🪄 İçerik Hazırla
Ana Sayfa / 10. Sınıf / 10. Sınıf Tarih / Osmanlı'da yönetim ve ordu yapısında değişim / Çalışma Kağıdı
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Tarih

📄 10. Sınıf Tarih: Osmanlı'da yönetim ve ordu yapısında değişim Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Divan-ı Hümayun, Orhan Bey döneminde kurulmuş ve devlet işlerinin görüşüldüğü en önemli yönetim organı olmuştur.

2. Tımarlı Sipahiler, devletten doğrudan hazine ödemeli ulufe adı verilen üç aylık maaş alırlardı.

3. İlmiye sınıfı mensupları arasında sadrazam, vezirler ve yeniçeri ağası gibi askeri kökenli yöneticiler yer alır.

4. Devşirme sistemiyle toplanan Hristiyan çocukların zeki olanları Enderun Mektebi'nde eğitilerek üst düzey devlet adamı yetiştirilirdi.

5. Pençik sistemi, savaşta esir alınan her beş Hristiyan gençten birinin orduya kazandırılması esasına dayanır.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Osmanlı Devleti'nde devlet işlerinin görüşülüp karara bağlandığı en yüksek kurul olan ilk kez Orhan Bey döneminde kurulmuştur.
2. Kapıkulu askerlerinin üç ayda bir aldıkları düzenli maaşa adı verilir.
3. Tımar sahiplerinin yetiştirmek zorunda olduğu atlı eyalet askerlerine denir.
4. Osmanlı idari yapısında eğitim, hukuk ve din işlerinden sorumlu olan yönetici sınıfa sınıfı denir.
5. Sınır boylarında görev yapan ve düşman topraklarına keşif amaçlı akınlar düzenleyen hafif süvari birliğine adı verilir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Padişahın mutlak vekili olup padişahın mührünü taşır ve onun adına devleti yönetir.
« Devletin mali işlerinden, bütçenin hazırlanmasından ve gelir-gider hesaplarından sorumlu görevlidir.
« İlmiye sınıfına mensup olup adalet ve eğitim işlerine bakar, kadı ve müderris atamalarını yapar.
« Padişahın ferman ve beratlarına tuğra çeker, fethedilen toprakların kayıtlarını tutar.
« Divan'da alınan kararların ve yapılan işlerin İslam dinine uygun olup olmadığına dair fetva verir.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Osmanlı Devleti'nde Kapıkulu ordusunun asker ihtiyacını karşılamak amacıyla uygulanan, Hristiyan ailelerden çocukların seçilerek Türk-İslam kültürüne göre yetiştirilmesi sisteminin adı nedir?

2. Osmanlı ordusunun en kalabalık kısmını oluşturan, devletten maaş almayan ve taşrada asayişi sağlayan eyalet askerlerinin temelini hangi toprak sistemi oluşturur?

3. Divan-ı Hümayun'da yazı işlerinden, bürokrasiden ve dış yazışmalardan sorumlu olan, zamanla önemi artarak dışişleri bakanlığına dönüşen görevli kimdir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Osmanlı Devleti'nde idari sınıf; Seyfiye, İlmiye ve Kalemiye olmak üzere üç ana gruba ayrılırdı. Aşağıdaki devlet görevlilerinden hangisi İlmiye sınıfının temsilcileri arasında yer alır?

2. Osmanlı askeri teşkilatında yer alan Kapıkulu Askerleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

3. Osmanlı Devleti'nde uygulanan Tımar Sistemi'nin devlete sağladığı faydalar arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

4. I. Sadrazam
II. Kazasker
III. Nişancı

Yukarıda verilen Divan-ı Hümayun üyelerinden hangileri Kalemiye (bürokrasi ve diplomasi) sınıfına mensuptur?

5. Osmanlı Devleti'nde I. Murat döneminde kurulan, savaş esirlerinin beşte birinin asker olarak yetiştirilmesi esasına dayanan ve Kapıkulu ordusunun ilk temelini oluşturan sistem aşağıdakilerden hangisidir?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Osmanlı Devleti'ndeki Tımar (Dirlik) Sistemi'nin askeri, ekonomik ve idari açıdan devlete sağladığı katkıları detaylıca açıklayınız.

2. Kapıkulu Piyadeleri ile Tımarlı Sipahiler arasındaki temel farkları; maaş durumları, yetiştirilme tarzları ve görev yerleri açısından karşılaştırarak yazınız.

3. Divan-ı Hümayun'un yönetim yapısındaki üç ana sınıfı (Seyfiye, İlmiye, Kalemiye) kısaca tanımlayarak her bir sınıfa ikişer örnek görevli yazınız.