✅ 9. Sınıf Tarih: Tarihi bilgi Test Çöz
✅ 9. Sınıf Tarih: Tarihi bilgi Testi
Tarih, insan topluluklarının geçmişteki yaşayışlarını, birbirleriyle olan ilişkilerini, kültür ve medeniyetlerini yer ve zaman göstererek, neden-sonuç ilişkisi içerisinde inceleyen bir bilim dalıdır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi tarih biliminin doğrudan inceleme alanına giren konulardan biri olamaz?
B) Orta Asya'da yaşanan şiddetli kuraklık ve iklim değişiklikleri
C) Malazgirt Savaşı'nda uygulanan askeri taktikler
D) Lidyalıların parayı icat ederek ticareti kolaylaştırması
E) Osmanlı Devleti'nin Balkanlar'da uyguladığı istimalet politikası
Tarihi olay; somut, kendine has, biricik, başlangıç ve bitiş tarihi belli olan kısa süreli gelişmelerdir. Tarihi olgu ise tarihi olayların sonucunda ortaya çıkan, uzun sürede gerçekleşen, soyut ve genel durumlardır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir "tarihi olgu"ya örnek gösterilebilir?
B) Kadeş Antlaşması'nın imzalanması
C) Anadolu'nun İslamlaşması
D) Cumhuriyetin ilan edilmesi
E) Ankara Savaşı'nın kaybedilmesi
Tarih boyunca taş, mermer, metal veya ahşap gibi sert cisimler üzerine yazılmış olan anıt ve kitabeleri inceleyerek tarihi olayların aydınlatılmasına yardımcı olan bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?
A) ArkeolojiB) Paleografya
C) Epigrafi
D) Numizmatik
E) Kronoloji
Tarihi bir olayın gerçekleştiği döneme ait olan, o dönemin insanları tarafından üretilmiş her türlü bulgu, belge ve malzemeye "birinci elden kaynak" denir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi birinci elden kaynaklar arasında gösterilemez?
B) İstiklal Savaşı döneminde yazılmış bir askeri günlük
C) Göktürk Devleti dönemine ait madeni paralar
D) Günümüzde yazılmış bir 9. Sınıf Tarih Ders Kitabı
E) Fatih Sultan Mehmet'in imzaladığı Bosna Fermanı
Tarih araştırmalarında izlenen yöntemlerden biri olan "Tenkit (Eleştiri)" aşamasıyla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
A) Elde edilen kaynakların zamana, mekana ve konuya göre sınıflandırılmasıdır.B) Toplanan verilerin kaynak değeri taşıyıp taşımadığının, doğruluğunun ve güvenilirliğinin denetlenmesidir.
C) Konuyla ilgili kütüphane, arşiv ve internetten her türlü belgenin toplanması sürecidir.
D) Elde edilen bilgilerin bir araya getirilerek yeni ve özgün bir eser haline getirilmesi (sentez) aşamasıdır.
E) Toplanan bilgilerin kendi içinde yeterli olup olmadığının çözümlenmesi ve analiz edilmesidir.
Yakın zamana kadar Osmanlı Devleti'nde ilk paranın Orhan Bey döneminde basıldığı kabul ediliyordu. Ancak yapılan yeni arkeolojik araştırmalar ve nümizmatik incelemeler sonucunda Osman Bey dönemine ait bir bakır para bulunmuş ve bu bilgi güncellenmiştir. Artık ilk Osmanlı parasının Osman Bey döneminde basıldığı kabul edilmektedir.
Bu gelişme, tarih bilimi hakkında aşağıdaki yargılardan hangisini doğrudan kanıtlar?
B) Tarihi bilgilerin kesin olmadığını, yeni belgeler ışığında değişebileceğini
C) Tarihçilerin geçmişteki olayları taraflı bir şekilde yorumladığını
D) Arkeolojinin tarihe yardımcı olan tek bilim dalı olduğunu
E) Sözlü kaynakların yazılı kaynaklardan daha güvenilir olduğunu
İnsanlık tarihi, yazının icadını milat kabul ederek "Tarih Öncesi Devirler" ve "Tarihi Devirler" olmak üzere iki ana döneme ayrılır.
Buna göre, "Tarih Öncesi Devirler" ile ilgili araştırma yapan bir tarihçinin aşağıdaki bilim dallarının hangisinden faydalanması beklenemez?
B) Paleografya
C) Antropoloji
D) Kimya (Karbon 14 metodu)
E) Etnografya
Türkler tarih boyunca farklı coğrafyalarda yaşamış ve çeşitli kültürlerle etkileşime girmiştir. Bu durum Türklerin farklı takvimler kullanmasında etkili olmuştur.
Türklerin kullandığı takvimlerle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
B) Hicri Takvim, Türklerin İslamiyet'i kabul ettikten sonra kullandığı ay yılı esaslı tek takvimdir.
C) Celali Takvim, Büyük Selçuklu Sultanı Melikşah döneminde tarım ve mali işleri düzenlemek amacıyla hazırlanmıştır.
D) Rumi Takvim, Osmanlı Devleti'nde sadece askeri ve idari işlerde kullanılmak üzere hazırlanan ay yılı esaslı bir takvimdir.
E) Miladi Takvim, Cumhuriyet Dönemi'nde batılı devletlerle olan ticari ve diplomatik ilişkileri kolaylaştırmak amacıyla kabul edilmiştir.
Tarih yazıcılığının gelişim sürecinde farklı yazım tarzları ortaya çıkmıştır. Bu tarzlar arasında yer alan "Öğretici (Pragmatik) Tarih" yazıcılığı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Tarihi olayları neden-sonuç ilişkisi aramadan, sadece efsane ve masallarla süsleyerek anlatır.B) Kurucusu Herodot olup, olayları kronolojik bir sırayla ve hikaye tarzında aktarır.
C) Toplumda milli birlik, ahlak, kahramanlık ve vatan sevgisi duygularını uyandırmayı amaçlar.
D) Olayların gelişimini tamamen coğrafi ve iklimsel nedenlere dayandırarak açıklar.
E) Günümüz modern tarih yazıcılığı olup, belgelere dayanarak tamamen tarafsız analizler yapar.
Tarih araştırmalarında objektiflik (tarafsızlık), elde edilen sonuçların bilimsel değer taşıyabilmesi için en temel şarttır.
Buna göre, bir tarihçinin araştırmalarında objektifliği sağlamak amacıyla aşağıdakilerden hangisini yapması beklenemez?
B) Olayın geçtiği dönemin şartlarını ve değer yargılarını göz önünde bulundurmak
C) Kendi dini, milli ve siyasi görüşlerini araştırmanın merkezine koymak
D) Farklı ve birbirine zıt kaynakları karşılaştırarak bilgileri doğrulamak
E) Olayın kahramanlarının kişisel günlükleri yanında resmi devlet belgelerini de incelemek
Tarihçiler, geçmişte yaşanmış bir olayı incelerken günümüzün ahlak, hukuk, teknoloji ve değer yargılarını kullanamazlar. Örneğin, Orta Çağ'da yaşanan bir savaşı veya yönetim şeklini günümüz insan hakları ve demokrasi anlayışıyla yargılamak büyük bir hatadır.
Tarih biliminde, olayları gerçekleştiği dönemin koşulları dışında, günümüzün değerleriyle değerlendirme hatasına ne ad verilir?
B) Asimilasyon
C) Kronoloji
D) Monografi
E) Sentez
Lise 9. sınıf öğrencisi Alper, "Kadeş Savaşı ve Antlaşması" konusunu araştırırken iki farklı bilgiyle karşılaşmıştır:
* Mısır kaynaklarında (tapınak duvarlarındaki hiyerogliflerde) savaşı II. Ramses liderliğindeki Mısır ordusunun büyük bir zaferle kazandığı yazmaktadır.
* Hitit kaynaklarında (kil tabletlerde) ise savaşı Hitit Kralı III. Hattuşili'nin kazandığı ve Mısırlıların barış istemek zorunda kaldığı belirtilmektedir.
Alper'in karşılaştığı bu çelişkili durum karşısında, bilimsel tarih metodolojisine uygun olarak yapması gereken en doğru ve tarafsız hamle aşağıdakilerden hangisidir?
B) Her iki tarafın da kendi başarılarını abartmış olabileceğini düşünerek, döneme ait tarafsız üçüncü kaynakları ve arkeolojik diğer bulguları karşılaştırmalı olarak analiz etmek.
C) Hititler Anadolu coğrafyasında kurulmuş bir medeniyet olduğu için milli duygularla Hitit kaynaklarının doğruluğuna inanmak.
D) Yazılı kaynaklar çeliştiği için her iki kaynağı da tamamen değersiz kabul edip araştırmayı sadece sözlü efsaneler üzerinden yürütmek.
E) Olayın üzerinden çok uzun zaman geçtiği için bu çelişkinin çözülemeyeceğine karar verip araştırmayı sonlandırmak.
Bir arkeolojik kazı alanında yapılan araştırmalarda toprağın en alt katmanından en üst katmanına doğru sırasıyla şu buluntulara rastlanmıştır:
* Taş baltalar ve kemikten yapılmış süs eşyaları
* Kilden yapılmış fırınlanmış çanak ve çömlekler
* Üzerinde kral resmi, basım yılı ve "Adalet mülkün temelidir" yazısı bulunan gümüş paralar
* Demir sabanlar ve sulama kanalları kalıntıları
Bu kazı alanından elde edilen buluntular analiz edildiğinde, bu bölgede yaşamış toplumla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisine kesin olarak ulaşılamaz?
B) Toplumun maden işleme teknolojisine sahip olduğuna ve ticarette parayı kullandığına
C) Bölgede siyasi bir otoritenin (devlet/krallık) ve hukuksal/ahlaki kuralların varlığına
D) Bu toplumun Tarih Öncesi Devirleri (Taş ve Maden Devirleri) sırasıyla ve kesintisiz olarak yaşadığına
E) Yazının kullanılmasıyla birlikte bu bölgede "Tarihi Devirler"in başladığına
Aşağıda bazı tarihi gelişmeler verilmiştir:
I. Malazgirt Savaşı'nın kazanılması (1071)
II. Anadolu'nun zamanla Türkleşmesi ve İslamlaşması
III. Fransız İhtilali'nin gerçekleşmesi (1789)
IV. Milliyetçilik akımının yayılmasıyla imparatorlukların parçalanması
Yukarıda verilen gelişmeler ve "Olay-Olgu" ilişkisi dikkate alındığında yapılan aşağıdaki analizlerden hangisi yanlıştır?
B) II ve IV numaralı gelişmeler, uzun sürece yayılan, soyut ve genel durumları ifade eden birer "tarihi olgu"dur.
C) Tarihi olaylar (I ve III), kendilerinden sonraki tarihi olguların (II ve IV) ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır.
D) Tarihi olguların (II ve IV) başlangıç ve bitiş süreleri, tarihi olaylar gibi net bir gün ve yıl olarak belirlenemez.
E) Tarihi olayların etkileri sadece gerçekleştikleri bölgeyle sınırlı kalırken, tarihi olgular her zaman küresel sonuçlar doğurur.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-tarih-tarihi-bilgi/testler