🪄 İçerik Hazırla
🎓 10. Sınıf 📚 10. Sınıf Biyoloji

📄 10. Sınıf Biyoloji: Besin zinciri, ekolojik sürdürülebilirlik ve madde döngüleri Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Besin piramidinde üreticiden tüketiciye doğru gidildikçe aktarılan enerji miktarı artar.

2. Azot döngüsünde görev alan nitrifikasyon bakterileri kemosentez yaparak kendi besinlerini üretirler.

3. Biyolojik birikim (zehirli madde miktarı) besin piramidinin en üst basamağındaki canlılarda en fazla oranda görülür.

4. Atmosferdeki karbondioksit miktarını azaltan tek biyolojik süreç kemosentezdir.

5. Ekolojik ayak izi, bir bireyin ya da topluluğun tükettiği kaynakların üretilmesi ve atıklarının zararsız hale getirilmesi için gereken coğrafi alandır.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Besin zincirindeki her bir beslenme basamağına adı verilir.
2. Atmosferdeki serbest azotu bağlayarak toprağa kazandıran bakterilere örnek olarak baklagillerin kökünde yaşayan bakterileri verilebilir.
3. Organik atıkları parçalayarak inorganik maddelere dönüştüren ve madde döngülerinin sürekliliğini sağlayan canlı grubuna denir.
4. Topraktaki amonyağın önce nitrite, sonra nitrata dönüştürülmesi sürecine denir.
5. Bir ekosistemin kendi kendini yenileyebilme ve gelecek nesillere aktarılabilme kapasitesine ekolojik denir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Kendi besinini inorganik maddelerden sentezleyen canlılar.
« Topraktaki azot tuzlarını serbest azot gazına dönüştürerek atmosfere veren süreç.
« Besin piramidinin her bir basamağındaki canlıların toplam kuru ağırlığı.
« Besin ihtiyacını dışarıdan hazır olarak karşılayan tüketiciler.
« Bir kişinin veya kurumun atmosfere salınmasına neden olduğu karbondioksit miktarı.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Besin piramidinde aşağıdan yukarıya doğru gidildikçe birey sayısı genellikle nasıl değişir?

2. Azot döngüsünde amonyağı nitrite dönüştüren bakteri grubunun adı nedir?

3. Su döngüsünde suyun sıvı halden gaz haline geçerek atmosfere yükselmesini sağlayan iki temel biyolojik/fiziksel olay nedir?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Besin piramidinde üreticiden son tüketiciye doğru gidildikçe gerçekleşen değişimlerle ilgili;
I. Biyolojik birikim artar.
II. Aktarılan enerji miktarı azalır.
III. Biyokütle artar.
ifadelerinden hangileri doğrudur?

2. Azot döngüsünde gerçekleşen;
I. Denitrifikasyon
II. Nitrifikasyon
III. Azot fiksasyonu (bağlama)
olaylarından hangileri topraktaki kullanılabilir azot miktarını artırır?

3. Küresel ısınmaya neden olan sera gazlarının salınımını azaltmak ve ekolojik sürdürülebilirliği korumak için aşağıdakilerden hangisinin yapılması uygun değildir?

4. Bir ekosistemdeki ayrıştırıcı (saprofit) canlıların sayısının hızla azalması durumunda, bu ekosistemde ilk olarak hangi olumsuz durumun ortaya çıkması beklenir?

5. Besin zincirinde yer alan canlılar arasındaki enerji akışı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. "Ekolojik ayak izi" kavramını açıklayarak, bireysel ekolojik ayak izimizi küçültmek için alabileceğimiz üç somut önlemi yazınız.

2. Azot döngüsünde görev alan "nitrifikasyon" ve "denitrifikasyon" olaylarını karşılaştırarak ekosistem için önemlerini açıklayınız.

3. Bir göl ekosistemine tarımsal gübrelerin karışması sonucu oluşan "ötrofikasyon" sürecini ve bu sürecin göldeki canlı yaşamına etkilerini aşamalarıyla açıklayınız.