✅ 9. Sınıf Tarih: Orta çağda türk dünyası Test Çöz
✅ 9. Sınıf Tarih: Orta çağda türk dünyası Testi
İlk Türk devletlerinde hükümdara devleti yönetme yetkisinin Gök Tanrı tarafından verildiğine inanılmasına ne ad verilir?
A) TöreB) Kut
C) Kurultay
D) Toy
E) Şamanizm
İlk Türk devletlerinde devlet işlerinin görüşülüp karara bağlandığı, son sözün kağana ait olduğu danışma meclisine ne ad verilirdi?
A) KurultayB) Yargu
C) Tigin
D) Şad
E) Töre
Maniheizm dinini kabul ederek yerleşik hayata geçen, tarım ve mimaride gelişerek ilk Türk şehirlerini (Balasagun, Ordubalık) kuran Türk devleti hangisidir?
A) Asya Hun DevletiB) I. Kök Türk Devleti
C) Uygurlar
D) Hazarlar
E) Kırgızlar
İlk Türk devletlerinde toplumsal hayatı, devlet yönetimini ve hukuki ilişkileri düzenleyen, kaynağını geleneklerden alan yazısız hukuk kurallarına ne ad verilir?
A) YarguB) Töre
C) Kut
D) Kurultay
E) Toygun
İlk Türk devletlerinde ülkenin doğu ve batı olmak üzere ikiye bölünerek yönetilmesi (ikili teşkilat) sisteminin temel amacı yönetimi kolaylaştırmak olsa da bu sistem bazı olumsuz sonuçları da beraberinde getirmiştir.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi ikili teşkilat sisteminin doğurduğu olumsuz sonuçlardan biridir?
B) Taht kavgalarının kolaylaşması ve devletlerin kısa sürede parçalanması
C) Hükümdarın otoritesinin tüm ülkede mutlak olarak güçlenmesi
D) Kurultay'ın karar alma sürecinin tamamen ortadan kalkması
E) Göçebe yaşam tarzının zorunlu olarak terk edilmesi
Orhun Kitabeleri'nde yer alan; "Fakir milleti zengin kıldım, az milleti çok kıldım" ve "Açları doyurdum, çıplakları giydirdim" ifadeleri, ilk Türk devletlerindeki hangi devlet anlayışının doğrudan bir göstergesidir?
A) Teokratik devletB) Sosyal devlet
C) Oligarşik devlet
D) Askeri devlet
E) Federatif devlet
İlk Türk devletlerinde görülen konar-göçer yaşam tarzının aşağıdakilerden hangisi üzerinde etkili olduğu söylenemez?
A) Uzun süreli hapis cezalarının verilmemesindeB) Taşınabilir sanat eserlerinin gelişmesinde
C) Ordu-millet anlayışının ve askeri yeteneklerin gelişmesinde
D) Tapınak, saray gibi kalıcı mimari eserlerin yaygınlaşmasında
E) Temel geçim kaynağının hayvancılık ve ticarete dayanmasında
Hazar Kağanlığı'nda Musevilik, Hristiyanlık, İslamiyet ve Şamanizm gibi farklı dinlere mensup insanlar bir arada barış içinde yaşamış, davalara her dinin temsilcisinden oluşan bir hakimler kurulu bakmıştır.
Bu durum Hazarlar ile ilgili aşağıdakilerden hangisinin kesin bir kanıtıdır?
B) Devletin teokratik kurallara göre tamamen Musevileştiğinin
C) Göçebe yaşam tarzının kesintisiz bir şekilde devam ettirildiğinin
D) Farklı dinlerin kabul edilmesiyle askeri gücün tamamen kaybedildiğinin
E) Ülke sınırları içinde tek tanrılı dinlerin yasaklandığının
İlk Türk devletlerinin siyasi yapısı, çeşitli boyların bir araya gelmesiyle oluşan bir federasyon (boylar birliği) niteliğindeydi. Her boyun başında kendi beyi bulunur ve iç işlerinde serbest hareket ederdi.
Bu durumun ilk Türk devletlerinde aşağıdakilerden hangisine zemin hazırladığı savunulabilir?
B) Merkezi otoritenin zayıfladığı dönemlerde devletin kolayca parçalanmasına
C) Tarımsal üretimin temel geçim kaynağı haline gelmesine
D) Dış göçlerin tamamen durdurulmasına
E) Monarşik yapının yerini tamamen demokratik cumhuriyetlere bırakmasına
Asya Hun Hükümdarı Mete Han tarafından MÖ 209 yılında kurulan ve orduyu on, yüz, bin ve on bin kişilik birimlere ayıran "onlu sistem", Türk askeri tarihinin yanı sıra dünya askeri tarihi için de bir dönüm noktası olmuştur.
Mete Han'ın bu sistemi oluşturmasındaki temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?
B) Göçebe yaşam tarzını sonlandırıp yerleşik hayata geçişi hızlandırmak
C) Boy beylerinin askeri güç üzerindeki tüm yetkilerini tamamen yok etmek
D) Kurultay'a katılacak askeri temsilcilerin sayısını sınırlandırmak
E) Farklı dinlerden askerlerin orduya alınmasını kolaylaştırmak
I. Kök Türk Devleti, İpek Yolu ticaretini kontrol altında tutabilmek amacıyla önce Sasanilerle iş birliği yaparak Akhunlar (Eftalitler) devletini yıkmış; daha sonra ise güçlenen Sasanilere karşı Bizans İmparatorluğu ile ittifak kurmuştur.
Bu gelişmeler, ilk Türk devletlerinin dış politikası hakkında aşağıdakilerden hangisini gösterir?
B) Bizans ile kalıcı ve sarsılmaz bir dini-kültürel ortaklık kurulduğunu
C) Sasanilerin Türk kültürünü tamamen benimseyerek asimile olduğunu
D) İpek Yolu'nun önemini kaybetmesi üzerine batıya göç edildiğini
E) Çin ile olan askeri mücadelelerin tamamen sona erdirildiğini
İlk Türk devletlerinde töre hükümleri zamanın ihtiyaçlarına göre Kurultay kararı veya kağanın iradesiyle değiştirilebilirdi. Ancak törenin; adalet (könilik), iyilik (uzluk), eşitlik (tüzlük) ve insanlık (kişilik) gibi temel ilkeleri kesinlikle değiştirilemezdi. Kağan dahi bu ilkelere uymak zorundaydı.
Bu durum ilk Türk devletleri ile ilgili;
I. Hukukun üstünlüğü ilkesinin benimsendiği,
II. Kağanın yetkilerinin sınırsız olmadığı,
III. Demokratik devlet anlayışının tam anlamıyla uygulandığı
yargılarından hangilerini doğrudan destekler?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Uygurlar, Maniheizm dinini kabul ettikten sonra bu dinin etkisiyle et yemeyi ve savaşmayı yasaklayan kurallara uymuşlar; yerleşik hayata geçerek tapınaklar, saraylar inşa etmişler ve matbaayı kullanmışlardır. Ancak bu süreçte kendi dillerini korumuş, Uygur alfabesini geliştirmiş ve hükümdarlarına Türkçe unvanlar vermeye devam etmişlerdir.
Bu bilgilere dayanarak Uygurlar ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi _yapılamaz_?
B) Yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte Türk tarihinde kalıcı mimari eserler verilmeye başlanmıştır.
C) Matbaanın kullanılması, kültürel birikimin aktarılmasını ve okuryazarlığı kolaylaştırmıştır.
D) Yaşam tarzının ve inancın değişmesi, askeri yeteneklerin zayıflamasında etkili olmuştur.
E) Maniheizm dini, Uygurların ulusal benliklerini tamamen kaybetmelerine neden olmuştur.
İlk Türk devletlerinde egemenliğin kaynağı olan "Kut"un kan yoluyla hanedanın tüm erkek üyelerine geçtiğine inanılırdı. Bu durum "ülke hanedanın ortak malıdır" anlayışını beraberinde getirmiştir.
Bu veraset anlayışının Türk devletlerinde yarattığı sonuçlar hakkında yapılan aşağıdaki analizlerden hangisi _yanlıştır_?
B) Taht kavgaları devletlerin merkezi otoritesini zayıflatmış ve dış güçlerin (özellikle Çin'in) müdahalesine zemin hazırlamıştır.
C) Kurulan Türk devletlerinin genellikle kısa ömürlü olmasına ve kolayca parçalanmasına neden olmuştur.
D) Hanedan üyeleri arasında egemenlik mücadelesi yaşanması, Türklerin askeri teşkilatçılık yeteneğini tamamen yok etmiştir.
E) Ülke topraklarının hanedan üyeleri arasında paylaştırılması, ikili yönetimlerin ortaya çıkmasını kolaylaştırmıştır.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-tarih-orta-cagda-turk-dunyasi/testler