✅ 9. Sınıf Coğrafya: Fiziki ve beşeri coğrafya Test Çöz

Fiziki coğrafya, doğal çevreyi ve bu çevrede meydana gelen doğal olayları inceleyen coğrafyanın ana dallarından biridir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi fiziki coğrafyanın alt dallarından biri değildir?

Coğrafya bilimi, araştırma ve incelemelerini yaparken belirli ilkeler doğrultusunda hareket eder.

Bu ilkelerden hangisi, coğrafya bilimini diğer bilimlerden ayıran en temel ilke olup coğrafi olayların yeryüzündeki yayılış alanlarını inceler?

İnsanlar yaşamlarını sürdürebilmek için doğal çevreyle sürekli etkileşim halindedir. Bu etkileşimde bazen doğa insanı, bazen de insan doğayı yönlendirir ve değiştirir.

Aşağıdakilerden hangisi doğal çevrenin insan faaliyetleri üzerindeki etkisine örnek gösterilebilir?

Yeryüzünün tamamının ya da bir bölümünün kuş bakışı görünümünün belli bir ölçek dahilinde küçültülerek düzleme aktarılmasıyla elde edilen haritaları, harita yapım tekniklerini ve haritalardan yararlanma ilkelerini inceleyen coğrafyanın fiziki alt dalı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir bölgedeki yıllık yağış miktarı ve sıcaklık değerlerinin, o bölgede yetiştirilen tarım ürünlerinin çeşitliliği ile kırsal kesimdeki konutlarda kullanılan yapı malzemesi (ahşap, taş, toprak) üzerindeki etkisini inceleyen bir coğrafyacı, coğrafyanın hangi iki ana dalına ait unsurları bir arada değerlendirmiştir?

"Doğu Karadeniz Bölümü'nde her mevsim yağışlı geçen ılıman okyanusal iklim görülür. Bu iklim şartlarına bağlı olarak bölgede gür orman örtüsü gelişmiştir. Bu ormanlar özellikle Rize ve Trabzon çevresindeki dağların kuzey yamaçlarında yoğunlaşmaktadır."

Yukarıda verilen metinde coğrafya biliminin hangi ilkelerine yer verilmiştir?

Fiziki coğrafyanın alt dalları yeryüzündeki doğal sistemleri ve bu sistemlerdeki değişimleri inceler.

Buna göre, aşağıdaki coğrafyanın alt dalı ve inceleme alanı eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

İnsanoğlu, özellikle sanayi devriminden sonra teknolojinin de gelişmesiyle birlikte doğa üzerinde daha fazla söz sahibi olmuş ve doğal çevreyi kendi ihtiyaçları doğrultusunda hızla değiştirmeye başlamıştır. Ancak bu müdahalelerin bir kısmı doğal dengenin bozulmasına ve çevre sorunlarına yol açmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi insanın doğaya olan etkisine olumsuz bir örnek oluşturur?

Fiziki coğrafyanın alt dalları, yeryüzündeki doğal olayları açıklarken diğer temel bilim dallarının verilerinden ve yöntemlerinden yararlanır.

Buna göre, aşağıdaki fiziki coğrafya alt dalı ve yararlandığı yardımcı bilim dalı eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Doğal sistemler; Litosfer (taş küre), Atmosfer (hava küre), Hidrosfer (su küre) ve Biyosfer (canlılar küre) olmak üzere dört temel ortamdan oluşur. Bu ortamlara "muhteşem dörtlü" adı verilir.

Buna göre, doğal ortamlar ve içerdikleri unsurlarla ilgili yapılan aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Beşeri coğrafya, insan faaliyetlerini, bu faaliyetlerin yeryüzündeki dağılışını ve mekanla olan ilişkisini inceler. İnsanların gerçekleştirdiği ekonomik faaliyetler de beşeri coğrafyanın alt dalları tarafından ele alınır.

Buna göre, aşağıda verilen beşeri coğrafya alt dalı ve incelediği faaliyet eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Bir bölgede yer alan bataklıkların kurutularak tarım alanına dönüştürülmesi ilk aşamada tarımsal üretimi ve toprak miktarını artırmış, ancak uzun vadede bölgedeki yeraltı su seviyesinin hızla düşmesine, göçmen kuşların uğrak yerlerinin yok olmasına ve bölgedeki nem oranının azalarak mikroklima (yerel iklim) özelliklerinin değişmesine neden olmuştur.

Bu durum coğrafyanın temel prensipleri ve insan-doğa etkileşimi açısından değerlendirildiğinde, aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılamaz?

Bir coğrafyacı, Akdeniz Bölgesi'ndeki karstik aşınım ve birikim şekillerinin (lapyalar, dolinler, mağaralar, travertenler vb.) bölgedeki turizm faaliyetleri üzerindeki etkisini araştırmak amacıyla bir çalışma yürütmektedir. Araştırmacı çalışmasında şu adımları izlemiştir:

I. Karstik şekillerin bölgedeki yayılış alanlarını tespit ederek harita üzerinde göstermiştir.
II. Bu şekillerin oluşum süreçlerini bölgenin jeolojik yapısı (kalkerli/kireç taşlı arazi) ile ilişkilendirerek açıklamıştır.
III. Karstik şekillerin varlığının bölgeye gelen turist sayısı ve turizm gelirleri üzerindeki etkisini analiz etmiştir.

Buna göre, araştırmacının çalışmasında sırasıyla coğrafyanın hangi ilkelerini ön plana çıkardığı söylenebilir?

Toprak oluşumu; yeryüzündeki kayaçların sıcaklık farkları, rüzgarlar ve yağışlar gibi dış etkenlerle fiziksel ve kimyasal yollarla ufalanması, suyun etkisiyle minerallerin çözünmesi ve bitki ile hayvan kalıntılarının (humus) toprağa karışmasıyla gerçekleşen son derece karmaşık ve uzun süreli bir süreçtir. Oluşan toprak örtüsü, üzerinde barındırdığı bitki ve hayvan topluluklarına yaşam alanı sunarken, yağış sularını süzerek yeraltı sularının beslenmesini de sağlar.

Buna göre, toprak oluşumu ve yapısı incelendiğinde, "muhteşem dörtlü" olarak adlandırılan doğal sistemlerden hangilerinin bu süreçte doğrudan rol oynadığı savunulabilir?