🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Fizik

📄 10. Sınıf Fizik: Ohm yasası ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel fark arttıkça, üzerinden geçen akım şiddeti de doğru orantılı olarak artar.

2. Ohm yasasına göre, bir iletkenin direnci, üzerinden geçen akım miktarı arttıkça azalır.

3. Sıcaklığı sabit tutulan metal bir telin uçları arasındaki gerilimin, telden geçen akıma oranı sabittir ve bu oran telin direncini verir.

4. Akım şiddetinin birimi Amper, potansiyel farkın birimi Volt ve direncin birimi Ohm'dur.

5. Bir devredeki direnç iki katına çıkarılırsa, devreye uygulanan potansiyel fark sabit kalmak şartıyla akım şiddeti de iki katına çıkar.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel farkın, iletkenden geçen akım şiddetine oranının sabit olduğunu belirten yasaya yasası denir.
2. Ohm yasasına göre, sabit bir dirençten geçen akım şiddeti, dirence uygulanan ile doğru orantılıdır.
3. Akım şiddetini ölçmek için devreye seri olarak bağlanan araca denir.
4. Potansiyel farkın akıma bağlı grafiğinde, doğrunun eğimi bize iletkenin değerini verir.
5. Direnç birimi olan Ohm, sembol olarak Yunan alfabesindeki harfi ile gösterilir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Bir iletkenin iki ucu arasında yüklerin hareket etmesini sağlayan elektriksel enerji farkı (Volt).
« Bir iletkenin kesitinden birim zamanda geçen net yük miktarı (Amper).
« Maddelerin elektrik akımının geçişine karşı gösterdiği zorluk (Ohm).
« Devreden geçen akım şiddetini ölçen ve iç direnci ihmal edilecek kadar küçük olan, devreye seri bağlanan ölçüm aleti.
« Devredeki iki nokta arasındaki potansiyel farkı ölçen ve iç direnci çok yüksek olan, devreye paralel bağlanan ölçüm aleti.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel fark \( 20 \) Volt iken üzerinden geçen akım \( 4 \) Amper'dir. Bu iletkenin direnci kaç Ohm'dur?

2. Sabit dirençli bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel fark \( 3 \) katına çıkarılırsa, iletkenden geçen akım şiddeti nasıl değişir?

3. Direnci \( 10 \) Ohm olan bir iletkenin üzerinden \( 2 \) Amper akım geçmesi için iletkenin uçları arasına uygulanması gereken potansiyel fark kaç Volt olmalıdır?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir öğrenci laboratuvarda bir direncin uçlarındaki potansiyel farkı (V) ve üzerinden geçen akımı (I) ölçerek şu verileri elde ediyor: V = 6 Volt iken I = 2 Amper, V = 12 Volt iken I = 4 Amper, V = 18 Volt iken I = 6 Amper. Öğrenci bu verilerden yola çıkarak tümevarımsal bir yaklaşımla hangi sonuca ulaşabilir?

2. Bir elektrik devresinde sabit bir R direncinin uçlarına uygulanan potansiyel fark V iken devreden geçen akım I'dır. Devreye üreteçler eklenerek potansiyel fark 3V yapıldığında devreden geçen akım kaç I olur?

3. Ohm yasasını test etmek isteyen bir öğrenci, kurduğu devrede bağımsız değişken olarak potansiyel farkı, bağımlı değişken olarak akım şiddetini seçmiştir. Bu deneyde kontrol edilen (sabit tutulan) değişken aşağıdakilerden hangisidir?

4. Bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel farkın akım şiddetine bağlı grafiği çizildiğinde, grafikteki doğrunun eğimi olan \( \tan(\alpha) \) değeri bize hangi fiziksel niceliği verir?

5. Dirençleri sırasıyla \( R_1 \) ve \( R_2 \) olan iki iletkenin potansiyel fark - akım grafiğinde, \( R_1 \) doğrusunun eğimi \( R_2 \) doğrusunun eğiminden büyüktür. Buna göre;
I. Aynı potansiyel fark altında \( R_2 \) direncinden geçen akım daha büyüktür.
II. \( R_1 \) direncinin değeri \( R_2 \) direncinin değerinden büyüktür.
III. Aynı akım altında \( R_1 \) direncinin uçları arasındaki potansiyel fark daha küçüktür.
yargılarından hangileri doğrudur?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir fizik dersinde öğretmen, öğrencilerden Ohm yasasını tümevarım yöntemiyle açıklamalarını istemiştir. Bir iletken tel üzerinde yapılan deneylerde elde edilen gerilim ve akım değerlerini kullanarak bu yasaya nasıl ulaşıldığını aşama aşama açıklayınız.

2. Özdeş dirençler ve iç direnci önemsiz üreteçlerle kurulan bir devrede, dirençlerin seri veya paralel bağlanmasının ana kol akımı üzerindeki etkisini Ohm yasasını kullanarak yorumlayınız.

3. Bir iletken telin uçları arasına uygulanan potansiyel farkın, telden geçen akıma bağlı grafiği çizildiğinde elde edilen doğrunun eğimi bize neyi verir? Bu eğimin fiziksel anlamını matematiksel bağıntıyla ilişkilendirerek açıklayınız.