🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Fizik

📄 10. Sınıf Fizik: Elektrikte ohm yasası, üreteç ve direnç bağlanması Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Dirençleri seri bağladığımızda eşdeğer direnç, devredeki en büyük dirençten daha büyük olur.

2. Özdeş üreteçler paralel bağlandığında devrenin toplam elektromotor kuvveti (emk) üreteç sayısıyla doğru orantılı olarak artar.

3. Bir iletkenin uçları arasındaki gerilimin, üzerinden geçen akım şiddetine oranı sabittir ve bu oran iletkenin direncine eşittir.

4. Paralel bağlı dirençlerin üzerindeki gerilimler (potansiyel farkları) her zaman birbirine eşittir.

5. Bir üretecin tükenme süresi, üzerinden çekilen akım miktarı ile doğru orantılıdır.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Bir devrede akımın geçişine karşı gösterilen zorluğa denir.
2. Seri bağlı özdeş iki direncin eşdeğer direnci, paralel bağlı hallerinin eşdeğer direncinin katıdır.
3. Üreteçlerin ters bağlanması durumunda devrenin toplam potansiyel farkı, üreteçlerin potansiyel farklarının bulunarak hesaplanır.
4. Akım şiddetini ölçmek için devreye seri olarak bağlanan araca denir.
5. Bir devrede elektrik akımının oluşmasını sağlayan iki nokta arasındaki potansiyel farka elektrik motor kuvveti veya denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Bir iletkenin uçları arasındaki potansiyel farkın akıma oranının sabit olduğunu belirten yasa.
« Devreden geçen elektrik akımını ölçen ve iç direnci ihmal edilecek kadar küçük olan ölçü aracı.
« Devredeki iki nokta arasındaki potansiyel farkı ölçen ve iç direnci çok büyük olan ölçü aracı.
« Birden fazla direncin yaptığı etkiyi tek başına yapabilen direnç değeri.
« Dirençlerin birer uçlarının ortak noktalarda birleştirilmesiyle elde edilen bağlama şekli.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Dirençleri sırasıyla \( 3 \, \Omega \) ve \( 6 \, \Omega \) olan iki direnç paralel bağlandığında eşdeğer direnç kaç \( \Omega \) olur?

2. Bir iletkenin uçları arasına \( 24 \text{ V} \) gerilim uygulandığında üzerinden \( 4 \text{ A} \) akım geçmektedir. Bu iletkenin direnci kaç \( \Omega \) 'dur?

3. Her birinin elektromotor kuvveti \( 12 \text{ V} \) olan özdeş üç üreteç seri ve düz bağlıdır. Bu devrenin toplam elektromotor kuvveti kaç \( \text{V} \) 'tur?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir elektrik devresinde \( R_1 = 4 \, \Omega \) ve \( R_2 = 12 \, \Omega \) dirençleri paralel bağlanmıştır. Bu devre parçasının eşdeğer direnci kaç \( \Omega \) 'dur?

2. Bir elektrik devresinde bir üretecin uçlarına bağlı \( 5 \, \Omega \) 'luk dirençten \( 3 \text{ A} \) akım geçmektedir. Buna göre üretecin uçları arasındaki potansiyel fark (gerilim) kaç \( \text{V} \) 'tur?

3. Özdeş üreteçler ve özdeş dirençlerle kurulan elektrik devreleri ile ilgili;
I. Üreteçlerin paralel bağlanması devrenin ömrünü uzatır.
II. Üreteçlerin seri bağlanması devreden geçen akımı artırır.
III. Dirençlerin paralel bağlanması devrenin eşdeğer direncini artırır.
yargılarından hangileri doğrudur?

4. Dirençleri sırasıyla \( 2 \, \Omega \), \( 3 \, \Omega \) ve \( 6 \, \Omega \) olan üç direnç birbirine paralel bağlanarak \( 18 \text{ V} \) 'luk bir üretece bağlanıyor. Ana koldan çekilen toplam akım kaç \( \text{A} \) 'dir?

5. Bir iletkenin direnci ile ilgili;
I. İletkenin boyu arttıkça direnci artar.
II. İletkenin kesit alanı arttıkça direnci azalır.
III. İletkenin yapıldığı maddenin cinsine (öz direncine) bağlıdır.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir elektrik devresinde \( 6 \, \Omega \) ve \( 12 \, \Omega \) 'luk iki direnç paralel bağlandıktan sonra, bu gruba seri olarak \( 4 \, \Omega \) 'luk bir direnç daha ekleniyor. Devrenin uçlarına \( 40 \text{ V} \) 'luk bir potansiyel fark uygulandığına göre, her bir dirençten geçen akım şiddetlerini ve devrenin toplam eşdeğer direncini işlem basamaklarını göstererek bulunuz.

2. Elektromotor kuvvetleri sırasıyla \( E_1 = 20 \text{ V} \) ve \( E_2 = 10 \text{ V} \) olan iki üreteç seri ve düzgün (aynı yönlü) bağlanarak \( 5 \, \Omega \) 'luk bir dirence bağlanıyor. Aynı üreteçler seri fakat ters bağlansaydı dirençten geçen akım nasıl değişirdi? İşlem basamaklarıyla açıklayınız.

3. Özdeş dirençlerden oluşan bir devrede dirençlerin seri bağlanması ile paralel bağlanması arasındaki temel farkları; eşdeğer direnç, akım paylaşımı ve uçlarındaki gerilimler açısından karşılaştırarak açıklayınız.