🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Coğrafya

📄 10. Sınıf Coğrafya: Açırma Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Fiziksel ayrışma, kayaçların kimyasal yapısını değiştirerek parçalanmasına neden olur.

2. Kimyasal ayrışma, sıcak ve nemli iklim bölgelerinde daha etkilidir.

3. Donma-çözülme olayı, kayaçların mekanik olarak parçalanmasına yol açan bir fiziksel ayrışma türüdür.

4. Bitki köklerinin kayaç çatlaklarına girerek kayaçları parçalaması kimyasal ayrışmaya bir örnektir.

5. Çöllerde günlük sıcaklık farklarının fazla olması fiziksel ayrışmayı hızlandıran önemli bir faktördür.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Kayaçların yerinde, dış kuvvetlerin etkisiyle parçalanması veya çözünmesi olayına denir.
2. Sıcaklık farklarının fazla olduğu karasal iklim bölgelerinde ayrışma daha yaygındır.
3. Kireç taşının su ve karbondioksit etkisiyle çözünmesi ayrışmaya örnektir.
4. Nemli ve sıcak iklim bölgelerinde kayaçların kimyasal yapısının değişmesiyle gerçekleşen ayrışma türü ayrışmadır.
5. Kayaçların üzerindeki basıncın azalması sonucu genleşerek parçalanması, ayrışma mekanizmalarından biridir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Kayaçların kimyasal yapısı değişmeden, sadece mekanik olarak parçalanması.
« Kayaçların su, oksijen ve karbondioksit gibi etkenlerle kimyasal yapısının değişerek çözünmesi.
« Kayaç çatlaklarındaki suyun donarak hacim genişletmesi ve kayaçları parçalaması.
« Kireç taşı gibi eriyebilen kayaçların yaygın olduğu ve kimyasal ayrışmanın etkili olduğu alanlar.
« Günlük sıcaklık farklarının fazla olması nedeniyle fiziksel ayrışmanın yoğun yaşandığı iklim tipi.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Fiziksel ayrışmanın etkili olduğu iki farklı iklim bölgesine örnek veriniz.

2. Kimyasal ayrışmayı hızlandıran temel faktörler nelerdir?

3. Bitki köklerinin kayaçlar üzerindeki ayrıştırıcı etkisi hangi ayrışma türüne girer? Kısaca açıklayınız.

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Aşağıdakilerden hangileri fiziksel ayrışmanın etkili olduğu bölgelerin genel özelliklerindendir?
I. Günlük ve yıllık sıcaklık farkları fazladır.
II. Yağış miktarı azdır.
III. Bitki örtüsü genellikle cılızdır.
IV. Kimyasal ayrışma daha baskındır.

2. Aşağıdakilerden hangisi kimyasal ayrışmanın en belirgin olduğu iklim bölgelerinden biridir?

3. Kayaçların çatlaklarına sızan suların donarak hacimlerinin genişlemesi sonucunda kayaçların parçalanması olayına ne ad verilir?

4. Bir bölgede kireçtaşı ve jips gibi eriyebilen kayaçların yaygın olması, aşağıdaki ayrışma türlerinden hangisinin daha etkili olduğunun bir göstergesidir?

5. Aşağıdaki olaylardan hangisi fiziksel ayrışma sonucunda meydana gelmez?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Fiziksel ayrışma ile kimyasal ayrışma arasındaki temel farkları ve bu ayrışma türlerinin hangi iklim bölgelerinde daha etkili olduğunu açıklayınız.

2. Donma-çözülme olayının kayaçlar üzerindeki ayrıştırıcı etkisini adım adım açıklayınız. Bu olayın en çok hangi coğrafi bölgelerde görüldüğünü belirtiniz.

3. Kimyasal ayrışmanın yoğun olduğu bir bölgede gözlemlenebilecek üç farklı doğal oluşumu veya özelliği açıklayınız.