✅ 9. Sınıf Tarih: Eski çağ medeniyetlerinde yönetim ve ordu sistemi Test Çöz
✅ 9. Sınıf Tarih: Eski çağ medeniyetlerinde yönetim ve ordu sistemi Testi
Eski Mısır medeniyetinde firavunlar, sadece dünyevi bir lider değil, aynı zamanda yeryüzündeki bir tanrı (Tanrı-Kral) olarak kabul edilmişlerdir.
Bu durumun Mısır'daki yönetim yapısına doğrudan etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
B) Teokratik monarşinin güçlenmesi
C) Feodal beyliklerin kurulması
D) Askerî vesayetin sona ermesi
E) Özel mülkiyet anlayışının gelişmesi
Geniş topraklara sahip olan Persler, merkezi otoriteyi sağlamak amacıyla ülkeyi "Satraplık" adı verilen eyaletlere bölmüşler ve bu eyaletlerin başına merkezden valiler atamışlardır.
Perslerin bu sistemi uygulamalarındaki temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?
B) Ticaret yollarını tamamen kontrol altına almak
C) Demokratik hakları halka yaymak
D) Göçebe yaşam tarzını yaygınlaştırmak
E) Farklı dinlerin yayılmasını sağlamak
Eski Çağ Anadolu medeniyetlerinden biri olan Lidyalılar, düzenli ve millî bir ordu kurmak yerine ordularını büyük oranda paralı askerlerden oluşturmuşlardır.
Bu ordu yapısının Lidyalılar açısından doğurduğu en olumsuz sonuç aşağıdakilerden hangisidir?
B) Savaşlarda vatan sevgisi ve aidiyet duygusunun eksikliği nedeniyle yıkılışın hızlanması
C) Bilimsel gelişmelerin engellenmesi
D) Kolonicilik faaliyetlerinin sona ermesi
E) Parasal sistemin çökmesi
Eski Yunan medeniyetinde merkezi bir devlet yapısı yoktu. Bunun yerine "Polis" adı verilen şehir devletleri şeklinde bir siyasi örgütlenme mevcuttu.
Aşağıdakilerden hangisi Eski Yunan'daki bu siyasi yapının doğrudan bir sonucudur?
B) Tek bir kralın tüm Yunanistan'ı yönetmesi
C) Askerî harcamaların tamamen bitmesi
D) Kölelik sisteminin sona ermesi
E) Dinî inançların tamamen ortadan kalkması
Hititlerde kralın yanında "Pankuş" adı verilen bir meclis bulunurdu. Pankuş Meclisi, gerektiğinde kralı ve kraliçeyi denetleme ve hatta yargılama yetkisine sahipti. Ayrıca "Tavananna" denilen kraliçe de yönetimde önemli yetkilere sahip olup idari ve dinî törenlere başkanlık edebilirdi.
Bu bilgilere dayanarak Hitit yönetimi hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
B) Kadının yönetimde hiçbir rolünün bulunmadığı
C) Meşruti bir monarşi benzeri sınırlı yönetim anlayışının görüldüğü
D) Sadece din adamlarının ülkeyi yönettiği
E) Doğrudan demokrasi anlayışının eksiksiz uygulandığı
Mezopotamya medeniyetlerinden Asurlular, yaşadıkları coğrafyanın tarıma çok elverişli olmaması nedeniyle askerî güçlerine dayanarak geniş bir kara ticareti ağı kurmuşlardır. Mızraklı ve okçu birliklerinin yanı sıra savaş arabaları ve surları yıkmak için kuleler kullanan ilk düzenli ve profesyonel ordulardan birini oluşturmuşlardır.
Asurluların bu askerî ve ekonomik özellikleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
B) Coğrafi şartların, devletlerin ordu ve ekonomi politikalarını şekillendirdiğine
C) Barışçıl yöntemlerle Mezopotamya'nın tek hâkimi olduklarına
D) Sadece tarımsal üretime dayalı bir krallık kurduklarına
E) Askerî alanda diğer medeniyetlerden geride kaldıklarına
Eski Roma'da Cumhuriyet Dönemi'nde devlet, seçimle iş başına gelen "Konsül" adı verilen iki memur tarafından yönetilirdi. Konsüllerin kararları ise soylulardan oluşan "Senato" tarafından denetlenirdi. Bu dönemde toplumsal sınıflardan olan Patriciler tüm siyasi haklara sahipken, Plepler asker olmalarına rağmen siyasi haklardan mahrumdu.
Bu durum Roma Cumhuriyet Dönemi ile ilgili aşağıdakilerden hangisini doğrular?
B) Herkesin eşit siyasi haklara sahip olduğu tam bir demokrasi kurulduğunu
C) Kralın Tanrı-Kral sıfatıyla mutlak otorite kurduğunu
D) Askerlik görevinin sadece soylulara tanınan bir ayrıcalık olduğunu
E) Toplumsal sınıf ayrımlarının tamamen ortadan kaldırıldığını
Eski Hindistan'da toplumsal yapıyı şekillendiren Kas Sistemine göre halk; Din Adamları (Brahmanlar), Askerler ve Yöneticiler (Kşatriyalar), Tüccarlar/Çiftçiler (Vaisyalar) ve İşçiler (Sudralar) olarak katı sınıflara ayrılmıştı. Sınıflar arası geçiş tamamen yasaktı ve askerlik görevi sadece Kşatriya sınıfına aitti.
Kas Sisteminin bu özelliğinin Hindistan'ın siyasi ve askerî yapısı üzerindeki temel etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
B) Dış istilalara karşı Hindistan'ı tam koruma altına alması
C) Ülkede hızlı bir sanayileşme ve kentleşme başlatması
D) Tüm halkın vatan savunmasına aktif katılımını sağlaması
E) Kralların yetkilerinin tamamen kısıtlanması
Makedonya Kralı Büyük İskender, Doğu Seferi sonucunda Yunan ve Doğu kültürlerinin birleşmesiyle ortaya çıkan "Hellenizm" akımını başlatmıştır. Yönetim alanında Perslerin eyalet (Satraplık) sistemini ve Doğu hükümdarlarının "mutlak ve ilahi kral" anlayışını benimsemiş; ordusunda ise Yunan "Phalanx" (Falanx) birliklerini ve Doğu süvarilerini bir arada kullanmıştır.
Buna göre Büyük İskender'in yönetim ve ordu politikası hakkında hangisi söylenebilir?
B) Sentez (birleştirici) bir anlayışla farklı kültürlerin idari ve askerî tecrübelerinden yararlandığı
C) Sadece demokratik yönetim ilkelerini benimsediği
D) Düzenli ordu sistemini tamamen feshedip milis kuvvetlere geçtiği
E) Pers idari yapısını reddederek sadece Makedonya sistemini kullandığı
Eski Çin'de imparatorların yönetme yetkisini "Göklerin Oğlu" veya "Göklerin Vekili" anlayışından aldığına inanılırdı. Geniş topraklara sahip olan Çin'de idari işler merkezi bürokrasi (Memurlar/Mandarins) eliyle yürütülürdü. Ordu ise özellikle kuzeyden gelen Türk ve Moğol akınlarına karşı savunma amaçlı olarak organize edilmiş ve bu doğrultuda dünyanın en uzun savunma hattı olan Çin Seddi inşa edilmiştir.
Bu bilgilere göre Eski Çin devleti hakkında aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
B) Merkezi bürokratik bir yapılanmanın mevcudiyetine
C) Askerî mimaride savunma odaklı stratejik yapıların inşa edildiğine
D) Göçebe bozkır kavimlerinin tehdidi altında kaldığına
E) Taht savaşlarını önlemek için demokratik seçim sistemine geçildiğine
Sümer şehir devletlerinde (Ur, Uruk, Lagaş vb.) yönetim, "Patesi" veya "Ensi" adı verilen rahip-kralların elindeydi. Rahip-krallar, dinî törenleri yönetir, adalet dağıtır ve ordunun komutanlığını yaparlardı. Tapınak olan "Ziggurat"lar ise hem ibadet yeri hem ürünlerin toplandığı depo hem de gözetleme kulesi (rasathane) olarak kullanılırdı. Eli silah tutan her yurttaş gerektiğinde savaşa katılan asker sayılırdı.
Bu bilgilere dayanarak Sümerlerin devlet ve ordu yapısı için aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
B) Şehir devletlerinde rahip-kral figürü askerî başkomutandır.
C) Mülki, dinî ve askerî yetkiler birleşmiştir.
D) Profesyonel, daimi ve tamamen paralı askerlerden oluşan bir ordu kurulmuştur.
E) Zigguratlar çok işlevli mimari yapılardır.
Sümerlerde krallar yetkilerini tanrı adına kullanan "Rahip-Kral" iken; Babil Kralı Hammurabi kendisini tanrı ilan etmek yerine, "tanrıların yeryüzündeki adaletli temsilcisi" ve doğrudan "ordunun başkomutanı, mutlak devlet başkanı" olarak konumlandırmıştır. Hammurabi Kanunları ile dini kurallar yerine devlet idaresi ve ordu disiplinini ön plana çıkaran dünyevi ve sert cezalar getirmiştir.
Sümer ve Babil krallarının yönetim ve meşruiyet anlayışlarındaki bu fark göz önüne alındığında;
I. Babil devlet yapısının Sümerlere göre daha seküler (dünyevi) ve mutlak askerî monarşiye evrildiği,
II. Hammurabi'nin ordu gücü ve kanunlar aracılığıyla merkezi otoriteyi pekiştirdiği,
III. Babil'de din kurumunun ve tapınakların devlet yönetimindeki tüm etkisinin tamamen yok edildiği
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Hitit İmparatorluğu'nda eyaletler genellikle kralın oğulları veya yerel prenslere bırakılmış, feodal bir idari yapı benimsenmiştir. Kralın kararları Pankuş Meclisi denetimine açıktı. Buna karşın Pers İmparatorluğu'nda eyaletlere (Satraplık) merkezden valiler atanmış, bu valiler "Şah Kulağı" adı verilen gizli müfettişlerce doğrudan kral adına denetlenmiştir. Ayrıca Persler, her an savaşa hazır 10.000 kişilik "Ölümsüzler" adı verilen daimî muhafız ordusu beslemişlerdir.
Bu iki devletin idari ve askerî sistemleri karşılaştırıldığında aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?
B) Hititlerin yerel güçlere özerklik tanıyan, daha esnek ve feodal unsurlar barındıran bir yönetim uyguladığı
C) Pers ordusunun sürekli ve profesyonel askerî birliklerle desteklendiği
D) Hitit idari yapısında kralın yetkilerini sınırlayan otokontrol mekanizmalarının mevcut olduğu
E) Hititlerin Perslere göre dış tehditlere ve iç isyanlara karşı merkezi bütünlüğünü daha uzun süre koruyabildiği
Tarihsel Kaynak Analizi:
"Eski Yunan'da MÖ 8. yüzyıla kadar savaşlar, pahalı zırh ve atlara sahip aristocracy (soylular) sınıfının süvari birlikleriyle yürütülürdü. Bu yüzden siyasi güç de sadece soyluların elindeydi. Ancak MÖ 7. yüzyıldan itibaren kendi zırhını temin edebilen orta sınıf köylü ve tüccarlardan oluşan 'Hoplit' adı verilen ağır piyade birlikleri savaşların kaderini belirlemeye başladı. Birlikte yan yana omuz omuza kenetlenerek (Phalanx) savaşan Hoplitler, kent savunmasında en büyük yükü üstlenince siyasi kararlarda da söz hakkı talep ettiler."
Bu tarihsel gelişme ve metindeki bilgiler ışığında;
I. Askerî sistemdeki teknik ve taktik değişimlerin, toplumsal ve siyasi güç dengelerini doğrudan etkilediği,
II. Hoplit sınıfının ortaya çıkışının monarşi ve aristokrasinin mutlak gücünü kırarak demokratikleşme süreçlerine zemin hazırladığı,
III. Yunan şehir devletlerinde askerlik mesleğinin sadece soylulara ait bir ayrıcalık olmaktan çıktığı
çıkarımlarından hangilerine ulaşılabilir?
B) I ve II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-tarih-eski-cag-medeniyetlerinde-yonetim-ve-ordu-sistemi/testler