✅ 8. Sınıf Fen Bilimleri: Solunum çeşitleri Test Çöz

Oksijenli solunum yapan bir hücrede gerçekleşen kimyasal tepkime sonucunda bazı maddeler tüketilirken bazı maddeler ise üretilir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi oksijenli solunum sonucunda üretilen (açığa çıkan) maddelerden biri değildir?

Gelişmiş yapılı (ökaryotik) hücrelerde oksijenli solunum reaksiyonlarının büyük bir kısmı hücre içindeki özel bir organelde gerçekleşir. Bu organel, hücrenin enerji santrali olarak da bilinir.

Bahsedilen bu organel aşağıdakilerden hangisidir?

İnsanların çizgili kas hücreleri, yoğun egzersiz veya ağır spor aktiviteleri sırasında yeterli oksijen alamadığında, enerji ihtiyacını karşılamak için geçici olarak alternatif bir enerji üretim yoluna başvurur. Bu süreçte kaslarda biriken bir madde yorgunluk hissine neden olur.

Kaslarda yorgunluğa neden olan bu solunum/fermantasyon çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

Evde ekmek veya poğaça yapmak için hazırlanan hamura maya eklendikten sonra üzeri kapatılarak sıcak bir ortamda bekletilir. Bir süre sonra hamurun kabardığı ve gözenekli bir yapı kazandığı gözlenir.

Hamurun kabarmasını sağlayan ve maya mantarlarının fermantasyonu sonucu açığa çıkan bu gaz aşağıdakilerden hangisidir?

Bir araştırmacı, genetik olarak özdeş iki maya hücresinden birinin oksijenli solunum, diğerinin ise etil alkol fermantasyonu yapmasını sağlıyor. Her iki hücreye de eşit miktarda glikoz (besin) veriliyor ve uygun ortam koşullarında bekletiliyor.

Bu süreç sonunda gerçekleşen olaylarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir cam fanus içerisine çimlenmekte olan bezelye tohumları konuluyor ve yanına bir kap kireç suyu yerleştiriliyor. Fanusun ağzı hava almayacak şekilde kapatılarak karanlık bir ortamda bekletiliyor. (Bilgi: Kireç suyu, karbondioksit gazı varlığında bulanan bir ayraçtır.)

Bu deney düzeneğinde bir süre sonra gerçekleşen değişimlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Laktik asit fermantasyonu ile etil alkol fermantasyonu canlı hücrelerde gerçekleşen iki farklı fermantasyon çeşididir.

Buna göre;
I. Karbondioksit gazının açığa çıkması,
II. Tepkimelerin hücrenin sitoplazmasında gerçekleşmesi,
III. Hücrenin kullanabileceği kimyasal enerjinin (ATP) üretilmesi

özelliklerinden hangileri her iki fermantasyon çeşidi için de ortaktır?

Karanlık bir odaya konulan hava sızdırmaz kapalı bir cam fanus içerisinde canlı bir saksı bitkisi ve aktif hareket eden bir fare bulunmaktadır.

Buna göre, fanus içindeki oksijen gazı miktarının zamana bağlı değişimini gösteren grafik aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Sütten yoğurt yapılması sürecinde görev alan laktik asit bakterilerinin gerçekleştirdiği yaşamsal faaliyetlerle ilgili;

I. Oksijen bulunmayan ortamlarda da enerji üreterek yaşamlarını sürdürebilirler.
II. Gerçekleştirdikleri fermantasyon olayı sonucunda ortama gaz çıkışı gözlenmez.
III. Sütten yoğurt oluşurken ortamda biriken laktik asit nedeniyle ortamın asitliği artar.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

Canlıların gerçekleştirdiği solunum olayları ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Bir öğrenci, özdeş üç erlenmayerin içine eşit miktarda maya mantarı ve glikoz çözeltisi koyarak kapların ağzına özdeş balonlar geçiriyor. Erlenmayerleri sırasıyla $0^\circ\text{C}$, $35^\circ\text{C}$ ve $70^\circ\text{C}$ sıcaklıktaki su banyolarına bırakarak eşit süre bekletiyor.

Bir süre sonra balonların şişme durumları gözlendiğinde aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi beklenir?

Işıklı bir ortama yerleştirilen hava sızdırmaz şeffaf bir cam fanusun içerisine yeşil bir saksı bitkisi, canlı bir fare ve karbondioksit tutucu (soğurucu) özelliği olan katı potasyum hidroksit (KOH) maddesi konuluyor.

Bu deney düzeneğinde zamanla gerçekleşen olaylarla ilgili;

I. KOH katısı ortamdaki karbondioksiti hızla tutacağı için yeşil bitki yeterli fotosentez yapamaz.
II. Farenin solunumu sonucu ürettiği karbondioksit gazı, KOH engeline takılmadan doğrudan bitki tarafından fotosentezde kullanılır.
III. Bitki oksijen üretemediği ve fare sürekli oksijen tükettiği için bir süre sonra fanustaki oksijen miktarı tükenir ve farenin yaşamı tehlikeye girer.

yorumlarından hangileri doğrudur?

Bir araştırmacı, ağzı sıkıca kapatılmış bir cam kapta etil alkol fermantasyonu yapan maya mantarlarının bulunduğu uygun sıcaklıktaki bir ortamı gözlemliyor.

Buna göre, zamanla bu kapalı kapta ve maya hücrelerinde gerçekleşen değişimlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Yoğun egzersiz yapan bir sporcunun çizgili kas hücrelerinde enerji ihtiyacını karşılayabilmek amacıyla hem oksijenli solunum hem de laktik asit fermantasyonu olayları aynı anda gerçekleşmektedir.

Bu sporcunun kas hücrelerinde gerçekleşen bu iki olayla ilgili;

I. Birim glikoz (besin) başına üretilen ATP (enerji) miktarı, oksijenli solunumda laktik asit fermantasyonuna göre çok daha fazladır.
II. Her iki olayda da ortak olarak sitoplazmada başlayan ve enzimler tarafından kontrol edilen kimyasal tepkime basamakları bulunur.
III. Laktik asit fermantasyonu sonucunda açığa çıkan karbondioksit gazı kan yoluyla akciğerlere taşınarak vücuttan uzaklaştırılır.

ifadelerinden hangileri doğrudur?