🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Fizik

📄 10. Sınıf Fizik: Sıvı basıncı Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Sıvı basıncı, sıvının içinde bulunduğu kabın şekline ve sıvı miktarına bağlıdır.

2. Bir noktanın sıvı basıncı, o noktanın sıvı yüzeyine olan dik uzaklığı (derinliği) ile doğru orantılıdır.

3. Pascal prensibine göre, kapalı bir kaptaki sıvıya uygulanan dış basınç, sıvının temas ettiği tüm yüzeylere her doğrultuda aynen iletilir.

4. Sıvı basınç kuvveti, sıvının özkütlesi ile ters orantılıdır.

5. U borularında birbiriyle karışmayan sıvıların dengede olduğu durumda, en alttaki sıvının en alt sınır seviyesindeki basınçlar birbirine eşittir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Sıvıların ağırlıklarından dolayı birim yüzeye uyguladıkları dik kuvvete denir.
2. Sıvı basıncı formülü \(P = h \cdot d \cdot g\) olup, buradaki \(g\) harfi ivmesini temsil eder.
3. Sıvıların basıncı her doğrultuda iletme özelliğinden yararlanılarak yapılan, su cenderesi ve hidrolik fren sistemlerinde kullanılan ilkeye prensibi denir.
4. Taban alanı \(S\) olan düzgün bir kabın tabanına etki eden sıvı basınç kuvveti \(F =\) formülü ile hesaplanır.
5. Birbiriyle karışmayan sıvıların bulunduğu bir kapta, özkütlesi en olan sıvı daima kabın en alt kısmında yer alır.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Sıvıların üzerlerine uygulanan basıncı her yöne ve aynen iletmesi ilkesidir.
« Sıvının, dokunduğu yüzeyin tamamına uyguladığı dik kuvvetin toplamıdır.
« Birbiriyle karışmayan sıvıların özkütlelerini karşılaştırmak için kullanılan U şeklindeki cam borudur.
« Şekilleri ve kesitleri farklı, tabanları birleştirilmiş kaplar sistemidir.
« Sıvının birim hacminin kütlesidir ve sıvı basıncını doğrudan etkileyen özelliklerden biridir.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Derinliği \(h\), özkütlesi \(d\) olan bir sıvının yer çekimi ivmesinin \(g\) olduğu bir ortamda oluşturduğu sıvı basıncı formülünü yazınız.

2. Berber koltukları, hidrolik liftler ve itfaiye merdivenleri hangi fiziksel prensip temel alınarak tasarlanmıştır?

3. Düşey kesiti yukarı doğru genişleyen bir kaba sabit debili musluktan su akıtılmaktadır. Kaptaki su derinliği arttıkça kap tabanındaki sıvı basıncının zamana göre değişim grafiğinin eğimi nasıl değişir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir kapta bulunan sıvının tabana uyguladığı sıvı basıncı aşağıdakilerden hangisine bağlı değildir?

2. Bir U borusunda birbirine karışmayan x ve y sıvıları dengededir. Sol koldaki x sıvısının yüksekliği \(4h\) iken, sağ koldaki y sıvısının yüksekliği \(2h\) olarak ölçülmüştür. Sıvıların alt sınır çizgisi hizasındaki basınçlar eşit olduğuna göre, sıvıların özkütleleri oranı \(\frac{d_x}{d_y}\) kaçtır?

3. Taban alanları sırasıyla \(S\), \(2S\) ve \(3S\) olan düzgün silindirik kaplara eşit yükseklikte aynı cins sıvı konuluyor. Bu kapların tabanlarına etki eden sıvı basınçları sırasıyla \(P_1\), \(P_2\) ve \(P_3\) olduğuna göre, bu basınçlar arasındaki ilişki nedir?

4. Pascal prensibi ile ilgili olarak;
I. Sıvılar üzerlerine uygulanan basıncı her yöne aynen iletir.
II. Sıvılar üzerlerine uygulanan kuvveti her yöne aynen iletir.
III. Hidrolik fren sistemleri bu prensibe göre çalışır.
yargılarından hangileri doğrudur?

5. Düşey kesiti verilen bir kapta, taban alanı \(2S\) olan alt yüzeye etki eden sıvı basınç kuvveti \(F_1\), taban alanı \(S\) olan yan yüzeye etki eden ortalama sıvı basınç kuvveti \(F_2\)'dir. Kabın içindeki sıvının yüksekliği \(2h\) olduğuna göre, \(F_1 / F_2\) oranı kaçtır? (Yan yüzeyin orta noktasının derinliği \(h\) alınacaktır.)

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Taban alanları eşit olan düzgün silindirik bir kap ile yukarı doğru genişleyen bir kaba aynı yükseklikte \(h\) ve aynı özkütleli \(d\) sıvılar doldurulmuştur. Kapların tabanlarındaki sıvı basınçlarını ve sıvı basınç kuvvetlerini karşılaştırarak nedenlerini açıklayınız.

2. Bir su cenderesinde küçük pistonun alanı \(S\), büyük pistonun alanı \(3S\)'tir. Küçük pistona uygulanan 10 N büyüklüğündeki kuvvet ile büyük pistondaki \(G\) ağırlıklı yük dengelenmektedir. Piston ağırlıkları ve sürtünmeler önemsiz olduğuna göre, \(G\) yükünün ağırlığı kaç N'dur? Çözüm basamaklarını gösteriniz.

3. Özkütlesi 3 g/cm³ olan bir sıvı ile dolu kabın tabanındaki sıvı basıncı \(P\)'dir. Bu sıvı boşaltılıp yerine aynı yükseklikte özkütlesi 1.5 g/cm³ olan başka bir sıvı doldurulursa, yeni durumdaki taban sıvı basıncı kaç \(P\) olur? İşlemlerini göstererek açıklayınız.