✅ 9. Sınıf Tarih: Orta çağ'da askeri ve siyasi gelişmeler Test Çöz

Orta Çağ Avrupa'sında siyasi gücün tek bir merkezde toplanmadığı, toprak mülkiyetine dayalı, koruyan (süzeren) ve korunan (vasal) ilişkisi üzerine kurulmuş olan siyasi, askeri ve sosyal sisteme ne ad verilir?

Moğol İmparatorluğu'nda uygulanan, Cengiz Han tarafından Türk ve Moğol törelerinin bir araya getirilmesiyle oluşturulan ve imparatorluğun askeri-siyasi düzenini sağlayan yazılı hukuk kurallarına ne ad verilir?

Bizans İmparatorluğu ordusunda ücret karşılığı görev yapan ve 1071 Malazgirt Savaşı'nda Büyük Selçuklu Devleti tarafına geçerek savaşın kaderini etkileyen Türk boyları aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

1215 yılında İngiltere'de Kral Yurtsuz John ile soylular arasında imzalanan, kralın yetkilerini ilk kez sınırlandıran ve Avrupa'da anayasal sürecin başlangıcı kabul edilen tarihi belge aşağıdakilerden hangisidir?

Kavimler Göçü sonrasında Batı Roma İmparatorluğu'nun parçalanmasıyla Avrupa'da büyük bir otorite boşluğu oluşmuştur. Halk, can ve mal güvenliğini korumak amacıyla güçlü yerel beylerin şatolarına sığınmıştır.

Bu durumun Avrupa'da aşağıdakilerden hangisinin ortaya çıkmasına doğrudan zemin hazırladığı söylenebilir?

Moğol İmparatorluğu'nun kısa sürede geniş topraklara yayılmasında askeri teşkilatlanmasının rolü büyüktür.

Moğol ordusuyla ilgili;
I. Askeri teşkilatlanmada Türklerin geliştirdiği onlu sistemi uygulamışlardır.
II. Ordunun tamamı ağır zırhlı ve yavaş hareket eden piyadelerden oluşmaktadır.
III. Süvarilerin hareket kabiliyeti, disiplini ve ok atma yetenekleri yüksektir.

bilgilerinden hangileri doğrudur?

Orta Çağ'ın iki büyük gücü olan Bizans ve Sasani İmparatorlukları, yüzyıllar boyunca Mezopotamya, Suriye ve Mısır egemenliği için savaşmışlardır. Bu uzun süreli savaşlar her iki imparatorluğu da askeri, ekonomik ve idari açıdan büyük ölçüde zayıflatmıştır.

Bu durumun aşağıdakilerden hangisine ortam hazırladığı savunulabilir?

Doğu Roma (Bizans) İmparatoru Justinianus, eski Roma kanunlarını bir araya getirerek "Corpus Juris Civilis" (Yurttaşlar Hukuku) adıyla yeni bir derleme yaptırmıştır. Bu kanunlarda aile, miras ve mülkiyet hakları yeniden düzenlenmiş, Hristiyanlık dininin etkisiyle kölelerin durumunda bazı iyileştirmeler yapılmıştır.

Buna göre Justinianus Kanunları ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Orta Çağ'da konar-göçer topluluklar (Türkler, Moğollar vb.) ile yerleşik devletlerin (Bizans, Sasani vb.) askeri yapıları arasında belirgin farklar bulunmaktadır.

Aşağıdakilerden hangisi konar-göçer toplulukların askeri yapısının özelliklerinden biri değildir?

Sasani İmparatorluğu'nda krallar (Şahanşah), güçlerini tanrısal bir kaynağa dayandırmış ve merkezi otoriteyi güçlü tutmaya çalışmışlardır. Ancak ülkede geniş topraklara ve askeri güce sahip olan soylular (dehkanlar) ile rahipler sınıfı, zaman zaman kralların yetkilerini sınırlayarak merkezi otoriteyi sarsmışlardır.

Bu bilgilere göre Sasani siyasi yapısı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Orta Çağ'da İpek Yolu ve Baharat Yolu gibi uluslararası ticaret yollarının kontrolünü ele geçirmek, devletlerin askeri ve siyasi politikalarını belirleyen en önemli unsurlardan biri olmuştur.

Aşağıdaki tarihi gelişmelerden hangisi bu duruma örnek gösterilemez?

Tarih öğretmeni sınıfta şu bilgiyi paylaşmıştır: "Orta Çağ boyunca feodal beyler, kalın surlarla çevrili şatolarında kendilerini güvende hissediyor ve merkezi krallara meydan okuyabiliyorlardı. Ancak Orta Çağ'ın sonlarına doğru askeri teknolojide yaşanan bir gelişme, bu surların yıkılabileceğini gösterdi ve feodal sistemin askeri dayanağını çökertti."

Öğretmenin bahsettiği bu askeri teknolojik gelişme ve bunun siyasi sonucu aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Cengiz Han, kurduğu imparatorlukta farklı din, dil ve ırktan toplulukları bir arada tutabilmek için sert ve tavizsiz bir hukuk sistemi uygulamıştır. "Yasaname-i Büyük Cengiz Han" olarak bilinen bu kurallar, büyük oranda Türk töresine dayanmakla birlikte, yerleşik toplumların ihtiyaçlarına göre de düzenlenmiştir. Yasada hırsızlık, yalan söylemek, zina ve çevreye zarar vermek gibi suçların cezası genellikle ölümdür.

Bu bilgilere göre Cengiz Yasası ile ilgili;
I. İmparatorluk sınırları içinde asayiş ve güvenliği sağlamayı amaçlamıştır.
II. Tamamen Moğol kültürüne özgü, dış etkilere kapalı bir hukuk sistemidir.
III. Cezalandırma yöntemlerinde caydırıcılık ön planda tutulmuştur.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Doğu Roma (Bizans) İmparatoru VII. yüzyıldan itibaren maruz kaldığı yoğun Arap ve Slav akınlarına karşı koyabilmek için "Tema" adı verilen askeri eyalet sistemini kurmuştur. Bu sistemde her temanın başına askeri bir vali (stratego) atanmış ve asker-köylülere toprak verilmiştir. Kendilerine verilen toprakları işleyen bu köylüler, savaş zamanında kendi at ve silahlarıyla orduya katılmışlardır.

Bu sistemin uygulanmasıyla Bizans İmparatorluğu'nun;
I. Taşrada güvenliği ve savunmayı kolaylaştırma,
II. Hazineye yük olmadan savaşa hazır bir ordu bulundurma,
III. Merkezi otoriteyi tamamen eyalet valilerine devretme

hedeflerinden hangilerini gözettiği savunulabilir?