✅ 9. Sınıf Biyoloji: Biyolojinin önemi, bilim ve bilimin doğası, bilim etiği Test Çöz
✅ 9. Sınıf Biyoloji: Biyolojinin önemi, bilim ve bilimin doğası, bilim etiği Testi
Canlıların yapılarını, işlevlerini, gelişimlerini, birbirleriyle ve çevreleriyle olan etkileşimlerini inceleyen doğa bilimi aşağıdakilerden hangisidir?
A) BiyolojiB) Jeoloji
C) Sosyoloji
D) Astronomi
E) Arkeoloji
Bilimsel bilgilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Zaman içinde yeni kanıtlarla değişebilir veya gelişebilir.B) Mutlak ve asla değişmez doğrulardır.
C) Gözlem ve deneylere dayanır.
D) Mantıksal ve sorgulanabilir bir yapıya sahiptir.
E) Farklı bilim insanlarının katkılarıyla kümülatif olarak ilerler.
Bir araştırmacının, başka bir bilim insanına ait verileri veya fikirleri kaynak göstermeden kendi çalışmasıymış gibi sunması aşağıdaki etik ihlallerden hangisiyle tanımlanır?
A) Fabrikasyon (Uydurma)B) İntihal (Aşırma)
C) Çarpıtma
D) Tarafsızlık
E) Duplikasyon (Yineleme)
Bilimsel çalışma yönteminde incelenen probleme yönelik olarak önerilen, test edilebilir ve geçici çözüm yoluna ne ad verilir?
A) TeoriB) Kanun
C) Hipotez
D) Kontrollü deney
E) Nicel gözlem
Bir biyoloji öğretmeni, ışık şiddetinin bitki büyüme hızına etkisini incelemek istemektedir. Bunun için aynı tür, yaş ve büyüklükteki özdeş saksı bitkilerini aynı sıcaklık, nem ve toprak koşullarında tutarak sadece aldıkları ışık miktarını farklı düzeylerde ayarlamıştır.
Bu deneydeki bağımsız değişken ve bağımlı değişken aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?
B) Bağımsız Değişken: Sıcaklık / Bağımlı Değişken: Işık şiddeti
C) Bağımsız Değişken: Işık şiddeti / Bağımlı Değişken: Büyüme hızı
D) Bağımsız Değişken: Büyüme hızı / Bağımlı Değişken: Işık şiddeti
E) Bağımsız Değişken: Toprak miktarı / Bağımlı Değişken: Nem oranı
Bilimsel araştırmalarda kullanılan gözlemlerle ilgili;
I. Nitel gözlemler duyu organlarıyla yapılır ve kişiden kişiye değişebilir.
II. Nicel gözlemler ölçme araçları kullanılarak yapılır ve sayısal veriler içerir.
III. Bilimsel çalışmalarda yalnızca nitel gözlemler kabul edilir.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Biyoloji biliminin gelişimi, insanlığın karşılaştığı birçok küresel sorunun çözümüne katkı sağlamaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi biyolojinin doğrudan katkı sağladığı alanlardan biri değildir?
B) Biyoremediasyon yöntemiyle çevre kirliliğinin mikroorganizmalarca azaltılması
C) Yarı iletken maddelerden mikroçip ve entegre devre tasarımı yapılması
D) Kalıtsal hastalıkların tedavisinde gen terapisi uygulamalarının kullanılması
E) Aşı, antibiyotik ve sentetik hormonların üretilmesi
Bilimin doğasında yer alan "teori" ve "kanun" kavramları ile ilgili aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?
A) Hipotezler yeterince kanıtlandığında teoriye, teoriler ise daha çok kanıtlandığında kanuna dönüşür.B) Kanunlar "neden" ve "nasıl" sorularına cevap ararken, teoriler doğal olayların "ne" olduğunu açıklar.
C) Teoriler zamanla kanıtlansa bile kanuna dönüşmez; doğadaki olayların arkasındaki mekanizmaları açıklayan kapsamlı modellerdir.
D) Kanunlar mutlak değişmez bilgilerdir, ancak teoriler çürütülebilir.
E) Kanunlar teorilerden daha üst düzey ve daha güvenilir bilimsel bilgilerdir.
Bilim insanlarının araştırmalarını yürütürken ve sonuçlarını yayımlarken uyması gereken etik kurallarla ilgili olarak;
I. Deney sonuçlarının hipotezi desteklememesi durumunda verileri istenen yönde değiştirmek
II. Araştırmada kullanılan tüm kaynakları eksiksiz ve usulüne uygun şekilde belirtmek
III. Hayvanlar üzerinde yapılan deneylerde etik kurul onaylarına ve hayvan haklarına riayet etmek
davranışlarından hangileri bilim etiğine uygundur?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Bir araştırmacı, sıcaklığın amilaz enziminin çalışma hızına etkisini belirlemek için beş farklı deney tüpü hazırlamıştır. Her tüpe aynı miktarda nişasta ve amilaz enzimi koymuş, pH değerini 7'de sabit tutmuştur. Tüpleri sırasıyla 0, 15, 35, 55 ve 75 santigrat derece sıcaklıktaki ortamlara bırakmıştır.
Bu deney düzeneğiyle ilgili olarak;
I. pH değeri ve nişasta miktarı sabit tutulan (kontrol edilen) değişkenlerdir.
II. Deneyde bağımsız değişken sıcaklıktır.
III. Enzimin çalışma hızı bağımlı değişkendir.
yargılarından hangileri doğrudur?
B) Yalnız II
C) I ve III
D) II ve III
E) I, II ve III
Kontrollü deneylerin sonuçları, başlangıçta kurulan hipotezi desteklemiyorsa bir araştırmacının bilimsel süreç basamaklarına göre atması gereken en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?
A) Hipotezi destekleyecek şekilde deney verilerini değiştirmekB) Deney sonuçlarını göz ardı edip hipotezi doğrudan doğru kabul etmek
C) Eldeki verileri yeniden değerlendirerek hipotezi gözden geçirmek veya yeni bir hipotez kurmak
D) Araştırmayı sonlandırıp bilimsel çalışmadan vazgeçmek
E) Hipotezi doğrudan bir bilimsel kanun olarak ilan etmek
Modern biyolojide gen düzenleme teknolojilerinin (örneğin CRISPR) gelişmesiyle birlikte etik tartışmalar da artmıştır. İnsan embriyoları üzerinde genetik değişiklik yapılması, potansiyel olarak kalıtsal hastalıkları önleyebilecekken; aynı zamanda "ısmarlama bebekler" ve genetik eşitsizlik gibi derin toplumsal problemlere yol açma riski taşımaktadır.
Buna göre "biyoetik" kavramı ve bilimsel araştırmalarla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılamaz?
B) Biyoetik, yaşam bilimlerindeki gelişmelerin insan onuru, adalet ve çevre üzerindeki etkilerini sorgular.
C) Bilim insanlarının yaptıkları çalışmaların sonuçları hakkında topluma ve geleceğe karşı ahlaki sorumlulukları vardır.
D) İnsanlığa teorik olarak fayda sağlayabilecek her türlü biyolojik araştırma, etik sınırlamalardan muaf tutulmalıdır.
E) Biyolojideki hızlı yenilikler, hukuki ve etik kuralların sürekli güncellenmesi ihtiyacını ortaya çıkarır.
Bir araştırmacı deniz kıyısındaki bir ekosistemde martı popülasyonunun hızla azaldığını gözlemlemiştir. Yapılan ilk analizlerde deniz suyunda ağır metal birikimi tespit edilmiştir. Araştırmacı bunun üzerine:
"Eğer martı popülasyonundaki azalmanın nedeni ağır metal kirliliği ise, dokularında yüksek oranda cıva bulunan martıların üreme başarısı daha düşük olmalıdır."
ifadesini oluşturmuştur.
Bu durumla ilgili olarak;
I. İfade, kurulan hipoteze dayalı mantıksal bir "tahmin" (öngörü) cümlesidir.
II. "Eğer ... ise, ... olmalıdır" kalıbı, tümdengelim yönteminin hipotezleri test etmede kullanılışını gösterir.
III. Bu öngörünün doğrulanması durumunda hipotez doğrudan kesin bir kanuna dönüşür.
ifadelerinden hangileri doğrudur?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) I, II ve III
Bilimin doğası üzerine çalışan bir bilim felsefecisi şu açıklamayı yapmaktadır:
"Bilim insanları tamamen yansız birer kayıt cihazı değildir. Kendi ön bilgilerinden, içinde yaşadıkları toplumun paradigmasından ve inançlarından belirli ölçüde etkilenirler. Ancak bilimin doğasındaki akran denetimi (peer review), tekrarlanabilirlik ve kanıta dayalı eleştirel sorgulama mekanizmaları, bilimin nesnelliğe yaklaşmasını sağlar."
Bu açıklamaya göre bilim ve bilimin doğasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
B) Bilimsel bilginin güvenilirliği, araştırmaların bağımsız bilim çevrelerince tekrarlanabilir ve denetlenebilir olmasına dayanır.
C) Bilimsel bilgi, bireysel öznellikler barındırsa da topluluk denetimi sayesinde nesnel bir zemine oturtulur.
D) Bilimsel yöntem, araştırmacının mutlak bir objektiflikle hiçbir kişisel varsayımda bulunmadan doğrudan gerçeğe ulaşmasını kesin olarak garanti eder.
E) Bilim, sadece deneysel verilerin toplanmasından ibaret olmayıp sosyal ve felsefi boyutları olan insani bir uğraştır.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/9-sinif-biyoloji-biyolojinin-onemi-bilim-ve-bilimin-dogasi-bilim-etigi/testler