🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Kimya

📄 10. Sınıf Kimya: Çözülme süreci Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Polar maddeler polar çözücülerde, apolar maddeler apolar çözücülerde genel olarak iyi çözünür.

2. Çözünen taneciklerinin su molekülleri tarafından sarılması olayına solvatasyon denir.

3. Yemek tuzunun (\(NaCl\)) suda çözünmesi sırasında iyon-dipol etkileşimleri etkin rol oynar.

4. Polar bir bileşik olan \(HCl\) ile polar bir çözücü olan \(H_2O\) molekülleri arasında çözünme sürecinde sadece London kuvvetleri etkindir.

5. Apolar bir molekül olan \(CO_2\) gazının, apolar bir çözücü olan benzen (\(C_6H_6\)) sıvısında çözünmesi beklenir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Bir maddenin başka bir madde içinde homojen olarak dağılması olayına adı verilir.
2. Çözünen taneciklerinin su dışındaki bir çözücü molekülleri tarafından sarılmasına denir.
3. Su (\(H_2O\)) ve amonyak (\(NH_3\)) molekülleri arasında çözünme sürecinde kurulan en etkin etkileşim türü bağıdır.
4. Benzer benzeri çözer kuralına göre polar yapılı maddeler, çözücülerde iyi çözünür.
5. \(O_2\) ve \(N_2\) gibi apolar gazların apolar çözücülerde çözünmesinde tanecikler arasında oluşan geçici kutuplanmalar yani kuvvetleri etkindir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Çözünen taneciklerinin su molekülleri tarafından sarılması olayıdır.
« Çözünen taneciklerinin su dışındaki çözücü molekülleri tarafından sarılması olayıdır.
« Yemek tuzunun suda çözünmesinde iyonlar ile su molekülleri arasında kurulan çekim kuvvetidir.
« Polar bir madde olan \(HCl\)'nin polar \(H_2S\) içinde çözünmesinde etkin olan etkileşim türüdür.
« Apolar \(I_2\) katısının apolar \(CCl_4\) sıvısında çözünmesini sağlayan zayıf etkileşim türüdür.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Polar bir bileşik olan etil alkolün (\(C_2H_5OH\)) suda çok iyi çözünmesinin temel sebebi, molekülleri arasında hangi güçlü fiziksel etkileşimin kurulabilmesidir?

2. \(CCl_4\) (karbon tetraklorür) sıvısı ile \(H_2O\) (su) sıvısı karıştırıldığında homojen bir karışım oluşur mu? Nedenini kısaca yazınız.

3. Çözünme süreci genel olarak kaç basamakta gerçekleşir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Aşağıdaki madde çiftlerinden hangisinin karıştırıldığında birbiri içerisinde iyi çözünmesi beklenmez?

2. Çözünme süreci ile ilgili;
I. Çözücü taneciklerinin birbirinden ayrılması endotermiktir.
II. Çözünen taneciklerinin birbirinden ayrılması endotermiktir.
III. Çözücü ve çözünen taneciklerinin yeni etkileşimler oluşturması ekzotermiktir.
yargılarından hangileri doğrudur?

3. Yemek tuzunun (\(NaCl\)) suda (\(H_2O\)) çözünmesi sırasında gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

4. Aşağıdaki etkileşim türlerinden hangisi çözünme sürecinde polar bir çözücü ile polar bir çözünen arasında en etkin etkileşim olarak görülebilir? (Moleküller arasında hidrojen bağı kurulmadığı varsayılacaktır.)

5. Kimyada sıkça kullanılan "Benzer benzeri çözer" ilkesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi en doğru açıklamadır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Hidratasyon ve solvatasyon kavramlarını tanımlayarak aralarındaki temel farkı birer örnekle açıklayınız.

2. \(HCl\) (hidrojen klorür) bileşiğinin su (\(H_2O\)) içerisinde çözünmesi sürecinde gerçekleşen etkileşimleri, moleküllerin polarlık durumlarını belirtektirek detaylıca açıklayınız.

3. Çözünme olayının gerçekleşebilmesi için aşılması gereken engelleri ve tanecikler arası çekim kuvvetlerinin (çözücü-çözücü, çözünen-çözünen, çözücü-çözünen) kendi aralarındaki ilişkisini çözünmenin gerçekleşmesi durumu için açıklayınız.