🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Tarih

📄 10. Sınıf Tarih: 1453-1683 arasındaki siyasi ve askeri mücadelelerin osmanlı devletinin cihan devleti haline gelmesindeki rolü Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. İstanbul'un Fethi ile Karadeniz'i Ege'ye bağlayan deniz ticaret yollarının kontrolü tamamen Osmanlı Devleti'ne geçmiştir.

2. 1516 Mercidabık ve 1517 Ridaniye Savaşları sonucunda Safevi Devleti yıkılmış ve toprakları Osmanlı'ya katılmıştır.

3. 1538 yılında kazanılan Preveze Deniz Zaferi ile Akdeniz'de Osmanlı üstünlüğü kesinleşmiştir.

4. 1606 yılında imzalanan Zitvatorok Antlaşması ile Osmanlı padişahı, Avusturya kralına (arşidük) denk sayılmaya başlanmıştır.

5. Girit Adası, Osmanlı Devleti tarafından 24 yıllık bir kuşatmanın ardından 1669'da fethedilmiştir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde gerçekleştirilen Mısır Seferi sonucunda Yolu'nun kontrolü Osmanlı Devleti'ne geçmiştir.
2. Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde, 1526 yılında Macaristan ile yapılan ve sadece iki saat süren Savaşı ile Macar Krallığı son bulmuştur.
3. Osmanlı Devleti'nin Batı'da ulaştığı en geniş sınırları belirleyen antlaşma, Lehistan ile 1672 yılında imzalanan Antlaşması'dır.
4. Fatih Sultan Mehmet Dönemi'nde, Karadeniz'i bir Türk gölü haline getirmek amacıyla 1475 yılında Yarımadası fethedilmiştir.
5. Osmanlı Devleti'nin doğuda en geniş sınırlara ulaştığı antlaşma, Safeviler ile 1590 yılında imzalanan Antlaşması'dır.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« 1526'da Macar ordusunun mağlup edilerek Orta Avrupa'da Osmanlı hakimiyetinin pekişmesi.
« Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanmasının Haçlı ittifakını yenerek Akdeniz'i Türk gölü yapması.
« Osmanlı Devleti'nin Avusturya karşısındaki siyasi ve diplomatik üstünlüğünü (İstanbul Antlaşması'ndaki) kaybetmesi.
« Osmanlı Devleti'nin batıda en geniş sınırlara ulaştığı diplomatik gelişme.
« Memlük Devleti'nin yıkılması ve halifeliğin Osmanlı hanedanına geçmesini sağlayan askeri mücadele.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Osmanlı Devleti'nin 1533 İstanbul Antlaşması ile Avusturya üzerinde kurduğu siyasi üstünlük, hangi antlaşma ile sona ermiştir?

2. Fatih Sultan Mehmet'in Karadeniz ticaretini kontrol altına almak amacıyla Cenevizlilerden aldığı önemli liman şehri hangisidir?

3. Sadrazam Merzifonlu Kara Mustafa Paşa'nın başarısızlığıyla sonuçlanan ve Osmanlı'nın Avrupa'dan geri çekilme sürecini başlatan askeri kuşatma hangisidir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Fatih Sultan Mehmet Dönemi'nde Amasra, Sinop, Trabzon ve Kırım'ın fethedilmesi ortak bir amaca hizmet etmiştir. Bu fetihlerin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

2. Yavuz Sultan Selim Dönemi'nde gerçekleştirilen Çaldıran Savaşı (1514) ile Doğu Anadolu güvenliği sağlanmış, Turnadağ Savaşı (1515) ile de Dulkadiroğulları Beyliği'ne son verilmiştir. Bu askeri mücadelelerin Osmanlı Devleti açısından en önemli ortak sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

3. Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde Fransa'ya verilen kapitülasyonlar (ticari imtiyazlar) ile hem Fransız limanlarından yararlanılmak istenmiş hem de Avrupa'da Osmanlı'ya karşı oluşabilecek bir Haçlı birliği parçalanmaya çalışılmıştır. Bu bilgiye göre kapitülasyonların verilmesinde hangi iki alanın ön planda olduğu söylenebilir?

4. 1533 yılında imzalanan İstanbul (İbrahim Paşa) Antlaşması'na göre Avusturya Arşidükü (Kralı), protokol bakımından Osmanlı sadrazamına denk sayılacaktır. Bu maddeye dayanarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

5. Osmanlı Devleti'nin 17. yüzyılda imzaladığı Bucaş Antlaşması (1672) ile batıda en geniş sınırlara, Ferhat Paşa Antlaşması (1590) ile de doğuda en geniş sınırlara ulaştığı bilinmektedir. Bu durum Osmanlı Devleti hakkında aşağıdakilerden hangisini kanıtlar?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. İstanbul'un fethinin dünya tarihi açısından doğurduğu ekonomik ve sosyal sonuçları açıklayınız.

2. 1606 yılında imzalanan Zitvatorok Antlaşması'nın, Osmanlı Devleti'nin Avusturya karşısındaki diplomatik üstünlüğü açısından önemini ve getirdiği değişimi açıklayınız.

3. Yavuz Sultan Selim'in Mısır Seferi'nin (Mercidabık ve Ridaniye Savaşları) Osmanlı Devleti'nin İslam dünyasındaki konumu ve ekonomik gücü üzerindeki etkilerini değerlendiriniz.