📄 10. Sınıf Coğrafya: Yerkürenin iç yapısı Çalışma Kağıdı
📌 1. Doğru / Yanlış
1. Yerkürenin merkezine doğru gidildikçe sıcaklık, basınç ve yoğunluk sürekli artış gösterir.
2. Manto tabakası, yerkürenin toplam hacminin en büyük kısmını oluşturan katmandır.
3. Yer kabuğunun okyanus tabanlarındaki kalınlığı, karaların altındaki kalınlığına göre daha fazladır.
4. Mantodaki konveksiyonel akımlar, yer kabuğunu oluşturan levhaların hareket etmesinin temel nedenidir.
5. Sial katmanında silisyum ve magnezyum elementleri yoğun olarak bulunduğu için bu adı almıştır.
✏️ 2. Boşluk Doldurma
🔗 3. Kavram Eşleştirme
✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular
1. Dünya'nın iç yapısı hakkında bilgi edinmek için bilim insanlarının yararlandığı en önemli dolaylı kaynak nedir?
2. Yer kabuğunu oluşturan Sial ve Sima katmanlarından hangisi okyanus tabanlarında daha kalındır?
3. Mantoda meydana gelen sıcaklık ve yoğunluk farkından kaynaklanan dikey yönlü döngüsel hareketlere ne ad verilir?
🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular
1. Yerkürenin iç yapısı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
2. Yer kabuğu ile ilgili;
I. Sial katmanı karalarda daha kalındır.
II. Sima katmanı silisyum ve alüminyumdan oluşur.
III. Litosfer, yer kabuğu ve üst mantonun bir kısmını kapsar.
bilgilerinden hangileri doğrudur?
3. Mantoda gerçekleşen konveksiyonel akımlar yeryüzünde birçok tektonik olayın motor gücüdür. Aşağıdakilerden hangisi bu akımların doğrudan bir sonucu değildir?
4. Yerkürenin merkezinde yer alan çekirdek katmanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
5. Yerin derinliklerine doğru inildikçe sıcaklık ortalama her 33 metrede 1 °C artmaktadır. Buna göre, yerin derinliklerine inen bir araştırma ekibinin sıcaklık artışının yanı sıra aşağıdakilerden hangisini de kesinlikle gözlemlemesi beklenir?
📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular
1. Yerkürenin iç yapısı hakkında doğrudan gözlem yapamadığımız halde, bu katmanların özellikleri (sıcaklık, yoğunluk, kalınlık vb.) hakkında nasıl bilgi sahibi olabiliyoruz? Açıklayınız.
2. Yer kabuğunu oluşturan Sial ve Sima katmanlarının özelliklerini karşılaştırarak, okyanusal ve kıtasal kabuktaki dağılışlarını açıklayınız.
3. Manto katmanında gerçekleşen konveksiyonel akımların yerkabuğu üzerindeki etkileri nelerdir? Kısaca açıklayınız.
|
Ad Soyad: .................................. Sınıf / No: ....... / ......... Tarih: .... / .... / 202...
Yerkürenin iç yapısı Çalışma Kağıdı
|
PUAN
|
A. Doğru (D) / Yanlış (Y) Bölümü
| ( .... ) | Yerkürenin merkezine doğru gidildikçe sıcaklık, basınç ve yoğunluk sürekli artış gösterir. |
| ( .... ) | Manto tabakası, yerkürenin toplam hacminin en büyük kısmını oluşturan katmandır. |
| ( .... ) | Yer kabuğunun okyanus tabanlarındaki kalınlığı, karaların altındaki kalınlığına göre daha fazladır. |
| ( .... ) | Mantodaki konveksiyonel akımlar, yer kabuğunu oluşturan levhaların hareket etmesinin temel nedenidir. |
| ( .... ) | Sial katmanında silisyum ve magnezyum elementleri yoğun olarak bulunduğu için bu adı almıştır. |
B. Boşluk Doldurma Bölümü
| 1) | Yer kabuğunun üst kısmında yer alan, silisyum ve alüminyum bakımından zengin olan katmana .................... adı verilir. |
| 2) | Mantonun üst kısmında yer alan ve akışkan bir yapıya sahip olan, konveksiyonel akımların gerçekleştiği tabakaya .................... denir. |
| 3) | Yerkürenin en sıcak, en yoğun ve basıncın en fazla olduğu katmanı .................... olarak adlandırılır. |
| 4) | Yer kabuğunun altında yer alan ve yerkürenin toplam hacminin yaklaşık %84'ünü oluşturan katman .................... tabakasıdır. |
| 5) | Yerin derinliklerine doğru her 33 metrede sıcaklığın 1 °C artmasına .................... derecesi denir. |
🔗 3. Kavram Eşleştirme
D. Kısa Cevaplı Sorular
| 1) | Dünya'nın iç yapısı hakkında bilgi edinmek için bilim insanlarının yararlandığı en önemli dolaylı kaynak nedir? |
| 2) | Yer kabuğunu oluşturan Sial ve Sima katmanlarından hangisi okyanus tabanlarında daha kalındır? |
| 3) | Mantoda meydana gelen sıcaklık ve yoğunluk farkından kaynaklanan dikey yönlü döngüsel hareketlere ne ad verilir? |
E. Çoktan Seçmeli Sorular
| 1) |
Yerkürenin iç yapısı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Derine inildikçe sıcaklık ve basınç artar.
B) En yoğun katman çekirdektir.
C) Manto, hacimsel olarak en büyük katmandır.
D) Yer kabuğunun kalınlığı yeryüzünün her yerinde aynıdır.
E) Çekirdek, nikel ve demir elementlerinden oluşur.
|
| 2) |
Yer kabuğu ile ilgili; I. Sial katmanı karalarda daha kalındır. II. Sima katmanı silisyum ve alüminyumdan oluşur. III. Litosfer, yer kabuğu ve üst mantonun bir kısmını kapsar. bilgilerinden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III
|
| 3) |
Mantoda gerçekleşen konveksiyonel akımlar yeryüzünde birçok tektonik olayın motor gücüdür. Aşağıdakilerden hangisi bu akımların doğrudan bir sonucu değildir?
A) Levhaların hareket etmesi
B) Depremlerin meydana gelmesi
C) Volkanik faaliyetlerin yaşanması
D) Gelgit (medcezir) olayının gerçekleşmesi
E) Dağ oluşumu (orojenez) hareketleri
|
| 4) |
Yerkürenin merkezinde yer alan çekirdek katmanı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) İç ve dış çekirdek olmak üzere iki bölümden oluşur.
B) Sıcaklığı ve yoğunluğu en fazla olan katmandır.
C) Dış çekirdek sıvı, iç çekirdek ise yüksek basınçtan dolayı katı haldedir.
D) Yapısında nikel ve demir elementleri yoğun olarak bulunur.
E) Mantonun üzerinde yüzer vaziyette sürekli yer değiştirir.
|
| 5) |
Yerin derinliklerine doğru inildikçe sıcaklık ortalama her 33 metrede 1 °C artmaktadır. Buna göre, yerin derinliklerine inen bir araştırma ekibinin sıcaklık artışının yanı sıra aşağıdakilerden hangisini de kesinlikle gözlemlemesi beklenir?
A) Yoğunluğun ve basıncın artmasını
B) Yer çekiminin tamamen yok olmasını
C) Kayaçların tamamen sıvılaşmasını
D) Atmosfer basıncının artmasını
E) Sial katmanının kalınlaşmasını
|
F. Açık Uçlu Klasik Sorular
| 1) | Yerkürenin iç yapısı hakkında doğrudan gözlem yapamadığımız halde, bu katmanların özellikleri (sıcaklık, yoğunluk, kalınlık vb.) hakkında nasıl bilgi sahibi olabiliyoruz? Açıklayınız. |
| 2) | Yer kabuğunu oluşturan Sial ve Sima katmanlarının özelliklerini karşılaştırarak, okyanusal ve kıtasal kabuktaki dağılışlarını açıklayınız. |
| 3) | Manto katmanında gerçekleşen konveksiyonel akımların yerkabuğu üzerindeki etkileri nelerdir? Kısaca açıklayınız. |
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-cografya-yerkurenin-ic-yapisi/etkinlikler