🪄 İçerik Hazırla
Ana Sayfa / 10. Sınıf / 10. Sınıf Kimya / Çözünürlüğe etki eden faktörleri belirlemeye yönelik kanıt kullanabilme / Çalışma Kağıdı
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Kimya

📄 10. Sınıf Kimya: Çözünürlüğe etki eden faktörleri belirlemeye yönelik kanıt kullanabilme Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Gazların sudaki çözünürlüğü sıcaklık arttıkça genellikle azalır.

2. Katıların sudaki çözünürlüğü basınç arttıkça her zaman artar.

3. "Benzer benzeri çözer" ilkesine göre, polar maddeler polar çözücülerde iyi çözünür.

4. Endotermik çözünen katıların sıcaklığı artırılırsa çözünürlükleri azalır.

5. Gazların çözünürlüğü, üzerlerindeki gazın kısmi basıncı arttıkça artar.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Sıcaklık arttıkça çözünürlüğü artan maddelerin çözünme süreci olarak adlandırılır.
2. Gazların sıvılardaki çözünürlüğü, artışıyla her zaman artar.
3. Polar bir bileşik olan su, apolar bir bileşik olan sıvısında iyi çözünmez.
4. Gazoz şişesinin kapağı açıldığında gaz kabarcıklarının çıkması, basınç azaldıkça gazların çözünürlüğünün kanıtıdır.
5. Katı ve sıvıların çözünürlüğüne etkisinin ihmal edilecek kadar az olduğu kabul edilir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Sıcaklık arttıkça çözünürlüğün artması olayı.
« Sıcaklık arttıkça çözünürlüğün azalması olayı.
« Gazların çözünürlüğünü artıran, katı ve sıvılarınkini ise etkilemeyen faktör.
« Polar maddelerin polar çözücülerde, apolar maddelerin apolar çözücülerde iyi çözünmesi ilkesi.
« Belirli sıcaklık ve basınçta, 100 gram çözücüde çözünebilen maksimum madde miktarı.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Soğuk içilen gazlı içeceklerin sıcakta bekletildiğinde gazının kaçmasının sebebi çözünürlüğe etki eden hangi faktörle açıklanır?

2. Yemek tuzunun (NaCl) suda iyi çözünürken, apolar bir çözücü olan benzende çözünmemesinin temel sebebi nedir?

3. Vurgun yiyen bir dalgıcın vücudunda gerçekleşen olay, gazların çözünürlüğünün hangi faktörle değişimine bir kanıttır?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir X katısının sudaki çözünürlüğünün sıcaklıkla değişimi inceleniyor. Sıcaklık arttıkça çözeltideki X katısının çözünürlüğünün arttığı gözleniyor. Buna göre;
I. X katısının çözünmesi endotermiktir.
II. Sıcaklık artışı çözünme hızını artırır.
III. Basınç artışı X'in çözünürlüğünü etkilemez.
yargılarından hangileri doğrudur?

2. Aşağıdaki olaylardan hangisi gazların çözünürlüğünün sıcaklıkla ters orantılı değiştiğine doğrudan bir kanıt olarak gösterilebilir?

3. Çözünürlük ile ilgili;
I. Polar maddeler apolar çözücülerde iyi çözünür.
II. Gazların çözünürlüğü basınçla doğru orantılıdır.
III. Katıların çözünürlüğü sıcaklıkla her zaman artar.
ifadelerinden hangileri kesinlikle yanlıştır?

4. 25 °C sıcaklıkta \(100\text{ g}\) suda en fazla \(36\text{ g}\) NaCl tuzu çözünebilmektedir. Aynı sıcaklıkta \(200\text{ g}\) suya \(80\text{ g}\) NaCl tuzu eklenip karıştırılıyor. Buna göre çözünmeden kalan NaCl tuzu kaç gramdır?

5. Aşağıdaki maddelerden hangisinin sudaki çözünürlüğü, üzerindeki gaz basıncı artırıldığında artar?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir araştırmacı, bir miktar gazoz şişesini önce oda sıcaklığında (25 °C), ardından buz dolabında (4 °C) bekletip kapaklarını açıyor. Buz dolabından çıkan gazozun kapağı açıldığında daha az köpürdüğünü, oda sıcaklığındaki gazozun ise daha şiddetli köpürdüğünü gözlemliyor. Bu durumu gazların çözünürlüğüne etki eden faktörleri kullanarak bilimsel olarak açıklayınız.

2. Aşağıda verilen madde çiftlerinin birbiri içerisinde iyi çözünüp çözünmeyeceğini 'Benzer benzeri çözer' ilkesine göre polar/apolar yapılarını belirterek açıklayınız:

a) \(H_2O\) (Polar) - \(I_2\) (Apolar)

b) \(H_2O\) (Polar) - \(HCl\) (Polar)

c) \(CCl_4\) (Apolar) - \(I_2\) (Apolar)

3. Derin deniz dalgıçlarının su yüzeyine çok hızlı çıkması durumunda hayati tehlike oluşturan 'vurgun' olayı meydana gelir. Bu olayın kimyasal temelini gazların çözünürlüğüne etki eden faktörler çerçevesinde açıklayınız.