🎓 10. Sınıf
📚 10. Sınıf Coğrafya
💡 10. Sınıf Coğrafya: 2 donem 2 yazili Çözümlü Örnekler
10. Sınıf Coğrafya: 2 donem 2 yazili Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
🌍 Bir ülkenin nüfus piramidinin tabanının son yıllarda daraldığı gözlemlenmektedir.
Bu durum, söz konusu ülke hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangilerini yapmamıza olanak sağlar? Nüfusun yapısı ve gelecekteki durumu açısından değerlendiriniz.
Bu durum, söz konusu ülke hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangilerini yapmamıza olanak sağlar? Nüfusun yapısı ve gelecekteki durumu açısından değerlendiriniz.
Çözüm:
💡 Nüfus piramidinin tabanının daralması, o ülkedeki doğum oranlarının azaldığını gösterir. Bu durumun sonuçları şunlardır:
- 👶 Doğum Oranları: Ülkede doğum oranları düşüşe geçmiştir.
- 📈 Gelişmişlik Düzeyi: Genellikle eğitim seviyesinin yükseldiği ve kadınların iş hayatına katıldığı gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelerde görülür.
- 👴 Yaşlı Nüfus: Uzun vadede çocuk nüfus oranı azalırken, yaşlı nüfus oranının toplam nüfus içindeki payı \( % \) olarak artacaktır.
- 👥 Dinamizm: Gelecekte çalışma çağındaki (aktif) nüfus miktarında azalma riski ortaya çıkabilir.
Örnek 2:
🏭 Ekonomik faaliyetler üretim, yönetim ve hizmet özelliklerine göre beş ana gruba ayrılır.
Aşağıda verilen meslek gruplarının hangi ekonomik faaliyet (birincil, ikincil, üçüncül vb.) kapsamında yer aldığını belirtiniz:
1. Çiftçilik
2. Otomobil Fabrikası İşçisi
3. Yazılım Mühendisi
4. Banka Memuru
Aşağıda verilen meslek gruplarının hangi ekonomik faaliyet (birincil, ikincil, üçüncül vb.) kapsamında yer aldığını belirtiniz:
1. Çiftçilik
2. Otomobil Fabrikası İşçisi
3. Yazılım Mühendisi
4. Banka Memuru
Çözüm:
✅ Mesleklerin ekonomik faaliyet kollarına göre sınıflandırılması şu şekildedir:
- 1. Çiftçilik: Birincil (Tarım, hayvancılık, madencilik gibi doğrudan doğadan elde edilen faaliyetler).
- 2. Otomobil Fabrikası İşçisi: İkincil (Ham maddenin işlenip sanayi ürününe dönüştürüldüğü faaliyetler).
- 3. Yazılım Mühendisi: Dördüncü (Bilişim, AR-GE ve bilgi işlem hizmetleri).
- 4. Banka Memuru: Üçüncül (Doğrudan bir ürün üretmeyen, hizmet sunan sektörler).
Örnek 3:
🚢 Bir yük gemisi, Japonya'nın Tokyo limanından kalkarak en kısa deniz yolunu kullanarak İngiltere'nin Londra limanına gitmek istemektedir.
Bu geminin sırasıyla geçmesi gereken en önemli 3 su yolunu (boğaz veya kanal) yazınız.
Bu geminin sırasıyla geçmesi gereken en önemli 3 su yolunu (boğaz veya kanal) yazınız.
Çözüm:
🗺️ Tokyo'dan Londra'ya en kısa yoldan gitmek isteyen bir gemi Güney Yolu rotasını izlemelidir:
- 1. Malakka Boğazı: Büyük Okyanus'tan Hint Okyanusu'na geçiş için Endonezya-Malezya arasından geçer.
- 2. Babülmendep Boğazı: Hint Okyanusu'ndan Kızıldeniz'e giriş yapar.
- 3. Süveyş Kanalı: Kızıldeniz'i Akdeniz'e bağlayan, yolu binlerce kilometre kısaltan yapay kanaldır.
- 4. Cebelitarık Boğazı: Akdeniz'den çıkarak Atlas Okyanusu'na ulaşır ve İngiltere'ye varır.
Örnek 4:
🏃♂️ İnsanların doğdukları yerden başka bir yere, yerleşmek amacıyla yaptıkları yer değiştirme hareketine göç denir.
Göçlerin nedenleri arasında yer alan "İtici Faktörler" ve "Çekici Faktörler"e ikişer adet örnek veriniz.
Göçlerin nedenleri arasında yer alan "İtici Faktörler" ve "Çekici Faktörler"e ikişer adet örnek veriniz.
Çözüm:
📌 Göçlerin nedenleri iki ana grupta incelenir:
İtici Faktörler (Yaşanılan yerden uzaklaştıran):
- 📉 Tarımda makineleşme sonucu ortaya çıkan işsizlik.
- 🌋 Doğal afetler (Deprem, kuraklık, sel vb.).
Çekici Faktörler (Gidilmek istenen yere çeken):
- 🏥 Daha iyi sağlık ve eğitim olanakları.
- 💼 İş imkanlarının çeşitliliği ve yüksek yaşam standartları.
Örnek 5:
🌧️ Karadeniz Bölgesi'nde, özellikle ilkbahar aylarında heyelan olaylarında büyük bir artış gözlemlenmektedir.
Bu durumun temel nedenlerini doğal faktörler çerçevesinde açıklayınız.
Bu durumun temel nedenlerini doğal faktörler çerçevesinde açıklayınız.
Çözüm:
🏔️ Karadeniz'de heyelanların ilkbaharda artmasının temel nedenleri şunlardır:
- ❄️ Kar Erimeleri: Kışın yağan karların ilkbaharda erimesiyle toprak suya doygun hale gelir ve ağırlaşır.
- 🌧️ Yağış Rejimi: Bölgenin her mevsim yağışlı olması toprağın direncini azaltır.
- 📐 Eğim: Bölgenin engebeli ve dik yamaçlı olması, yer çekiminin etkisiyle kütle hareketini kolaylaştırır.
- 🧱 Tabaka Yapısı: Killi toprak yapısının suyu emerek kayganlaşması, tabakaların eğim yönünde uzanmasıyla birleşince heyelan kaçınılmaz olur.
Örnek 6:
🏠 Türkiye'de kırsal yerleşmeler sürekliliklerine göre "Kalıcı" ve "Geçici" yerleşmeler olarak ikiye ayrılır.
Aşağıdaki yerleşme türlerini sınıflandırınız:
1. Mezra
2. Yayla
3. Kom
4. Mahalle
Aşağıdaki yerleşme türlerini sınıflandırınız:
1. Mezra
2. Yayla
3. Kom
4. Mahalle
Çözüm:
📍 Kırsal yerleşme türlerinin sınıflandırılması:
- 1. Mezra: Kalıcı Yerleşme (Tarım ve hayvancılık yapılır, Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da yaygındır).
- 2. Yayla: Geçici Yerleşme (Yaz aylarında hayvancılık veya dinlenme amaçlı kullanılır).
- 3. Kom: Geçici Yerleşme (Hayvancılık faaliyetleri için kurulan barınaklardır).
- 4. Mahalle: Kalıcı Yerleşme (Köyün bir parçası olup tarımsal faaliyetlerin devamlı olduğu yerdir).
Örnek 7:
📉 Türkiye'de nüfusun dağılışı her yerde düzenli değildir. Bazı alanlar yoğun nüfusluyken bazı alanlar seyrektir.
Menteşe Yöresi (Muğla çevresi) bol yağış almasına rağmen neden seyrek nüfuslu bir alandır? Açıklayınız.
Menteşe Yöresi (Muğla çevresi) bol yağış almasına rağmen neden seyrek nüfuslu bir alandır? Açıklayınız.
Çözüm:
⚠️ Bir yerin sadece yağışlı olması yoğun nüfuslanması için yeterli değildir. Menteşe Yöresi'nin seyrek nüfuslu olmasının nedenleri:
- ⛰️ Yer Şekilleri: Bölgenin oldukça dağlık ve engebeli bir yapıya sahip olması.
- 🛣️ Ulaşım: Ana yolların sapa kalması ve engebe nedeniyle ulaşım ağının gelişememesi.
- 🚜 Tarım Alanları: Dağlık yapı nedeniyle geniş ve düz tarım arazilerinin kısıtlı olması.
- 🏗️ Sanayileşme: Coğrafi engeller nedeniyle sanayi yatırımlarının bu bölgeye az yapılması.
Örnek 8:
🌪️ Doğal afetler, can ve mal kaybına neden olan doğa olaylarıdır.
Erozyon ile Heyelan arasındaki temel farkları iki madde halinde belirtiniz.
Erozyon ile Heyelan arasındaki temel farkları iki madde halinde belirtiniz.
Çözüm:
💡 Bu iki kavram sıkça karıştırılsa da birbirinden çok farklıdır:
- ⏳ Hız Farkı: Heyelan aniden gerçekleşen bir kütle hareketidir; saniyeler içinde olur. Erozyon ise toprağın üst kısmının su ve rüzgarla yıllar içinde yavaş yavaş aşınmasıdır.
- 🌳 Bitki Örtüsünün Etkisi: Ağaçlandırma yapmak erozyonu büyük oranda engellerken, çok şiddetli eğim ve suya doygunluk olan yerlerde ağaçlandırma heyelanı durdurmaya tek başına yetmeyebilir.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-cografya-2-donem-2-yazili/sorular