✅ 9. Sınıf Tarih: Savaş konuları Test Çöz

Tarihte bilinen ilk yazılı antlaşma olan Kadeş Antlaşması, MÖ 1285 yılında yapılan Kadeş Savaşı sonrasında imzalanmıştır. Bu savaş ve antlaşma hangi iki büyük İlk Çağ medeniyeti arasında gerçekleşmiştir?

Asya Hun Devleti hükümdarı Mete Han tarafından MÖ 209 yılında kurulan ve günümüzde de pek çok dünya ordusu tarafından kullanılan, orduyu on, yüz, bin ve on bin kişilik birimlere ayıran askeri sistem aşağıdakilerden hangisidir?

Türk savaş sanatının en önemli unsurlarından biri olan, ordunun merkez, sağ ve sol olmak üzere üç kısma ayrıldığı, düşmanı kuşatmak amacıyla önce sahte bir geri çekilme (ricat) yapılıp ardından pusu kurulan bölgeye çekilerek imha edilmesini amaçlayan askeri taktik aşağıdakilerden hangisidir?

İslam Devleti'nin Medine döneminde, Mekkeli müşriklerin büyük bir orduyla Medine'ye saldırması üzerine, Selman-ı Farisi'nin önerisiyle şehrin etrafına derin çukurlar kazılarak yapılan savunma savaşı aşağıdakilerden hangisidir?

İlk ve Orta Çağlarda konar-göçer toplulukların (özellikle Türk ve Moğolların), yerleşik topluluklara karşı askeri alanda üstünlük sağlamasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu söylenemez?

Roma İmparatorluğu'nun askeri gücünün temelini oluşturan, disiplinli eğitimleri, ağır zırhları ve "lejyon" adı verilen profesyonel askeri birlikleriyle tanınan ordu yapısı hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Müslümanlar ile Mekkeli müşrikler arasında yapılan ilk büyük savaş olan Bedir Savaşı'nın (624) sonucunda elde edilen ganimetlerin $ 1/5 $'inin devlete, geri kalanının ise savaşa katılanlar arasında paylaştırılması kararlaştırılmıştır.

Bu uygulamanın İslam tarihi açısından ortaya çıkardığı en önemli sonuç aşağıdakilerden hangidir?

Hunların Avrupa'ya gelişiyle birlikte Avrupalılar, Türklerden atı daha etkin kontrol etmeyi sağlayan "üzengi" kullanımını öğrenmişlerdir. Üzenginin Avrupa askeri sistemine girmesi, savaş meydanlarında zırhlı süvarilerin (şövalyelerin) önemini artırmış ve Orta Çağ Avrupa'sının askeri yapısını kökten değiştirmiştir.

Bu bilgilere göre, üzenginin Avrupa'da yaygınlaşmasının aşağıdaki gelişmelerden hangisine doğrudan zemin hazırladığı savunulabilir?

İlk Çağ'da Yunan şehir devletleri (polisler) kendi aralarında sürekli siyasi ve askeri mücadele içinde olmalarına rağmen, Pers İmparatorluğu'nun istila hareketleri karşısında (Maraton ve Salamis savaşlarında) birleşerek ortak bir savunma cephesi oluşturmuşlardır.

Yunan şehir devletlerinin bu tutumu aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

Hz. Ömer Dönemi'nde İslam orduları, Sasani İmparatorluğu ile Kadisiye (636), Celula (637) ve Nihavent (642) savaşlarını yapmışlardır. Bu savaşlar sonucunda Sasani Devleti yıkılmış ve İran toprakları İslam Devleti'nin sınırlarına dahil edilmiştir.

Bu askeri başarıların İslam dünyasında aşağıdakilerden hangisine ortam hazırladığı savunulamaz?

Moğol İmparatorluğu'nun kurucusu Cengiz Han, kısa sürede Asya'nın büyük bir kısmını ele geçirerek tarihin en büyük kara imparatorluklarından birini kurmuştur. Moğol ordusunun bu olağanüstü askeri başarısında aşağıdakilerden hangisinin payı en azdır?

Bir tarihçi, eski Türk savaş taktiklerini şu şekilde betimlemektedir:

"Savaş başladığında Türk ordusunun merkez kuvvetleri düşmana hücum eder, ancak kısa bir süre sonra yenilmiş gibi yaparak düzensiz bir şekilde geri çekilmeye başlardı. Bu durumu gören düşman ordusu, zafer kazandığını düşünerek saflarını bozar ve Türkleri takip etmek için ileri atılırdı. Düşman, önceden belirlenen pusu alanına çekildiğinde ise sağ ve sol kanatlarda gizlenen Türk süvarileri aniden ortaya çıkarak düşmanı çembere alırdı."

Bu metinde anlatılan askeri taktiğin başarıyla uygulanabilmesi için;

I. Ordunun yüksek manevra kabiliyetine ve disipline sahip olması,
II. İstihbarat ve keşif hizmetlerinin güçlü olması,
III. Ağır zırhlı ve yavaş hareket eden piyade birliklerinin çoğunlukta olması

özelliklerinden hangilerinin bulunması zorunludur?

İlk ve Orta Çağ askeri tarihi incelendiğinde, savaş teknolojilerindeki değişimlerin doğrudan sosyal ve siyasi yapıları şekillendirdiği görülür. Örneğin;

- Atlı göçebelerin "üzengi"yi icat etmesi, Avrupa'da ağır zırhlı şövalye sınıfının doğmasına ve feodalitenin askeri temelinin atılmasına yol açmıştır.
- Çinlilerin icat ettiği "barut"un zamanla ateşli silahlarda kullanılması, aşılmaz denilen şatoların ve kale surlarının yıkılmasını sağlayarak feodaliteyi zayıflatmış ve merkezi krallıkları güçlendirmiştir.

Bu iki tarihsel gelişme birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki genellemelerden hangisine ulaşılabilir?

Savaşlar sadece yıkım ve can kayıplarına yol açan askeri mücadeleler değil, aynı zamanda farklı coğrafyalardaki medeniyetlerin birbirleriyle temas kurmasını sağlayan en önemli etkileşim araçlarından biridir.

Aşağıdaki tarihi olaylardan hangisi, savaşların medeniyetler arası kültürel ve teknolojik aktarıma zemin hazırladığına doğrudan bir kanıt olarak gösterilebilir?