✅ 9. Sınıf Coğrafya: Nüfusla ilgili sorun, fırsat ve politikalar Test Çöz

Bir ülkede doğum oranlarının çok düşük olması ve yaşlı nüfus oranının hızla artması, gelecekte iş gücü yetersizliği ve sosyal güvenlik sisteminde tıkanmalara yol açabilir.

Bu durumdaki bir ülkenin aşağıdaki nüfus politikalarından hangisini uygulaması beklenir?

Gelişmekte olan ülkelerde nüfus artış hızının kalkınma hızından daha yüksek olması çeşitli ekonomik ve sosyal sorunlara yol açar.

Aşağıdakilerden hangisi bu durumun ortaya çıkardığı olumsuz sonuçlardan biridir?

Bir ülkede çalışma çağındaki aktif nüfus ($15-64$ yaş grubu) oranının yüksek, bağımlı nüfus (çocuk ve yaşlı) oranının ise düşük olması durumuna ne ad verilir?

Tarihsel süreçte hızlı nüfus artışını kontrol altına almak amacıyla "tek çocuk politikası" gibi çok katı ve sınırlandırıcı nüfus politikaları uygulamış olan Doğu Asya ülkesi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda iki farklı ülkenin nüfus özellikleri verilmiştir:

K ülkesi: Sanayileşmiş, doğum oranları çok düşük, ortalama yaşam süresi uzun ve nüfusu hızla yaşlanmaktadır.
L ülkesi: Tarım sektörünün ağırlıklı olduğu, doğum oranlarının çok yüksek, çocuk bağımlı nüfus oranının fazla olduğu bir ülkedir.

Buna göre, K ve L ülkelerinin uygulaması gereken nüfus politikaları aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Bir ülkede uygulanan nüfus artış hızını azaltıcı politikaların başarıya ulaşması durumunda, uzun vadede ülke nüfusunun yapısında bazı değişimler meydana gelir.

Aşağıdakilerden hangisi bu değişimlerden biri değildir?

Gelişmekte olan ülkelerde hızlı nüfus artışına bağlı olarak okul, hastane, yol ve konut gibi temel altyapı hizmetlerine yapılan yatırımlara "demografik yatırımlar" denir. Bu yatırımların bütçedeki payının çok yüksek olması, doğrudan üretime yönelik sanayi yatırımlarının payını azaltarak ekonomik kalkınmayı yavaşlatır.

Buna göre, aşağıdaki ülkelerin hangisinde demografik yatırımların devlet bütçesine getirdiği yükün diğerlerine göre daha fazla olması beklenir?

Nüfus artış hızının yüksek olmasının ülkeler için sadece sorunlar yaratmadığı, aynı zamanda bazı fırsatlar ve olumlu sonuçlar da sunduğu bilinmektedir.

Aşağıdakilerden hangisi hızlı nüfus artışının devlet veya işverenler açısından sağladığı olumlu (fırsat) sonuçlardan biridir?

Bazı ülkeler nüfusun niceliğini (sayısını) değiştirmek yerine, mevcut nüfusun niteliğini (eğitim, sağlık, yaşam standardı) iyileştirmeyi temel alan politikalar benimserler.

Aşağıdakilerden hangisi doğrudan nüfusun niteliğini iyileştirmeye yönelik bir politika uygulamasıdır?

Gelişmiş ülkelerde nüfusun yaşlanması ve doğum oranlarının çok düşük seviyelerde kalması ciddi sosyo-ekonomik sorunları beraberinde getirmektedir.

Aşağıdakilerden hangisi bu ülkelerin yaşlanan nüfus nedeniyle karşılaşacağı sorunlardan biri olamaz?

Nüfus artış hızı çok düşük olan ve gelecekte nüfusunun azalmasından endişe eden bir ülke, nüfus artış hızını yükseltmek için çeşitli teşvikler uygulayabilir.

Aşağıdakilerden hangisi bu amaçla uygulanabilecek teşvik edici önlemlerden biri olamaz?

Bir ülkenin otuzar yıllık üç farklı dönemine ait demografik özellikleri aşağıda betimlenmiştir:

I. Dönem: Doğum oranları son derece yüksek, ortalama yaşam süresi kısa ve çocuk bağımlı nüfus oranı fazladır.
II. Dönem: Tıp ve sağlık hizmetlerindeki gelişmelerle bebek ölümleri azalmış, nüfus artış hızı en yüksek seviyeye ulaşmıştır.
III. Dönem: Sanayileşme ve kentleşmeyle birlikte kadınların iş hayatına katılımı artmış, doğum oranları hızla düşmüş ve ortanca yaş belirgin şekilde yükselmiştir.

Buna göre, bu ülkenin III. Dönem'de karşılaştığı temel demografik risk ve bu riski yönetmek için uygulaması gereken nüfus politikası aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

"Demografik fırsat penceresi", bir ülkede çocuk ve yaşlı bağımlı nüfus oranının en düşük, çalışma çağındaki aktif nüfus ($15-64$ yaş) oranının ise en yüksek olduğu dönemi ifade eder. Ancak bu durumun ekonomik bir büyümeye ve fırsata dönüşebilmesi için ülkenin bazı yapısal koşulları sağlaması gerekir.

Buna göre, aktif nüfus oranı çok yüksek olan bir ülkenin demografik fırsat penceresinden yeterince yararlanamamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Bir ülkenin sahip olduğu doğal kaynaklar ile bu kaynakları tüketen nüfus arasındaki dengeye "optimum nüfus dengesi" denir. Eğer bir ülke, mevcut kaynaklarına ve teknolojik seviyesine göre taşıma kapasitesinin üzerine çıkarsa ciddi çevre ve kalkınma sorunları yaşar.

Buna göre;
I. Doğal kaynakları zengin ancak sermaye ve teknolojisi yetersiz, nüfus artış hızı çok yüksek olan bir Afrika ülkesi,
II. Sanayisi son derece gelişmiş fakat doğal kaynakları kıt ve nüfusu hızla yaşlanan bir Doğu Asya ülkesi,
III. Geniş tarım alanlarına ve su kaynaklarına sahip, nüfus artış hızı dengeli olan bir Güney Amerika ülkesi

verilenlerden hangilerinin nüfus artış hızını azaltmaya yönelik politikalar uygulaması, kaynak-nüfus dengesini korumak açısından en acil ve önceliklidir?