🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Fizik

📄 10. Sınıf Fizik: Dalgalar ve optik Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Ses dalgaları boyuna dalgalardır ve yayılabilmeleri için mutlaka maddesel bir ortama ihtiyaç duyarlar.

2. Bir dalganın frekansı sadece dalgayı üreten kaynağa bağlıdır, dalga başka bir ortama geçtiğinde frekansı değişmez.

3. Çukur aynaya odağından geçecek şekilde gelen ışınlar, aynadan yansıdıktan sonra asal eksene paralel olarak yansır.

4. Işığın kırılması sırasında ortama bağlı olarak hızı değişirken, frekansı ve rengi de ortamın kırılma indisine göre değişir.

5. Elektromanyetik dalgaların tamamı enine dalgalardır ve yayılmak için maddesel bir ortama ihtiyaç duymazlar.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Bir tam dalganın oluşması için geçen süreye denir.
2. Su dalgalarının derin ortamdan sığ ortama geçerken doğrultu ve hız değiştirmesi olayına denir.
3. İnce kenarlı mercek üzerine gelen paralel ışık demetini bir noktada toplar, bu noktaya merceğin noktası denir.
4. Işık şiddetinin SI birim sistemindeki birimi olarak ifade edilir.
5. Deprem dalgalarının büyüklüğünü ve süresini ölçerek kaydeden alete denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Bir dalga tepesinin veya çukurunun denge konumuna olan maksimum uzaklığıdır; dalganın taşıdığı enerji ile orantılıdır.
« Bir sistemin dışarıdan uygulanan periyodik bir etkinin frekansı ile kendi doğal frekansı çakıştığında maksimum genlikle titreşmesi olayıdır.
« Işığın çok kırıcı ortamdan az kırıcı ortama sınır açısından daha büyük bir açıyla gelerek tamamen geri dönmesi olayıdır.
« Üzerine gelen paralel ışık ışınlarını uzantıları odak noktasından geçecek şekilde dağıtarak yansıtan ayna türüdür.
« Sesin ince (tiz) ya da kalın (pes) duyulmasını sağlayan ve doğrudan sesin frekansına bağlı olan fiziksel özelliktir.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Bir dalga kaynağı saniyede \(10\) dalga üretmektedir. Bu dalgaların dalga boyu \(4\) cm olduğuna göre, dalgaların yayılma hızı kaç \(cm/s\) olur?

2. Işık renklerinden kırmızı, yeşil ve mavi ışıkların eşit oranda karışımıyla hangi renk ışık elde edilir?

3. Düz aynanın önüne konulan bir cismin aynada oluşan görüntüsünün özellikleri nelerdir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir dalga leğeninde oluşturulan su dalgaları derin ortamdan sığ ortama geçmektedir. Buna göre dalgaların;
I. Yayılma hızı
II. Frekansı
III. Dalga boyu
niceliklerinden hangileri azalır?

2. Küresel aynalarla ilgili olarak verilen;
I. Çukur aynada paralel gelen ışınlar odakta toplanır.
II. Tümsek aynada oluşan tüm görüntüler sanal, düz ve cisimden küçüktür.
III. Çukur aynada cisim odaktayken görüntü sonsuzda oluşur.
yargılarından hangileri doğrudur?

3. Gergin bir yayda oluşturulan dalganın yayılma hızını artırmak için;
I. Yayı geren kuvveti artırmak
II. Daha kalın (birim uzunluğunun kütlesi büyük) bir yay kullanmak
III. Dalganın frekansını artırmak
işlemlerinden hangileri tek başına yapılabilir?

4. Havadan cama geçen bir ışık ışını için aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır? (Camin kırılma indisi havanınkinden büyüktür.)

5. Ses dalgaları ile ilgili;
I. Boyuna dalgalardır.
II. Boşlukta yayılabilirler.
III. Sıcaklık arttıkça sesin havadaki yayılma hızı artar.
yargılarından hangileri doğrudur?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir ucu duvara sabitlenmiş sarmal bir yayda oluşturulan periyodik dalgaların frekansı \(2\) \(s^{-1}\) ve ardışık \(4\) dalga tepesi arasındaki uzaklık \(18\) cm olarak ölçülmüştür. Buna göre, bu dalgaların yayılma hızını formülü yazarak ve işlem basamaklarını göstererek hesaplayınız.

2. Kırılma indisleri sırasıyla \(n_1\) ve \(n_2\) olan iki ortamın ayırıcı yüzeyine normalle \(a\) açısı yapacak şekilde gelen bir ışık ışını, diğer ortama normalle \(b\) açısı yapacak şekilde geçmektedir. Eğer \(a > b\) ise, ortamların kırılma indislerini karşılaştırınız ve ışığın bu ortamlardaki yayılma hızları olan \(v_1\) ve \(v_2\) arasındaki ilişkiyi açıklayınız.

3. Çukur ayna önüne yerleştirilen bir cismin, aynaya olan uzaklığı odak uzaklığının yarısı (\(f/2\)) kadardır. Bu cismin çukur aynada oluşacak görüntüsünün yerini, boyunu ve özelliklerini (gerçek/sanal, düz/ters) detaylıca açıklayınız.