🪄 İçerik Hazırla
Ana Sayfa / 10. Sınıf / 10. Sınıf Biyoloji / Enerji akışı besin piramidi / Çalışma Kağıdı
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Biyoloji

📄 10. Sınıf Biyoloji: Enerji akışı besin piramidi Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Besin piramidinde aşağıdan yukarıya doğru gidildikçe bir üst basamağa aktarılan enerji miktarı azalır.

2. Ayrıştırıcılar (saprofitler) organik maddeleri inorganik maddelere dönüştürdükleri için besin piramidinin sadece en üst basamağında yer alırlar.

3. Ekolojik piramitlerde bir trofik düzeyden bir üst trofik düzeye enerjinin yaklaşık olarak %10'u aktarılır.

4. Besin zincirinde üreticilerden tüketicilere doğru gidildikçe canlıların vücudunda biriken zehirli madde miktarı (biyobirikim) azalır.

5. Besin piramidinde yukarı doğru çıkıldıkça genellikle birey sayısı ve toplam biyokütle (biyomas) azalma gösterir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Besin zincirindeki canlıların her bir beslenme basamağına adı verilir.
2. Besin piramidinde üreticilerden tüketicilere doğru gidildikçe dokularda biriken ve atılamayan zehirli maddelerin oranının artmasına denir.
3. Bir ekosistemde belirli bir zamanda yaşayan canlıların toplam kuru ağırlığına denir.
4. Besin zincirinin ilk basamağını her zaman inorganik maddelerden organik madde sentezleyen oluşturur.
5. Ekosistemdeki ölü organik atıkları parçalayarak inorganik maddelere dönüştüren ve madde döngüsünü sağlayan canlı grubuna denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Güneş enerjisini kullanarak organik besin sentezleyen ve besin piramidinin tabanında yer alan canlılar.
« Besin piramidinin her bir basamağındaki canlıların sahip olduğu toplam kuru ağırlık.
« Canlıların besin zinciri içerisinde işgal ettiği beslenme basamağı.
« Ağır metaller ve DDT gibi zehirli maddelerin üst trofik düzeylerdeki canlıların dokularında artarak birikmesi.
« Hücre dışı sindirim enzimleriyle organik atıkları parçalayıp toprağı mineralce zenginleştiren organizmalar.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Besin piramidinde bir üst basamağa enerjinin sadece yaklaşık %10'unun aktarılmasının temel sebebi nedir?

2. Besin zincirinde üreticiden son tüketiciye doğru gidildikçe birey sayısı genellikle nasıl değişir?

3. Besin piramidinin tüm basamaklarıyla doğrudan ilişkili olan ve madde döngüsünün sürekliliğini sağlayan canlı grubu hangisidir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir ekolojik piramitte tabandan tavana doğru (üreticiden son tüketiciye) gidildikçe gerçekleşen değişimlerle ilgili:
I. Toplam biyokütle azalır.
II. Dokulardaki biyobirikim artar.
III. Aktarılan enerji miktarı artar.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

2. Bir besin piramidinde üretici basamağında bulunan toplam enerji miktarı \(10000\) Joule ise, üçüncü trofik düzeydeki (ikincil tüketici) canlılara aktarılan enerji miktarı kaç Joule olur?

3. Ekosistemdeki ayrıştırıcı canlılar ile ilgili aşağıda verilen ifadelerden hangisi yanlıştır?

4. Bir göl ekosistemine karışan ağır metal miktarının besin zincirindeki canlıların dokularında birikmesi beklenir. Bu göldeki besin zinciri: Fitoplankton -> Zooplankton -> Küçük Balık -> Büyük Balık -> Balıkçıl Kuş şeklindedir. Buna göre, vücudunda en fazla zehirli madde birikimi (biyobirikim) gözlenen canlı hangisidir?

5. Ot -> Çekirge -> Kurbağa -> Yılan -> Kartal şeklinde verilen bir besin zincirinde kurbağanın trofik düzeyi ve beslenme tipi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir ekosistemdeki üretici canlıların sayısının hızla azalması, bu ekosistemdeki diğer trofik düzeyleri ve enerji akışını nasıl etkiler? Açıklayınız.

2. Ekolojik piramitlerde biyokütlenin tabandan tavana doğru azalmasının nedenlerini enerji aktarımı kuralları çerçevesinde açıklayınız.

3. Tarım alanlarında kullanılan DDT gibi kimyasal ilaçların, hedef dışı olan yırtıcı kuşlar üzerindeki ölümcül etkisinin nedenini biyobirikim kavramını kullanarak açıklayınız.