✅ 10. Sınıf Tarih: Osmanlı devleti yönetimi, veraset anlayışı, reformlar, rönesans, coğrafi keşifler, sömürgecilik, isyanlar, duraklama dönemi ve bilim-kültür-sanat Test Çöz
✅ 10. Sınıf Tarih: Osmanlı devleti yönetimi, veraset anlayışı, reformlar, rönesans, coğrafi keşifler, sömürgecilik, isyanlar, duraklama dönemi ve bilim-kültür-sanat Testi
Osmanlı Devleti'nde tahta geçiş sisteminde belirsizliği ortadan kaldırmak amacıyla I. Ahmet Dönemi'nde getirilen, hanedanın en yaşlı ve en olgun üyesinin tahta geçmesini öngören sistem aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ekber ve ErşedB) Devşirme
C) İltizam
D) Kafes
E) Sancak
Coğrafi Keşifler sonucunda ticaret yollarının Akdeniz'den Atlas Okyanusu kıyılarına kayması, Osmanlı Devleti'nde en çok hangi alanda doğrudan olumsuz bir etki yaratmıştır?
A) AskerîB) Dinî
C) Ekonomik
D) Hukuki
E) Eğitim
XV. ve XVI. yüzyıllarda Avrupa'da edebiyat, sanat ve bilim alanındaki gelişmeleri ifade eden Rönesans hareketi ilk olarak hangi ülkede başlamıştır?
A) FransaB) İtalya
C) İngiltere
D) Almanya
E) İspanya
XVII. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde Anadolu'da çıkan, ekonomik sıkıntılar, ağır vergiler ve yerel yöneticilerin haksız uygulamaları nedeniyle halkın ve tımarlı sipahilerin başlattığı isyanlara ne ad verilir?
A) İstanbul İsyanlarıB) Celali İsyanları
C) Suhte İsyanları
D) Eyalet İsyanları
E) Yeniçeri İsyanları
Osmanlı yönetim yapısında yer alan "İlmiye" sınıfı din, hukuk ve eğitim işlerinden sorumluydu.
Buna göre, aşağıda verilen divan üyelerinden hangileri doğrudan İlmiye sınıfına mensuptur?
B) Şeyhülislam - Kazasker
C) Nişancı - Reisülküttab
D) Kaptan-ı Derya - Yeniçeri Ağası
E) Vezir - Sadrazam
XVII. yüzyıl (Duraklama Dönemi) Osmanlı ıslahatlarının genel özellikleri düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi bu dönem ıslahatlarının başarısız olma nedenlerinden biri değildir?
A) Sorunların kökenine inilmeden yüzeysel çözümler üretilmesiB) Islahatların kişilere bağlı kalması ve devlet politikası haline gelememesi
C) Batı'daki bilimsel ve teknik gelişmelerin yakından takip edilerek uygulanması
D) Çıkarları zedelenen yeniçeriler ve ulemanın ıslahatlara karşı çıkması
E) Islahatçı devlet adamlarının baskı ve şiddet yöntemlerine başvurması
Coğrafi Keşifler sonrasında Avrupa'da ortaya çıkan, bir ülkenin zenginliğini sahip olduğu altın ve gümüş gibi değerli madenlerin miktarıyla ölçen ekonomik model aşağıdakilerden hangisidir ve bu durum Osmanlı ekonomisini nasıl etkilemiştir?
A) Feodalizm - Osmanlı tarım üretimini artırmıştırB) Merkantilizm - Osmanlı piyasasında enflasyona ve paranın değer kaybetmesine yol açmıştır
C) Sosyalizm - Osmanlı'da lonca teşkilatını güçlendirmiştir
D) Fizyokrasi - Osmanlı hazine gelirlerini doğrudan katlamıştır
E) Kapitalizm - Osmanlı sanayisinin Avrupa ile rekabet etmesini sağlamıştır
XVII. yüzyılda yaşamış, coğrafya alanında "Cihannüma" ve bibliyografya alanında "Keşfü'z-Zünun" adlı eserleriyle tanınan, Osmanlı Devleti'ndeki duraklamanın nedenlerini raporlaştırarak (Düsturü'l-Amel) çözüm yolları sunan ünlü Osmanlı bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Evliya ÇelebiB) Katip Çelebi
C) Hazerfen Ahmet Çelebi
D) Lagari Hasan Çelebi
E) Naîmâ Efendi
Osmanlı Devleti'nde merkezi otoriteyi güçlendirmek amacıyla veraset sisteminde zaman içinde çeşitli değişiklikler yapılmıştır:
I. Ülke hanedanın ortak malıdır. (Osman ve Orhan Bey dönemi)
II. Ülke padişah ve oğullarının malıdır. (I. Murat dönemi)
III. Ülke sadece padişahın malıdır. (Fatih Sultan Mehmet dönemi)
Bu değişim süreci göz önüne alındığında, yapılan düzenlemelerin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
B) Demokratik bir yönetim yapısı oluşturmak
C) Eyaletlerin yönetimini kolaylaştırmak
D) Şehzadelerin sancaklara gönderilmesini engellemek
E) Divan-ı Hümayun'un yetkilerini artırmak
XVII. yüzyılda İstanbul'da çıkan Yeniçeri İsyanları genellikle devlet adamlarının görevden alınması veya padişahların tahttan indirilmesiyle sonuçlanmıştır. Bu durumun en somut örneği, Hotin Seferi sonrasında yeniçeri ocağını kaldırmayı planladığı için yeniçeriler tarafından tahttan indirilerek öldürülen padişahtır.
Bahsedilen bu Osmanlı padişahı aşağıdakilerden hangisidir?
B) IV. Murat
C) I. Mustafa
D) IV. Mehmet
E) III. Ahmet
Osmanlı Devleti, Coğrafi Keşifler'in olumsuz etkilerini azaltmak ve Akdeniz ticaretini yeniden canlandırmak amacıyla bazı önlemler almıştır.
Aşağıdakilerden hangisi bu amaçla gerçekleştirilen faaliyetlerden biri değildir?
B) Süveyş Kanalı projesinin hayata geçirilmeye çalışılması
C) Hint Deniz Seferleri'nin düzenlenmesi
D) Don-Volga Kanal Projesi ile Hazar Denizi'ne ulaşılmak istenmesi
E) Sancak sisteminin kaldırılarak Kafes usulüne geçilmesi
Avrupa'da XVI. yüzyılda başlayan Reform hareketleri Katolik Kilisesi'nin gücünü sarsmış, mezhep savaşlarına yol açarak Avrupa'nın siyasi ve dinsel birliğini parçalamıştır. Osmanlı Devleti ise bu dönemde kendi topraklarındaki Hristiyan tebaaya geniş bir inanç özgürlüğü tanımış ve Reform hareketlerini yakından takip etmiştir.
Buna göre, Osmanlı Devleti'nin Reform hareketleri karşısındaki tutumu ve bunun sonuçları hakkında aşağıdaki analizlerden hangisi yapılamaz?
B) Osmanlı topraklarında yaşayan Hristiyanlar din ve vicdan hürriyetine sahip oldukları için Avrupa'daki gibi kanlı mezhep çatışmaları yaşamamışlardır.
C) Kanuni Sultan Süleyman, Protestanları Katolik Kilisesi'ne karşı destekleyerek Avrupa'daki siyasi parçalanmayı derinleştirmek istemiştir.
D) Reform hareketleri, Osmanlı Devleti'nin Avrupa yönündeki askeri fetihlerini zorlaştırmış ve batı sınırlarının daralmasına neden olmuştur.
E) Osmanlı Devleti'nin uyguladığı istimalet (hoşgörü) politikası, Balkanlar'daki Hristiyan tebaanın devlete bağlı kalmasında etkili olmuştur.
XVII. yüzyılda Anadolu'da tımarlı sipahi sayısının azalması üzerine devlet, taşrada güvenliği sağlamak ve ordunun tüfekçi ihtiyacını karşılamak amacıyla "sekban" ve "sarıca" adı verilen ücretli askerler edinmeye başlamıştır. Ancak savaş bitiminde işsiz kalan bu askerler, Anadolu'da Celali isyanlarına katılarak halktan zorla para ve yiyecek toplamış, bu durum köylünün toprağını terk ederek şehirlere göç etmesine (Büyük Kaçgun) yol açmıştır.
Bu tarihsel döngü analiz edildiğinde, aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?
B) Tımar sisteminin bozulması, hem askeri yapıyı hem de taşradaki asayiş ortamını doğrudan etkilemiştir.
C) "Büyük Kaçgun" olayı, tarımsal üretimin düşmesine ve şehirlerde nüfus yığılmalarına yol açmıştır.
D) Devletin merkezi otoritesinin zayıflaması, taşrada alternatif güç odaklarının ve asayiş sorunlarının ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır.
E) Sekban ve sarıca sistemine geçilmesiyle birlikte Osmanlı ordusundaki devşirme kökenli askerlerin tamamı tasfiye edilmiştir.
Osmanlı Devleti'nde XVII. yüzyılın başından itibaren şehzadelerin sancaklara gönderilmesi uygulamasına son verilerek "Kafes Usulü" (Şimşirlik) getirilmiştir. Bu sistemle şehzadeler sarayda gözetim altında tutulmuş ve devlet yönetiminden uzak kalmışlardır.
Bu uygulamanın Osmanlı devlet yapısı üzerindeki etkileriyle ilgili;
I. Şehzadelerin idari ve askeri deneyim kazanmadan tahta geçmesine yol açmıştır.
II. Taht kavgalarını tamamen bitirerek hanedan dışı kişilerin tahta geçmesinin önünü açmıştır.
III. Saray kadınlarının ve nüfuzlu devlet adamlarının yönetimdeki etkisinin artmasına neden olmuştur.
değerlendirmelerinden hangileri doğrudur?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) I, II ve III
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-tarih-osmanli-devleti-yonetimi-veraset-anlayisi-reformlar-ronesans-cografi-kesifler-somurgecilik-isyanlar-duraklama-donemi-ve-bilim-kultur-sanat/testler