✅ 9. Sınıf Tarih: Eski çağ ve orta çağ geçmişin inşa süreci Test Çöz

Tarih bilimi, geçmişte yaşamış insan topluluklarının her türlü faaliyetini, birbirleriyle olan ilişkilerini, meydana getirdikleri uygarlıkları yer ve zaman belirterek, sebep-sonuç ilişkisi içinde inceleyen bir bilim dalıdır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi tarih biliminin temel inceleme alanına girmez?

Tarih araştırmalarında, geçmişe ait bilgilere ulaşmak ve bu bilgileri doğru bir şekilde yorumlamak için çeşitli yardımcı bilim dallarından faydalanılır.
Aşağıdaki yardımcı bilim dallarından hangisi, özellikle eski yazıların okunması ve yorumlanması konusunda tarihçilere destek sağlar?

İnsanlık tarihinin başlangıcından yazının icadına kadar geçen döneme "Tarih Öncesi Devirler" denir. Bu devirler kendi içinde farklı dönemlere ayrılsa da ortak bir özellik taşırlar.
Buna göre, Tarih Öncesi Devirlerin en belirgin ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

İnsanlar, tarih boyunca zamanı düzenlemek, olayları sıralamak ve geleceği planlamak amacıyla çeşitli takvim sistemleri geliştirmişlerdir.
Bu bilgiye göre, takvimlerin insanlık için temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir tarihçi, Anadolu'da yapılan bir kazıda ortaya çıkarılan eski bir yerleşim yerindeki yaşamı ve kültürü anlamak istemektedir. Bu yerleşim yerinde çanak çömlekler, madeni eşyalar, yanmış tahıl kalıntıları, mezarlar ve üzerinde bilinmeyen bir dilde yazılar bulunan tabletler bulunmuştur.
Bu tarihçinin, söz konusu yerleşim yerindeki yaşamı ve kültürü kapsamlı bir şekilde inceleyebilmesi için aşağıdaki yardımcı bilim dallarından hangilerine öncelikli olarak başvurması beklenir?
I. Arkeoloji
II. Paleografi
III. Antropoloji
IV. Nümizmatik

Tarih yazıcılığında farklı yaklaşımlar benimsenmiştir. Bunlardan biri olan "Öğretici (Pragmatik) Tarih", geçmişteki olaylardan ders çıkararak geleceğe ışık tutmayı, topluma ahlaki ve milli değerler aşılamayı amaçlar.
Aşağıdakilerden hangisi, Öğretici Tarih anlayışının bir özelliği olarak kabul edilemez?

Tarih araştırmalarında kullanılan kaynaklar, olayın yaşandığı döneme yakınlığına göre "birinci elden (ana) kaynaklar" ve "ikinci elden (tali) kaynaklar" olarak ikiye ayrılır. Birinci elden kaynaklar, olayın geçtiği döneme ait orijinal eserler veya belgelerdir. İkinci elden kaynaklar ise birinci elden kaynaklardan faydalanılarak daha sonra oluşturulan eserlerdir.
Buna göre, aşağıdaki kaynaklardan hangisi diğerlerinden farklı bir kategoriye girer?

Tarih ve coğrafya bilimleri arasında sıkı bir ilişki vardır. Tarihi olaylar belirli bir yerde (mekânda) meydana gelir ve bu mekânın özellikleri, olayın gelişimini ve sonuçlarını doğrudan etkileyebilir.
Aşağıdakilerden hangisi, coğrafi faktörlerin tarihi olaylar üzerindeki etkisine örnek olarak gösterilemez?

İnsanlık tarihi boyunca farklı toplumlar, kendilerine özgü inançları, yaşam biçimleri ve ekonomik faaliyetleri doğrultusunda çeşitli takvimler kullanmışlardır. Örneğin, Türkler On İki Hayvanlı Türk Takvimi'ni, Müslümanlar Hicri Takvim'i, günümüzde ise çoğu ülke Miladi Takvim'i kullanmaktadır.
Bu durum, takvimlerin oluşturulmasında ve kullanılmasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğunu göstermez?

Tarih araştırmalarında olayları objektif bir şekilde değerlendirmek, tarihçiliğin temel ilkelerinden biridir. Ancak geçmişteki olayları tam anlamıyla objektif bir bakış açısıyla ele almak bazı zorlukları beraberinde getirir.
Aşağıdakilerden hangisi, tarihi olayların objektif incelenmesini zorlaştıran nedenlerden biri değildir?

Tarih öncesi devirler, Paleolitik (Eski Taş), Mezolitik (Orta Taş), Neolitik (Yeni Taş) ve Kalkolitik (Bakır-Taş) gibi isimlerle adlandırılmıştır. Daha sonra ise Tunç ve Demir Devirleri gelmiştir.
Bu adlandırmalarda temel olarak aşağıdakilerden hangisi esas alınmıştır?

Bir tarihçi, 15. yüzyılda yaşanan büyük bir göç hareketini incelerken, sadece dönemin resmi kayıtlarını değil, aynı zamanda halk hikayelerini, göç edenlerin kişisel mektuplarını ve arkeolojik buluntuları da titizlikle değerlendirmiştir. Olayın nedenlerini ve sonuçlarını çok yönlü bir şekilde ele alarak, farklı toplumlar üzerindeki etkilerini karşılaştırmalı olarak incelemiş, kendi kişisel yorumlarından kaçınmaya özen göstermiştir.
Bu tarihçinin yaklaşımı hakkında aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılamaz?

Tarih bilimi, diğer bilim dallarından farklı olarak, ulaştığı bilgilerin mutlak ve değişmez olmadığını kabul eder. Aynı tarihi olay hakkında farklı dönemlerde veya farklı tarihçiler tarafından yapılan yorumlar ve ortaya konulan bilgiler zamanla değişebilir.
Aşağıdakilerden hangisi, tarihi bilginin bu değişebilirliğinin temel nedenlerinden biri olarak gösterilemez?

Tarihçiler, insanlık tarihini daha kolay anlaşılır ve incelenebilir kılmak amacıyla "İlk Çağ, Orta Çağ, Yeni Çağ, Yakın Çağ" gibi farklı dönemlere ayırmışlardır. Ancak bu dönemlendirme, evrensel olarak kabul görse de, bazı eleştirilere de maruz kalmaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi, tarihi dönemlendirmenin hem sağladığı faydalar hem de karşılaştığı eleştiriler dikkate alındığında doğru bir değerlendirme değildir?