📄 10. Sınıf Kimya: Çözülme süreci Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. Polar maddeler polar çözücülerde, apolar maddeler apolar çözücülerde genel olarak iyi çözünür.
2. Çözünen taneciklerinin su molekülleri tarafından sarılması olayına solvatasyon denir.
3. Yemek tuzunun (\(NaCl\)) suda çözünmesi sırasında iyon-dipol etkileşimleri etkin rol oynar.
4. Polar bir bileşik olan \(HCl\) ile polar bir çözücü olan \(H_2O\) molekülleri arasında çözünme sürecinde sadece London kuvvetleri etkindir.
5. Apolar bir molekül olan \(CO_2\) gazının, apolar bir çözücü olan benzen (\(C_6H_6\)) sıvısında çözünmesi beklenir.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. Polar bir bileşik olan etil alkolün (\(C_2H_5OH\)) suda çok iyi çözünmesinin temel sebebi, molekülleri arasında hangi güçlü fiziksel etkileşimin kurulabilmesidir?
2. \(CCl_4\) (karbon tetraklorür) sıvısı ile \(H_2O\) (su) sıvısı karıştırıldığında homojen bir karışım oluşur mu? Nedenini kısaca yazınız.
3. Çözünme süreci genel olarak kaç basamakta gerçekleşir?
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Aşağıdaki madde çiftlerinden hangisinin karıştırıldığında birbiri içerisinde iyi çözünmesi beklenmez?
2. Çözünme süreci ile ilgili;
I. Çözücü taneciklerinin birbirinden ayrılması endotermiktir.
II. Çözünen taneciklerinin birbirinden ayrılması endotermiktir.
III. Çözücü ve çözünen taneciklerinin yeni etkileşimler oluşturması ekzotermiktir.
yargılarından hangileri doğrudur?
3. Yemek tuzunun (\(NaCl\)) suda (\(H_2O\)) çözünmesi sırasında gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
4. Aşağıdaki etkileşim türlerinden hangisi çözünme sürecinde polar bir çözücü ile polar bir çözünen arasında en etkin etkileşim olarak görülebilir? (Moleküller arasında hidrojen bağı kurulmadığı varsayılacaktır.)
5. Kimyada sıkça kullanılan "Benzer benzeri çözer" ilkesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğru açıklamadır?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Hidratasyon ve solvatasyon kavramlarını tanımlayarak aralarındaki temel farkı birer örnekle açıklayınız.
2. \(HCl\) (hidrojen klorür) bileşiğinin su (\(H_2O\)) içerisinde çözünmesi sürecinde gerçekleşen etkileşimleri, moleküllerin polarlık durumlarını belirtektirek detaylıca açıklayınız.
3. Çözünme olayının gerçekleşebilmesi için aşılması gereken engelleri ve tanecikler arası çekim kuvvetlerinin (çözücü-çözücü, çözünen-çözünen, çözücü-çözünen) kendi aralarındaki ilişkisini çözünmenin gerçekleşmesi durumu için açıklayınız.
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Çözülme süreci Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | Polar maddeler polar çözücülerde, apolar maddeler apolar çözücülerde genel olarak iyi çözünür. |
| ( .... ) | Çözünen taneciklerinin su molekülleri tarafından sarılması olayına solvatasyon denir. |
| ( .... ) | Yemek tuzunun (\(NaCl\)) suda çözünmesi sırasında iyon-dipol etkileşimleri etkin rol oynar. |
| ( .... ) | Polar bir bileşik olan \(HCl\) ile polar bir çözücü olan \(H_2O\) molekülleri arasında çözünme sürecinde sadece London kuvvetleri etkindir. |
| ( .... ) | Apolar bir molekül olan \(CO_2\) gazının, apolar bir çözücü olan benzen (\(C_6H_6\)) sıvısında çözünmesi beklenir. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Bir maddenin başka bir madde içinde homojen olarak dağılması olayına .................... adı verilir. |
| 2) | Çözünen taneciklerinin su dışındaki bir çözücü molekülleri tarafından sarılmasına .................... denir. |
| 3) | Su (\(H_2O\)) ve amonyak (\(NH_3\)) molekülleri arasında çözünme sürecinde kurulan en etkin etkileşim türü .................... bağıdır. |
| 4) | Benzer benzeri çözer kuralına göre polar yapılı maddeler, .................... çözücülerde iyi çözünür. |
| 5) | \(O_2\) ve \(N_2\) gibi apolar gazların apolar çözücülerde çözünmesinde tanecikler arasında oluşan geçici kutuplanmalar yani .................... kuvvetleri etkindir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | Polar bir bileşik olan etil alkolün (\(C_2H_5OH\)) suda çok iyi çözünmesinin temel sebebi, molekülleri arasında hangi güçlü fiziksel etkileşimin kurulabilmesidir? |
| 2) | \(CCl_4\) (karbon tetraklorür) sıvısı ile \(H_2O\) (su) sıvısı karıştırıldığında homojen bir karışım oluşur mu? Nedenini kısaca yazınız. |
| 3) | Çözünme süreci genel olarak kaç basamakta gerçekleşir? |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Aşağıdaki madde çiftlerinden hangisinin karıştırıldığında birbiri içerisinde iyi çözünmesi beklenmez?
A) \(H_2O\) - \(NH_3\)
B) \(CCl_4\) - \(I_2\)
C) \(H_2O\) - \(C_6H_6\)
D) \(HCl\) - \(H_2O\)
E) \(CH_3OH\) - \(H_2O\)
|
| 2) |
Çözünme süreci ile ilgili; I. Çözücü taneciklerinin birbirinden ayrılması endotermiktir. II. Çözünen taneciklerinin birbirinden ayrılması endotermiktir. III. Çözücü ve çözünen taneciklerinin yeni etkileşimler oluşturması ekzotermiktir. yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
|
| 3) |
Yemek tuzunun (\(NaCl\)) suda (\(H_2O\)) çözünmesi sırasında gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) \(Na^+\) iyonları suyun kısmi negatif ucu (oksijen) tarafından sarılır.
B) \(Cl^-\) iyonları suyun kısmi pozitif ucu (hidrojen) tarafından sarılır.
C) Çözünme sürecinde iyon-dipol etkileşimleri kurulur.
D) Oluşan bu süreç bir solvatasyon örneğidir.
E) Elde edilen karışım elektrik akımını iletir.
|
| 4) |
Aşağıdaki etkileşim türlerinden hangisi çözünme sürecinde polar bir çözücü ile polar bir çözünen arasında en etkin etkileşim olarak görülebilir? (Moleküller arasında hidrojen bağı kurulmadığı varsayılacaktır.)
A) İyon - dipol
B) Dipol - dipol
C) London kuvvetleri
D) İyon - indüklenmiş dipol
E) Dipol - indüklenmiş dipol
|
| 5) |
Kimyada sıkça kullanılan "Benzer benzeri çözer" ilkesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğru açıklamadır?
A) Molekül kütleleri birbirine yakın olan maddeler birbiri içinde iyi çözünür.
B) Fiziksel halleri aynı olan maddeler her zaman homojen karışım oluşturur.
C) Polar maddeler polar çözücülerde, apolar maddeler apolar çözücülerde genel olarak iyi çözünür.
D) Sadece asitler ve bazlar birbiri içinde çözünme eğilimindedir.
E) İyonik bağlı bileşikler sadece apolar çözücülerde çözünür.
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Hidratasyon ve solvatasyon kavramlarını tanımlayarak aralarındaki temel farkı birer örnekle açıklayınız. |
| 2) | \(HCl\) (hidrojen klorür) bileşiğinin su (\(H_2O\)) içerisinde çözünmesi sürecinde gerçekleşen etkileşimleri, moleküllerin polarlık durumlarını belirtektirek detaylıca açıklayınız. |
| 3) | Çözünme olayının gerçekleşebilmesi için aşılması gereken engelleri ve tanecikler arası çekim kuvvetlerinin (çözücü-çözücü, çözünen-çözünen, çözücü-çözünen) kendi aralarındaki ilişkisini çözünmenin gerçekleşmesi durumu için açıklayınız. |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-kimya-cozulme-sureci/etkinlikler