✅ 9. Sınıf Coğrafya: Coğrafi bakış Test Çöz
✅ 9. Sınıf Coğrafya: Coğrafi bakış Testi
Coğrafya bilimini diğer bilimlerden ayıran en önemli özellik, olayların yeryüzündeki yayılışını incelemesidir. Buna "dağılış ilkesi" denir.
Aşağıdakilerden hangisi coğrafyanın dağılış ilkesine örnek gösterilebilir?
B) Türkiye'de çay tarımının Doğu Karadeniz kıyı kuşağında yapılması
C) Aşırı yağışların heyelan riskini artırması
D) Sanayileşmenin yoğun olduğu yerlerde nüfusun artması
E) Yer şekillerinin engebeli olmasının ulaşımı zorlaştırması
Fiziki coğrafyanın alt dallarından biri olan klimatoloji, atmosfer içerisinde meydana gelen hava olaylarını ve uzun süreli iklim özelliklerini inceler.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi klimatolojinin inceleme alanına girer?
B) Depremlerin ve volkanik faaliyetlerin oluşum nedenleri
C) Akdeniz iklim bölgesindeki yıllık sıcaklık ve yağış rejimleri
D) Toprak türlerinin yeryüzündeki coğrafi dağılışı
E) Nüfusun yaş gruplarına göre dağılımı
İnsanlar yaşamlarını sürdürebilmek ve ihtiyaçlarını karşılayabilmek için doğal çevre ile sürekli etkileşim halindedir.
Aşağıdakilerden hangisi insanın doğaya olan etkisine örnek gösterilebilir?
B) Denizlerin doldurularak havaalanı ve otoyol yapılması
C) Kutup bölgelerinde insanların kalın kıyafetler tercih etmesi
D) Kurak bölgelerde tarımda sulama ihtiyacının fazla olması
E) Deprem bölgelerinde konutların fay hatlarından uzağa yapılması
Coğrafi olaylar incelenirken olayların birbirleriyle olan ilişkileri ve bağlantıları ele alınır. Buna "karşılıklı ilgi (bağlantı) ilkesi" denir.
Aşağıdaki ifadelerden hangisi bu ilkeye örnek oluşturur?
B) Karstik aşınım şekilleri kireç taşının yaygın olduğu alanlarda görülür.
C) Sıcaklık arttıkça havanın nem taşıma kapasitesi artar.
D) Coğrafya kelimesini ilk kez Eratosthenes kullanmıştır.
E) Yeryüzündeki tatlı su kaynaklarının büyük kısmı buzullarda bulunur.
Coğrafya, geniş bir inceleme alanına sahip olduğu için birçok fiziki ve beşeri yardımcı bilim dalından yararlanır.
Aşağıdaki coğrafya alt dalı ve yararlandığı bilim dalı eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
B) Klimatoloji $\rightarrow$ Meteoroloji
C) Hidrografya $\rightarrow$ Potamoloji
D) Biyocoğrafya $\rightarrow$ Demografi
E) Kartografya $\rightarrow$ Geodezi
Coğrafya biliminin gelişim sürecinde farklı dönemlerde önemli bilim insanları yetişmiştir. Özellikle Orta Çağ'da İslam dünyasındaki coğrafyacılar bilime büyük katkılar sağlamıştır.
Aşağıdakilerden hangisi Orta Çağ İslam dünyasında coğrafya bilimine katkı sağlayan bilim insanlarından biri değildir?
B) İbn Battuta
C) İbn Haldun
D) Strabon
E) Muhammed el-İdrisi
Coğrafi bakış açısıyla doğa-insan etkileşimi incelenirken "doğal çevrenin insana etkisi" ve "insanın doğal çevreye etkisi" ayrımı yapılır.
Aşağıdaki durumlardan hangisi, diğerlerinden farklı bir etkileşim yönünü göstermektedir?
B) Engebeli dağlık alanlarda tünel ve viyadükler yapılarak ulaşım ağının geliştirilmesi
C) Akarsular üzerine barajlar kurularak hidroelektrik enerji üretilmesi
D) Tarım alanlarında kimyasal gübre kullanımı sonucu toprak yapısının bozulması
E) Deniz kıyılarının doldurularak yeni rekreasyon alanları oluşturulması
"Doğu Karadeniz Bölümü'nde yer şekillerinin engebeli ve dağlık olması, tarım alanlarının dar ve parçalı olmasına neden olmuştur. Bu durum bölgede tarımsal nüfus yoğunluğunun yüksek çıkmasına yol açmıştır. Bölgede çay ve fındık tarımı, kıyı şeridi boyunca dar bir alanda yoğunlaşmıştır."
Bu metinde coğrafyanın;
I. Nedensellik (sebep-sonuç)
II. Karşılıklı ilgi (bağlantı)
III. Dağılış
ilkelerinden hangilerine yer verilmiştir?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Beşeri coğrafya, insan faaliyetlerini ve bu faaliyetlerin mekansal dağılışını inceler.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi beşeri coğrafyanın doğrudan inceleme konuları arasında yer almaz?
B) Sanayi tesislerinin kuruluş yeri seçiminde etkili olan faktörler
C) Karstik kayaçların çözünmesiyle oluşan yer şekillerinin özellikleri
D) Turizm faaliyetlerinin mevsimsel olarak istihdama etkisi
E) Ülkeler arasındaki sınır anlaşmazlıkları ve jeopolitik konum
İnsanoğlu, doğal kaynakları kullanırken bazen doğanın dengesini bozarak geri dönülemez çevre sorunlarına yol açmaktadır. Coğrafi bakış açısına göre, doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımı gelecek nesiller için hayati önem taşır.
Aşağıdaki uygulamalardan hangisi doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımına uygun bir örnek değildir?
B) Enerji ihtiyacını karşılamak için rüzgar ve güneş santrallerinin yaygınlaştırılması
C) Yeraltı su seviyesini korumak için damlama sulama sistemlerine geçilmesi
D) Ormanlık alanların tarım ve yerleşim alanına dönüştürülerek ekonomiye kazandırılması
E) Sanayi atık sularının arıtılarak yeşil alanların sulanmasında kullanılması
Yeryüzünü oluşturan dört temel doğal sistem (atmosfer, litosfer, hidrosfer ve biyosfer) sürekli etkileşim halindedir. Bu sistemlerde meydana gelen değişimler birbirini doğrudan etkiler.
Buna göre, "aşırı yağışlar sonucu meydana gelen sel ve taşkınların, tarım topraklarını aşındırarak denizlere taşıması ve buradaki canlı yaşamına zarar vermesi" olayında hangi doğal sistemler arasındaki etkileşim sırasıyla gerçekleşmiştir?
B) Litosfer $\rightarrow$ Atmosfer $\rightarrow$ Biyosfer $\rightarrow$ Hidrosfer
C) Atmosfer $\rightarrow$ Litosfer $\rightarrow$ Hidrosfer $\rightarrow$ Biyosfer
D) Hidrosfer $\rightarrow$ Biyosfer $\rightarrow$ Litosfer $\rightarrow$ Atmosfer
E) Biyosfer $\rightarrow$ Atmosfer $\rightarrow$ Hidrosfer $\rightarrow$ Litosfer
Bir coğrafyacı, bir bölgede meydana gelen çölleşme sorununu araştırırken şu soruları sormaktadır:
- Çölleşme eğilimi gösteren alanlar ülkenin hangi kesimlerinde yoğunlaşmaktadır?
- Bu alanlardaki yıllık yağış miktarı ve buharlaşma şiddeti ne kadardır?
- Yanlış arazi kullanımı ve aşırı otlatmanın bu süreçteki payı nedir?
- Çölleşmenin bölgedeki göç hareketleri üzerindeki etkisi nasıl olmuştur?
Buna göre araştırmacının sorduğu sorular ile coğrafya biliminin aşağıdaki hangi kavramı veya ilkesi arasında doğrudan bir ilişki kurulamaz?
B) Fiziki coğrafyanın alt dalları
C) Beşeri coğrafyanın alt dalları
D) Karşılıklı ilgi ve bağlantı ilkesi
E) Paleocoğrafya ve jeolojik zamanlar
Coğrafya biliminde doğa-insan etkileşimine yönelik iki temel yaklaşım vardır. Birinci yaklaşım, doğal çevrenin insan yaşamı ve faaliyetleri üzerinde mutlak bir belirleyici olduğunu savunurken (coğrafi determinizm); ikinci yaklaşım ise insanın aklını ve teknolojiyi kullanarak doğal çevrenin sunduğu imkanları değiştirebileceğini ve sınırları aşabileceğini savunur (possibilizm/imkancılık).
Buna göre, aşağıdaki insan faaliyetlerinden hangisi ikinci yaklaşıma (possibilizm) doğrudan bir kanıt olarak gösterilemez?
B) Hollanda'da "polder" adı verilen yöntemle denizden toprak kazanılarak tarım alanlarının genişletilmesi
C) Güneydoğu Asya'da muson yağışlarının yoğun olduğu dönemlerde pirinç tarımının temel geçim kaynağı olması
D) Birleşik Arap Emirlikleri'nde çöl ikliminin yaşandığı Dubai'de yapay adalar ve kapalı kayak merkezleri inşa edilmesi
E) İzlanda'da jeotermal enerjinin kullanılarak seralarda tropikal meyve yetiştirilmesi
Bir coğrafya öğretmeni, tahtaya coğrafyanın alt dalları ve bu dalların incelediği konularla ilgili bir tablo çizmiştir. Tabloda bazı eşleştirmeler şu şekildedir:
I. Jeomorfoloji $\rightarrow$ Karstik aşınım şekillerinin oluşumu ve dağılışı
II. Hidrografya $\rightarrow$ Göllerin tuzluluk oranları ve su potansiyeli
III. Klimatoloji $\rightarrow$ Günlük hava durumunun anlık değişimleri
IV. Biyocoğrafya $\rightarrow$ Endemik bitki türlerinin yeryüzündeki yayılışı
V. Kartografya $\rightarrow$ Harita projeksiyonlarının kullanım amaçları
Öğretmen, öğrencilerine bu eşleştirmelerden birinin coğrafya biliminin temel ilkeleri ve alt dallarının sınırları açısından "kısmen hatalı veya başka bir bilim dalının doğrudan ilgi alanına giren" bir durumu içerdiğini belirtmiştir.
Buna göre, tablodaki hangi eşleştirme klimatolojinin tanımı ve sınırları düşünüldüğünde düzeltilmelidir?
B) II
C) III
D) IV
E) V
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-cografya-cografi-bakis/testler