✅ 9. Sınıf Edebiyat: Eleştiri Test Çöz
✅ 9. Sınıf Edebiyat: Eleştiri Testi
Bir sanat eserinin, bir sanatçının ya da bir düşüncenin güçlü ve zayıf yönlerini ortaya koyarak onun gerçek değerini belirlemek amacıyla yazılan öğretici yazı türüne ne ad verilir?
A) DenemeB) Makale
C) Eleştiri
D) Fıkra
E) Sohbet
Eleştiri türünün eski edebiyatımızdaki adı ve bu türde eser yazan, değerlendirme yapan kişilere verilen unvan aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
A) Tenkit - MünekkitB) Hiciv - Şair
C) Hicviye - Müellif
D) Taşlama - Ozan
E) Muamma - Müstear
Türk edebiyatında Batılı anlamda yazılan ilk eleştiri eseri aşağıdakilerden hangisidir?
A) HarabatB) Tahrib-i Harabat
C) Demdeme
D) Zemzeme
E) Şiir ve İnşa
Aşağıdakilerden hangisi eleştiri yazılarının temel amaçlarından biri değildir?
A) Okura eseri anlama ve değerlendirmede yol göstermekB) Eserin sanat dünyasındaki gerçek değerini ortaya koymak
C) Sanatçının daha nitelikli eserler üretmesine katkı sağlamak
D) Okuyucuyu olay içinde yaşatarak estetik bir heyecan uyandırmak
E) Eseri nesnel ölçütler ışığında çözümlemek
"Yazarın son romanında kullandığı dil oldukça akıcıdır. Cümlelerin kısa ve devrik yapısı, anlatıma dinamizm kazandırmıştır. Karakterlerin ruh tahlilleri derinlemesine yapılmış, mekân tasvirleri ise olay örgüsüyle son derece uyumlu bir şekilde kurgulanmıştır."
Bu parçada kullanılan eleştiri türü aşağıdakilerden hangisidir?
B) Okura dönük eleştiri
C) Esere dönük eleştiri
D) Topluma dönük eleştiri
E) Tarihsel eleştiri
Eleştiri; nesnel (bilimsel) ve öznel (izlenimci) olmak üzere iki ana yaklaşımla yazılabilir.
Buna göre aşağıdaki cümlelerin hangisinde "öznel (izlenimci) eleştiri"ye başvurulmuştur?
B) Şair, bu kitabında hece ölçüsünün 11'li kalıbını tercih etmiştir.
C) Eserdeki sonbahar betimlemeleri bende adeta derin bir yalnızlık hissi uyandırdı.
D) Yazar, Tanzimat Dönemi'ndeki yanlış Batılılaşma konusunu ele almıştır.
E) Kitapta yer alan on iki hikâyenin tamamında üçüncü şahıs ağzından anlatım kullanılmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi iyi bir eleştirmende bulunması gereken özelliklerden biri olamaz?
A) Ele aldığı esere karşı ön yargılardan uzak, tarafsız bir tutum sergilemekB) Geniş bir kültür birikimine ve estetik beğeni düzeyine sahip olmak
C) Değerlendirmelerinde kişisel dostlukları veya kırgınlıkları ön planda tutmak
D) Eleştiri türünün kuramsal temellerini ve yöntemlerini iyi bilmek
E) Yargılarını tutarlı, somut ve inandırıcı kanıtlarla desteklemek
Tanzimat Dönemi'nde eski-yeni edebiyat tartışmalarının odağında yer alan, Recaizade Mahmut Ekrem'in yeni edebiyatı savunduğu "Zemzeme" adlı eserine karşılık Muallim Naci'nin eski edebiyatı savunmak amacıyla yazdığı eleştiri türündeki eser aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tahrib-i HarabatB) Demdeme
C) Takip
D) Renan Müdafaanamesi
E) Mukaddime-i Celal
"Şairin son şiir kitabını okurken kelime seçimlerindeki özensizlik hemen dikkat çekiyor. Günlük dilde bile artık kullanılmayan, yapay ve zorlama kelimeler şiirin ahengini tamamen bozmuş. Duyguyu doğrudan aktarmak yerine gereksiz kelime oyunlarına başvurulması, okuyucu ile şiir arasına aşılmaz duvarlar örmüş."
Bu parçada sözü edilen eserin özellikle hangi yönü eleştirilmektedir?
B) Dil ve üslubu
C) Biçimsel yapısı ve şekil özellikleri
D) Yazıldığı dönemin zihniyeti
E) Yazarın biyografik özellikleri
Eleştiri türünün makale ve deneme türleriyle karşılaştırılmasına ilişkin aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A) Makalede kanıtlama amacı varken eleştiride de değerlendirmelerin nesnel verilere dayandırılması beklenir.B) Deneme tamamen serbest ve kişisel görüşlere dayanırken nesnel eleştiri bilimsel ölçütleri esas alır.
C) Makale her konuda yazılabilirken eleştirinin merkezinde mutlaka bir sanat eseri, sanatçı veya edebi dönem bulunur.
D) Denemede yazar kendisiyle konuşuyormuş gibi bir üslup benimserken eleştiride doğrudan eser veya sanatçı hedef alınır.
E) Eleştiri yazılarında sadece olumsuz yönler ele alınırken makalede her zaman olumlu ve yapıcı bir dil kullanılır.
"Bu eleştiri türünde, eserin kendisinden ziyade eserin okuyucu üzerinde bıraktığı etki, uyandırdığı duygu ve düşünceler ön plana çıkarılır. Eleştirmen, eseri kendi algı dünyasına ve beğenisine göre yorumlar."
Bu parçada bahsedilen eleştiri türü aşağıdakilerden hangisidir?
B) Sanatçıya dönük eleştiri
C) Okura dönük (izlenimci) eleştiri
D) Topluma dönük eleştiri
E) Tarihsel eleştiri
"Bir eseri sadece kendi dönemi içinde değerlendirmek bizi eksik bir sonuca götürür. Sanatçı, yaşadığı çağın sosyal ve siyasi olaylarından bağımsız düşünülemez ancak yarattığı estetik değer zamansız olmalıdır. Bu yüzden eleştirmen, eseri incelerken hem dönemin şartlarını göz önünde bulundurmalı hem de eserin evrensel sanatsal değerini ölçmelidir. Sadece yazarın hayat hikayesine odaklanan bir inceleme ise eleştiri değil, olsa olsa bir biyografi çalışması olur."
Bu parçadan hareketle aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
B) Sanatçının biyografisine aşırı odaklanmak, eleştiriyi asıl amacından uzaklaştırır.
C) Sanat eseri, üretildiği dönemin sosyal ve siyasi koşullarından izler taşır.
D) Başarılı bir eleştiri, yalnızca eserin biçimsel özelliklerini incelemekle sınırlı kalmalıdır.
E) Sanatçının yarattığı estetik değerin kalıcılığı, onun zamansızlığıyla ilişkilidir.
Aşağıdaki cümlelerin hangisi, ayraç içinde verilen eleştiri türüyle uyuşmamaktadır?
A) "Romanın kahramanı Ahmet Bey'in iç çatışmaları, yazarın çocukluk yıllarında babasıyla yaşadığı sorunların bir yansımasıdır." (Sanatçıya dönük eleştiri)B) "Kitaptaki betimlemelerin yoğunluğu, bende adeta karanlık bir labirentte kaybolmuşum hissi yarattı." (Okura dönük eleştiri)
C) "Eserdeki kelimelerin %40'ı yabancı kökenli olup cümlelerin ortalama uzunluğu on beş kelimeden oluşmaktadır." (Esere dönük eleştiri)
D) "Yazarın bu romanı kaleme alırken içinde bulunduğu ruhsal çöküntü, onun yaratıcılığını olumsuz etkilemiştir." (Topluma dönük eleştiri)
E) "Romanda anlatılan köy hayatı ve ağalık düzeni, 1950'li yılların Türkiye sosyolojisini birebir yansıtmaktadır." (Topluma/Dış dünyaya dönük eleştiri)
"Halit Ziya Uşaklıgil’in 'Mai ve Siyah' romanını incelerken kelimelerin frekans analizini yaptım. Eserde toplam 1240 farklı sıfat kullanılmış olup bunların büyük çoğunluğu Servet-i Fünun şiirsel diline uygun olarak seçilmiştir. Cümle yapılarındaki Fransızca söz dizimi etkisi, yazarın Batı edebiyatı hayranlığının somut bir kanıtıdır. Bu veriler ışığında eserin, döneminin dil anlayışını en iyi temsil eden kurmaca metin olduğunu söyleyebiliriz."
Bu parçayı yazan eleştirmen ve benimsediği yöntemle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
B) Eseri, yazarın biyografisinden yola çıkarak psikolojik bir tahlile tabi tutmuştur.
C) Nesnel verilere, sayısal analizlere ve dil bilimsel ölçütlere dayanan bilimsel bir eleştiri yöntemi kullanmıştır.
D) Eserin toplumsal fayda sağlama amacını ön planda tutarak ideolojik bir değerlendirme yapmıştır.
E) Okuyucunun beklentilerini temel alarak eserin popülerliğini sorgulamıştır.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-edebiyat-elestiri/testler