✅ 8. Sınıf İnkılap Tarihi: Atatürk döneminde demokratikleşme yolunda atılan adımlar Test Çöz

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk muhalefet partisi aşağıdakilerden hangisidir?

Yeni Türk Devleti'nde rejim ve devlet başkanlığı sorunu aşağıdakilerden hangisiyle kesin olarak çözüme kavuşturulmuştur?

Türk kadınına milletvekili seçme ve seçilme hakkı hangi yıl verilmiştir?

Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurucusu Ali Fethi Bey, partisini neden kendi isteğiyle feshetmiştir (kapatmıştır)?

Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın programında yer alan "Fırka, dinî düşünce ve inançlara saygılıdır." maddesi, zamanla cumhuriyet ve inkılap karşıtlarının bu partide toplanmasına yol açmıştır.

Bu durum aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

3 Mart 1924 tarihinde Halifeliğin kaldırılmasıyla laik devlet düzenine geçiş kolaylaşmış, ulusal egemenlik anlayışı pekişmiş ve yapılacak inkılapların önündeki en büyük engellerden biri ortadan kaldırılmıştır.

Buna göre Halifeliğin kaldırılmasının doğrudan aşağıdaki ilkelerden hangileriyle ilişkili olduğu söylenebilir?

Mustafa Kemal Atatürk, "Mecliste muhalefet yoksa orada denetim yoktur." diyerek çok partili hayata geçilmesini desteklemiştir.

Atatürk'ün bu sözüyle çok partili yaşamın aşağıdaki işlevlerinden hangisini vurguladığı söylenebilir?

Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kapatılmasından kısa bir süre sonra İzmir'in Menemen ilçesinde cumhuriyet rejimine karşı gerici bir ayaklanma çıkmış ve öğretmen-asteğmen Kubilay şehit edilmiştir.

Bu olay (Menemen Olayı) Türk demokrasisi açısından aşağıdakilerden hangisini kanıtlar niteliktedir?

Türkiye'de kadınlara seçme ve seçilme hakkı; Fransa, İtalya ve İsviçre gibi birçok Avrupa ülkesinden daha önce verilmiştir.

Bu durum Türk demokrasisi hakkında aşağıdakilerden hangisini gösterir?

Şeyh Sait İsyanı'nın çıkmasında ve büyümesinde Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın bazı yöneticilerinin ve üyelerinin rolü olduğu tespit edilmiştir. Bunun üzerine hükümet, Takrir-i Sükun Kanunu'na dayanarak bu partiyi kapatmıştır.

Bu gelişmeler dikkate alındığında aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

1929 yılında başlayan Dünya Ekonomik Buhranı (Büyük Buhran) Türkiye'yi de olumsuz etkilemiştir. Mustafa Kemal, hükümetin ekonomik politikalarının mecliste farklı görüşler tarafından tartışılmasını ve denetlenmesini istemiştir. Bu amaçla arkadaşı Ali Fethi Okyar'dan yeni bir parti kurmasını rica etmiştir.

Bu bilgilere göre Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurulmasında aşağıdakilerden hangisinin etkili olduğu söylenemez?

Atatürk Dönemi'nde çok partili hayata geçiş amacıyla kurulan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası ve Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın ortak kaderi, kısa sürede cumhuriyet karşıtı odakların merkezi haline gelmeleri ve faaliyetlerine son verilmesidir. Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası hükümet kararıyla kapatılırken, Serbest Cumhuriyet Fırkası ise kurucusu Ali Fethi Bey tarafından feshedilmiştir.

Bu bilgilere ve dönemin koşullarına göre, çok partili hayata geçiş denemeleri ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılamaz?

1926 yılında İzmir'de Mustafa Kemal'e karşı planlanan suikast girişimi ortaya çıkarıldıktan sonra Mustafa Kemal şu ünlü sözünü söylemiştir:

"Benim naçiz vücudum bir gün elbet toprak olacaktır fakat Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır."

Mustafa Kemal'in bu sözü ve suikast girişiminin arka planı değerlendirildiğinde;

I. Suikastçıların asıl hedefinin Mustafa Kemal'in şahsından ziyade cumhuriyet rejimi ve inkılaplar olduğu,
II. Türk milletinin cumhuriyeti koruma kararlılığının bu olayla zayıfladığı,
III. Yeni devletin sürekliliğinin kişilere değil, kurulan sisteme bağlı olduğu

durumlarından hangilerine ulaşılabilir?

Bir ülkede demokrasinin tam anlamıyla uygulanabilmesi için millet iradesinin meclise eksiksiz yansıması, farklı görüşlerin temsil edilmesi ve halkın yönetimde söz sahibi olması gerekir. Atatürk Dönemi'nde atılan;

- Saltanatın kaldırılması
- Kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi
- Çok partili hayata geçiş denemeleri

gibi adımlar doğrudan bu amaca yöneliktir.

Buna göre, yukarıda verilen adımların ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?