.

3. Böbreklerin vücut sıvı dengesini (osmoregülasyon) korumak için ADH hormonu ile nasıl bir geri bildirim (feedback) mekanizması yürüttüğünü açıklayınız.