✅ 7. Sınıf Sosyal Bilgiler: Senaryo Test Çöz

"Derslerine hiç çalışmıyorsun, çok tembelsin!" cümlesi yerine "Ders çalışmadığın zaman senin adına endişeleniyorum." cümlesini tercih eden bir anne, aşağıdaki iletişim dillerinden hangisini kullanmıştır?

Osmanlı Devleti'nin fethettiği bölgelerdeki gayrimüslim halka hoşgörülü davranarak onların dini inanç, ibadet ve geleneklerini serbestçe yaşamalarına izin vermesi politikasına ne ad verilir?

İnsanların yerleşim yeri tercihlerinde hem doğal hem de beşerî (insan eliyle oluşan) faktörler etkilidir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi yerleşmeyi etkileyen beşerî faktörlerden biridir?

Milattan önce 3200 civarında çivi yazısını icat ederek insanlık tarihinde ilk kez duygu, düşünce ve bilgilerin kalıcı olarak aktarılmasını sağlayan ve tarihi çağları başlatan Mezopotamya uygarlığı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir gazetecinin, ünlü bir sanatçının evinin bahçesine gizlice girerek onun fotoğraflarını çekmesi ve bu fotoğrafları gazetesinde "Günün Şok Haberi" başlığıyla yayımlaması büyük bir tartışmaya yol açmıştır.

Bu olayda gazeteci, basın hürriyetini kullanırken anayasamızda güvence altına alınan aşağıdaki haklardan hangisini ihlal etmiştir?

Osmanlı Devleti, Rumeli'de fethettiği topraklara Anadolu'dan getirdiği göçebe Türkmen aileleri yerleştirmiştir. Bu ailelere tarım yapmaları için toprak verilmiş ve onlardan bir süre vergi alınmamıştır. Ayrıca aralarında kavga olan aileler seçilerek bu kavgaların son bulması amaçlanmıştır.

Bu bilgilere göre, Osmanlı Devleti'nin uyguladığı İskan Politikası ile aşağıdakilerden hangisini amaçladığı söylenemez?

Kırsal alanlarda tarımda makineleşmenin artmasıyla birlikte daha az insan gücüne ihtiyaç duyulmuş, bu durum birçok tarım işçisinin işsiz kalmasına yol açmıştır. İşsiz kalan bu aileler, geçimlerini sağlamak amacıyla büyük şehirlere göç etmek zorunda kalmışlardır.

Buna göre, tarımda makineleşme göçün hangi tür faktörüne örnek gösterilebilir?

Tıp alanında yaptığı çalışmalarla tanınan, yazdığı "El-Kanun fi't-Tıb" (Tıbbın Kanunu) adlı eseri yüzyıllarca Avrupa üniversitelerinde temel ders kitabı olarak okutulan ve Batı dünyasında "Avicenna" adıyla bilinen Türk-İslam bilgini aşağıdakilerden hangisidir?

Osmanlı Devleti'nde uygulanan Tımar Sistemi sayesinde;
- Devlet hazinesinden para çıkmadan güçlü bir "Tımarlı Sipahi" ordusu yetiştirilmiştir.
- Toprağın üst üste boş bırakılması engellenerek üretimde süreklilik sağlanmıştır.
- Taşrada (merkez dışındaki bölgelerde) güvenlik ve asayiş korunmuştur.

Bu bilgilere göre, Tımar Sistemi'nin aşağıdaki alanlardan hangisine doğrudan bir katkı sağladığı savunulamaz?

Ahilik teşkilatında esnaf adayları sırasıyla yamaklık, çıraklık, kalfalık ve ustalık aşamalarından geçerdi. Ustalık belgesi almaya hak kazanan kişiye törenle "peştamal kuşanma" ritüeli uygulanır ve kendi dükkanını açma izni verilirdi. Ayrıca esnafların hileli mal üretmesi veya fahiş fiyat uygulaması durumunda dükkanları kapatılırdı.

Bu bilgilere göre, Ahilik teşkilatı ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Demokratik yönetimlerde halk, kendisini yönetecek kişileri belirli süreler için serbest seçimlerle iş başına getirir. Yasalar önünde tüm vatandaşlar eşit haklara sahiptir. Ayrıca yönetimde farklı siyasi partilerin bulunması, farklı fikirlerin temsil edilmesini sağlar ve azınlıkta kalan görüşlerin hakları da anayasal güvence altına alınır.

Bu metinde demokrasinin aşağıdaki ilkelerinden hangisine değinilmemiştir?

15 ve 16. yüzyıllarda Avrupa'da gerçekleşen Coğrafi Keşifler sonucunda ticaret yolları Akdeniz'den Atlas Okyanusu'na kaymış, bu durum Osmanlı Devleti'nin gümrük gelirlerinin büyük oranda azalmasına neden olmuştur. Osmanlı Devleti bu olumsuz etkiyi azaltmak amacıyla Avrupalı devletlere kapitülasyonlar (ticari ayrıcalıklar) vermiştir. Ancak 19. yüzyıla gelindiğinde Sanayi İnkılabı ile seri üretime geçen Avrupalı devletler, kapitülasyonların da etkisiyle Osmanlı topraklarını ucuz ham madde kaynağı ve açık bir pazar haline getirmiş; bu durum Osmanlı el tezgahlarının kapanmasına yol açmıştır.

Bu bilgilere göre, Avrupa'daki gelişmelerin Osmanlı Devleti üzerindeki etkileriyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılamaz?

Bir ülkenin son otuz yıla ait nüfus verileri incelendiğinde, nüfus piramidinin tabanının giderek daraldığı, üst kısmının (yaşlı nüfus oranının) ise genişlediği gözlemlenmiştir. Bu durum, ülkede doğum oranlarının azaldığını ve ortalama yaşam süresinin uzadığını göstermektedir.

Nüfus yapısında bu tür bir değişim yaşanan ülke ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine kesin olarak ulaşılabilir?

Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde kurulan vakıflar; cami, medrese, şifahane (hastane), kervansaray, yol ve köprü gibi birçok yapının inşasını ve bakımını üstlenmiştir. Ayrıca yoksullara yiyecek dağıtılması, kimsesiz çocukların korunması ve öğrencilere burs verilmesi gibi hizmetler de vakıflar aracılığıyla yürütülmüştür. Devlet, bu hizmetler için doğrudan bütçe ayırmak yerine vakıfları teşvik ederek toplumsal ihtiyaçların karşılanmasını sağlamıştır.

Bu bilgilere göre, vakıf sistemi ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi savunulabilir?