✅ 9. Sınıf Fizik: Isı aktarım yolları, ısı sığası ve kaldırma kuvveti Test Çöz

Katı maddelerde ısı enerjisinin, yüksek sıcaklıktaki taneciklerin titreşerek düşük sıcaklıktaki taneciklerle çarpışması ve enerjilerini onlara aktarması yoluyla yayılmasına ne ad verilir?

Bir maddenin kütlesi ile öz ısısının çarpımına "ısı sığası" denir. Kütlesi $ 400 \text{ g} $ ve öz ısısı $ 0,2 \text{ cal/g}\cdot^\circ\text{C} $ olan bir metal bloğun ısı sığası kaç $ \text{cal/}^\circ\text{C} $'dir?

Tamamen suya batmış durumda olan $ 3 \text{ m}^3 $ hacmindeki bir cisme etki eden kaldırma kuvveti kaç N'dur? (Suyun özkütlesi $ d = 1000 \text{ kg/m}^3 $, yerçekimi ivmesi $ g = 10 \text{ m/s}^2 $)

Isının yayılması için maddesel bir ortama ihtiyaç duymayan, elektromanyetik dalgalar aracılığıyla gerçekleşen ısı aktarım yolu aşağıdakilerden hangisidir?

Isıca yalıtılmış bir ortamda bulunan X ve Y cisimlerine eşit miktarda ısı enerji verildiğinde, X cisminin sıcaklığı $ 5^\circ\text{C} $, Y cisminin sıcaklığı ise $ 15^\circ\text{C} $ artıyor. Buna göre, X cisminin ısı sığasının Y cisminin ısı sığasına oranı $ \frac{C_x}{C_y} $ kaçtır?

Özkütlesi $ d $ olan homojen bir cisim, özkütlesi $ 2d $ olan sıvı içinde yüzmektedir. Bu cisim, özkütlesi $ 4d $ olan başka bir sıvıya bırakılırsa cismin batan hacminin tüm hacmine oranı kaç olur?

Günlük hayatta karşılaştığımız bazı olaylar ve bu olaylarda baskın olan ısı aktarım yolları aşağıda eşleştirilmiştir:
I. Sıcak çorbaya batırılan metal kaşığın sapının ısınması $\rightarrow$ İletim
II. Isınan oda havasının yükselerek odayı ısıtması $\rightarrow$ Konveksiyon
III. Güneşli bir günde koyu renkli kıyafet giyen birinin daha çok ısınması $\rightarrow$ Işıma
Bu eşleştirmelerden hangileri doğrudur?

Kütlesi $ m $, öz ısısı $ 2c $ olan K sıvısı ile kütlesi $ 3m $, öz ısısı $ c $ olan L sıvısı ısıca yalıtılmış bir kapta karıştırılıyor. Sıvıların ilk sıcaklıkları sırasıyla $ 60^\circ\text{C} $ ve $ 20^\circ\text{C} $'dir. Isıl denge sağlandığında karışımın son sıcaklığı kaç $ ^\circ\text{C} $ olur? (Hal değişimi gerçekleşmemektedir.)

Havadaki ağırlığı $ 80 \text{ N} $ olan bir cisim, özkütlesi $ 2 \text{ g/cm}^3 $ olan bir sıvıya tamamen batırıldığında dinamometrede okunan değer $ 60 \text{ N} $ oluyor. Buna göre, bu cismin hacmi kaç $ \text{cm}^3 $'tür? (Yerçekimi ivmesi $ g = 10 \text{ m/s}^2 $, $ 1 \text{ g/cm}^3 = 1000 \text{ kg/m}^3 $ olarak alınacaktır.)

Termoslar, içlerindeki sıcak veya soğuk maddelerin sıcaklığını uzun süre korumak amacıyla tasarlanmış araçlardır. Bir termosun yapısında; iç içe geçmiş iki kap arasındaki boşluk (vakum), parlak iç yüzeyler ve plastik kapak kullanılır.
Buna göre, termosun bu yapısal özellikleri ile engellenmek istenen ısı aktarım yolları eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Kendi içlerinde türdeş K ve L cisimleri, özkütlesi $ d $ olan bir sıvı içinde şekildeki gibi dengededir. K cismi hacminin yarısı sıvıya batacak şekilde yüzmekte, L cismi ise tamamen sıvıya batmış ancak kabın tabanına değmeden askıda kalmaktadır.
Buna göre;
I. K cisminin özkütlesi $ \frac{d}{2} $'dir.
II. L cisminin özkütlesi $ d $'dir.
III. Cisimlerin hacimleri eşit ise K cismine etki eden kaldırma kuvveti L'ninkinden büyüktür.
yargılarından hangileri doğrudur?

Isıca yalıtılmış bir kapta bulunan $ 20^\circ\text{C} $ sıcaklığındaki suya, sıcaklığı $ 0^\circ\text{C} $ olan bir buz kalıbı bırakılıyor. Isıl denge sağlandığında kapta halen bir miktar buz kaldığı gözleniyor.
Buna göre, başlangıçtan ısıl denge sağlanana kadar geçen sürede;
I. Suyun sıcaklığı azalmıştır.
II. Kaptaki karışımın toplam ısı sığası artmıştır.
III. Kalan buz kalıbına etki eden kaldırma kuvveti, başlangıçtaki buz kalıbına etki eden kaldırma kuvvetine göre azalmıştır.
yargılarından hangileri doğrudur? ($ c_{su} = 1 \text{ cal/g}\cdot^\circ\text{C} $, $ c_{buz} = 0,5 \text{ cal/g}\cdot^\circ\text{C} $)

Birbirine karışmayan K ve L sıvıları ile dolu bir kaba bırakılan türdeş bir X cismi, sıvılar arasında dengede kalıyor. K sıvısının özkütlesi $ d $, L sıvısının özkütlesi $ 3d $'dir. Cismin hacminin $ \frac{1}{3} $'ü K sıvısında, geri kalanı ise L sıvısındadır.
L sıvısının bulunduğu alt kısma, sadece L sıvısı ile homojen karışabilen ve özkütlesi $ 5d $ olan başka bir sıvı eklenip yeni bir karışım elde edildiğinde;
I. X cisminin alt sıvı karışımına batan hacmi azalır.
II. X cismine etki eden toplam kaldırma kuvveti değişmez.
III. Alt taraftaki yeni sıvı karışımının özkütlesi, X cisminin özkütlesinden büyüktür.
yargılarından hangileri doğrudur? (Sıvı taşması gerçekleşmemektedir.)

Isı iletim hızları farklı olan aynı boyuttaki X ve Y metal çubukları uç uca eklenerek birleştirilmiştir. Çubukların bir ucu sabit sıcaklıktaki bir ısı kaynağı ile ısıtılırken diğer ucuna özdeş mum tanecikleri yapıştırılıyor. Isı iletim hızının; malzemenin cinsine, kesit alanına ve sıcaklık farkına bağlı olduğu bilinmektedir.
Buna göre, bu deney düzeneğinde ısının yayılma hızı ve çubukların sıcaklık değişimleri ile ilgili;
I. Çubukların kesit alanları artırılırsa mumların erime süresi kısalır.
II. Birim zamanda çubuktan geçen ısı miktarı, çubuğun iki ucu arasındaki sıcaklık farkı ile doğru orantılıdır.
III. Çubukların ısı sığaları, üzerlerindeki ısının yayılma hızını doğrudan etkilemez ancak sıcaklık artış hızını etkiler.
yargılarından hangileri doğrudur?