🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Coğrafya

📄 10. Sınıf Coğrafya: İklim ve kayaç yapısının çözünme süreçlerine etkisi Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Fiziksel çözünme, kayaçların kimyasal yapısını değiştirerek ayrışmasına neden olur.

2. Nemli ve sıcak iklim bölgelerinde kimyasal çözünme, kurak iklimlere göre daha etkilidir.

3. Günlük sıcaklık farklarının fazla olduğu çöl iklimlerinde fiziksel (mekanik) çözünme yaygın olarak görülür.

4. Kireçtaşı gibi kayaçlar, kimyasal çözünmeye karşı granitten daha dirençli bir yapıya sahiptir.

5. Donma-çözülme olayları, kayaçların sadece fiziksel olarak parçalanmasına yol açar, kimyasal yapısını değiştirmez.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Kayaçların kimyasal yapısı değişmeden sadece parçalanmasına çözünme denir.
2. Nemli ve sıcak bölgelerde görülen çözünme türü, kayaçların kimyasal yapısını değiştiren çözünmedir.
3. Kayaçların çatlaklarına sızan suyun donarak hacminin genişlemesiyle kayaçların parçalanmasına olayı denir.
4. Karbondioksitli suların kireçtaşını eriterek mağara oluşumuna yol açması, çözünmeye örnektir.
5. Bitki köklerinin kayaç çatlaklarına girerek kayaçları parçalaması, çözünme türüne girer.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Kayaçların kimyasal yapısı değişmeden, sadece fiziksel olarak parçalanmasıdır.
« Kayaçların mineral bileşiminin değişerek yeni maddelere dönüşmesi veya eriyerek ayrışmasıdır.
« Kayaç çatlaklarındaki suyun donarak genleşmesi ve kayaçları parçalaması olayıdır.
« Su ve karbondioksit ile kolayca tepkimeye girerek kimyasal olarak çözünebilen bir kayaçtır.
« Kimyasal çözünmeye karşı direnci yüksek, daha çok fiziksel çözünme ile ayrışan bir kayaçtır.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Fiziksel çözünmenin en yaygın görüldüğü iki farklı iklim tipine örnek veriniz.

2. Kimyasal çözünmeyi hızlandıran temel doğal faktörler nelerdir?

3. Kayaçların kimyasal çözünmesi sonucunda oluşan iki farklı yer şekli örneği veriniz.

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Aşağıdakilerden hangisi fiziksel (mekanik) çözünmeye neden olan faktörlerden biri değildir?

2. Nemli ve sıcak iklim bölgelerinde kimyasal çözünmenin daha etkili olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

3. I. Kayaçların kimyasal yapısı değişir.\nII. Daha çok kurak ve yarı kurak iklimlerde görülür.\nIII. Su ve karbondioksit gibi etmenler önemlidir.\nYukarıdaki özelliklerden hangileri kimyasal çözünme için geçerlidir?

4. Aşağıdaki kayaçlardan hangisi kimyasal çözünmeye karşı diğerlerine göre daha az dirençlidir?

5. Bir bölgede kayaçların fiziksel çözünme yoluyla parçalanmasında aşağıdaki faktörlerden hangisinin etkisi en azdır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Fiziksel (mekanik) çözünme ile kimyasal çözünme arasındaki temel farkları açıklayınız ve her birine ikişer örnek veriniz.

2. İklimin kayaçların çözünme süreçleri üzerindeki etkisini, kurak ve nemli iklim bölgelerini karşılaştırarak açıklayınız.

3. Kayaçların çözünme süreçlerinde kayaç yapısının (mineral bileşimi ve direnci) etkisini iki farklı kayaç türünü örnek vererek açıklayınız.