✅ 9. Sınıf Edebiyat: İletileri açık ve örtük biçimde ifade etme Test Çöz
✅ 9. Sınıf Edebiyat: İletileri açık ve örtük biçimde ifade etme Testi
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde açık bir ileti söz konusudur?
A) Kütüphane saat 17.00'de kapanacaktır.B) Gönlümün kapıları sana sonsuza dek kapandı.
C) Hayat, akıp giden hırçın bir nehre benzer.
D) Yüzündeki bulutlar yaklaşan fırtınanın habercisiydi.
E) Sözleri içime kor bir ateş gibi düştü.
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde örtük bir ileti kullanılmıştır?
A) Yarın sabah saat sekizde okulumuzda sınav başlayacak.B) Kitap okumak, insanın kelime dağarcığını ve hayal gücünü geliştirir.
C) Sınıfın pencerelerini temizlik görevlisi sabah erkenden sildi.
D) Dışarıda lapa lapa kar yağıyor, hava sıcaklığı sıfırın altına düştü.
E) O, hayat sahnesinde kendi rolünü oynamaktan artık çok yorulmuştu.
Açık ileti ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
A) Söz sanatlarına ve mecazlı söyleyişlere sıkça yer verilir.B) Metnin birden fazla anlama gelecek şekilde kurgulanmasını sağlar.
C) İletilmek istenen düşünce doğrudan, net ve tek bir yargıyla ifade edilir.
D) Okuyucunun hayal gücüne bırakılan boşluklar içerir.
E) Alıcının kültürel birikimine göre farklı şekillerde yorumlanır.
"Gözlerindeki o sönük ışık, umutlarının tükendiğini fısıldıyordu."
Bu cümledeki örtük ileti aşağıdakilerden hangisidir?
B) Karamsarlık, çaresizlik ve ümitsizlik içinde olunduğu
C) Ortamdaki ışık miktarının yetersiz olduğu
D) İnsanlarla fısıltıyla konuşulması gerektiği
E) Gözlerin parlaması için sağlıklı beslenmek gerektiği
I. Metin: "Lütfen yerlere çöp atmayınız. Çevremizi temiz tutmak hepimizin vatandaşlık görevidir."
II. Metin: "Yarınlara bırakacağımız en büyük miras, yeşilin her tonunu barındıran temiz bir nefes olmalıdır."
Bu iki metinle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
B) Her iki metinde de iletiler tamamen doğrudan ve sözlük anlamıyla aktarılmıştır.
C) I. metinde doğrudan bir yönlendirme (açık ileti) varken, II. metinde mecaz ve çağrışımlarla zenginleştirilmiş bir örtük ileti vardır.
D) II. metindeki ileti sadece çevre mühendislerini ilgilendiren teknik bir konudur.
E) Her iki metin de dilin heyecana bağlı işleviyle yazılmış sanatsal metinlerdir.
"Dönülmez akşamın ufkundayız, vakit çok geç;
Bu son fasıldır ey ömrüm, nasıl geçersen geç!"
(Yahya Kemal Beyatlı)
Bu dizelerdeki örtük ileti aşağıdakilerden hangisidir?
B) Ömrün sonuna gelindiği, ölümün yaklaştığı gerçeği
C) Zamanın hızlı akmasından duyulan memnuniyet
D) Akşam saatlerinde yolculuk yapmanın tehlikeli olduğu
E) Mevsimlerin insan psikolojisi üzerindeki olumsuz etkileri
Bir öğretmen, sınav sonrasında sınıfa girerek şu açıklamayı yapar:
"Sınav kağıtlarınızı okurken adeta birer şifre çözücü gibi hissettim kendimi."
Öğretmenin bu sözündeki örtük ileti aşağıdakilerden hangisidir?
B) Öğrencilerin yazılarının çok okunaksız ve düzensiz olduğu
C) Sınavda öğrencilerin kopya çekmek için şifreler kullandığı
D) Öğretmenin boş zamanlarında bulmaca çözmeyi çok sevdiği
E) Sınav sonuçlarının genel olarak çok başarılı olduğu
Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde verilen cümlelerin her ikisinde de örtük ileti kullanılmıştır?
A) I. Otobüs durağında yarım saat bekledik. / II. Onun kalbi buz tutmuş bir göle benziyordu.B) I. Sonbahar rüzgarları ağaçların yapraklarını döktü. / II. Sınav sonuçları haftaya açıklanacak.
C) I. Gençliğimin baharı soldu, geriye kuru dallar kaldı. / II. Hayat yolculuğunda bavulumuzda sadece anılarımız kalır.
D) I. Kitap fuarı bu yıl da çok kalabalıktı. / II. Yazar, son romanında köy hayatını anlatmış.
E) I. Gökyüzündeki bulutlar yağmurun habercisidir. / II. Akşam yemeğinde taze balık yedik.
"Kış kapıya dayanmıştı artık. Odunluktaki boşluk, babamın derin derin iç çekişlerine karışıyordu. Annem ise her akşam lambanın ışığını biraz daha kısarak dikiş dikiyordu."
Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisi parçadaki örtük iletilerden biri olamaz?
B) Yaklaşan kış mevsimi için yeterli yakacak hazırlığı yapılamadığı
C) Evde tasarruf yapmak amacıyla idareli davranıldığı
D) Anne ve babanın çaresizlik ve hüzün içinde olduğu
E) Evdeki elektrik tesisatının bozuk ve yetersiz olduğu
Dilin işlevleri ile ileti türleri (açık ve örtük ileti) arasındaki ilişki düşünüldüğünde aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Göndergesel işlevde kurulan cümlelerde genellikle açık ileti tercih edilir.B) Sanatsal (şiirsel) işlevin ağırlıklı olduğu metinlerde örtük iletiler ön plandadır.
C) Alıcıyı harekete geçirme işlevindeki tabelalarda ("Lütfen çimlere basmayınız") açık ileti kullanılır.
D) Örtük iletiler, dilin heyecana bağlı işlevinde hiçbir zaman yer almaz.
E) Kanalı kontrol işleviyle kurulan iletişimlerde iletiler genellikle açık ve nettir.
Bir çevre örgütünün hazırladığı afişte; tamamen kurumuş, çatlamış bir toprak üzerinde tek bir yeşil yaprak resmi yer almakta ve altında sadece "Bize bir şans daha verin." yazmaktadır.
Bu afişteki görsel ve yazılı unsurların birlikte oluşturduğu örtük ileti aşağıdakilerden hangisidir?
B) Kuraklık ve çevre kirliliğine karşı doğanın korunması ve kurtarılması gerektiği
C) Toprak analizlerinin laboratuvar ortamında yapılması gerektiği
D) Yeni bitki türlerinin yetiştirilmesi için devlet desteği istendiği
E) Ağaç dikme kampanyalarının sadece sonbahar aylarında yapılması gerektiği
"Ben giderim yolum kalır,
Dostlar beni hatırlasın.
Düğün olur bayram gelir,
Dostlar beni hatırlasın."
(Aşık Veysel)
Aşık Veysel'in bu dörtlüğündeki açık ve örtük iletilerle ilgili aşağıdaki analizlerden hangisi doğrudur?
B) "Ben giderim" ifadesi düz anlamıyla fiziksel bir gidişi (açık ileti) çağrıştırsa da şiirin bütününde şairin ölümünü ve bu dünyadan göçüşünü (örtük ileti) simgeler.
C) "Düğün olur bayram gelir" dizesi sadece gelecekteki resmi ve dini bayramların tarihlerini bildiren açık bir iletidir.
D) Şiirdeki tüm iletiler tamamen kapalıdır, okuyucunun metinden herhangi bir anlam çıkarması imkansızdır.
E) Şair, dostlarının kendisini unutmasını istediği için sitem dolu örtük bir mesaj vermektedir.
"Bir yazar, toplumsal sorunları doğrudan gözümüze sokmak yerine; karakterlerinin sessiz çığlıklarında, evlerin solmuş duvar kağıtlarında veya bir çocuğun kırık oyuncağında hissettirmelidir okuyucuya."
Bu cümleyi kuran bir edebi eleştirmenin sanat eserlerinde aşağıdakilerden hangisini savunduğu söylenebilir?
B) Açık iletilerin, edebi eserin estetik ve sanatsal değerini her zaman en üst seviyeye çıkardığını
C) Edebi eserlerde iletilerin doğrudan (açık ileti) değil, imge ve çağrışımlarla dolaylı olarak (örtük ileti) sunulması gerektiğini
D) Romanlarda sadece çocuk kahramanların ve ev içi mekanların kullanılması gerektiğini
E) Sanatın sadece biçimsel bir arayış olduğunu, içeriğin hiçbir önem taşımadığını
"Sınav salonuna girerken cep telefonlarınızı kapatıp masaya bırakınız (I). Zira bu sınav, sadece bilgilerinizi değil; geleceğe giden yolda ne kadar dürüst yürüyeceğinizi de ölçecek (II)."
Bu parçadaki numaralanmış cümlelerle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
B) I. cümle doğrudan bir talimatla açık ileti barındırırken; II. cümle sınavın ahlaki boyutuna, dürüstlüğe vurgu yapan örtük bir ileti içermektedir.
C) Her iki cümlede de sadece açık ileti kullanılmıştır, yoruma açık hiçbir yön yoktur.
D) II. cümledeki ileti, sınav kurallarını içeren resmi bir kılavuzdan alınmış tamamen açık bir yönergedir.
E) I. cümledeki "telefon" kelimesi örtük bir anlam taşıyarak teknolojinin insan ilişkilerine verdiği zararları simgeler.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-edebiyat-iletileri-acik-ve-ortuk-bicimde-ifade-etme/testler