✅ 7. Sınıf Sosyal Bilgiler: Osmanlı kültür ve medeniyeti testleri Test Çöz

Osmanlı Devleti'nde yoksullara, kimsesizlere, medrese öğrencilerine ve yolculara ücretsiz yemek verilen hayır kurumuna ne ad verilir?

Osmanlı Devleti'nde esnafların bir araya gelerek oluşturduğu, mesleki dayanışmayı sağlayan, çırak-usta ilişkisi içinde eleman yetiştiren ve üretilen malların kalitesini denetleyen teşkilat aşağıdakilerden hangisidir?

Osmanlı Devleti'nde toplumun ırk veya dil esasına göre değil, kişilerin inanç ve din mensubiyetine göre gruplandırılarak yönetilmesi anlayışına ne ad verilir?

Osmanlı kültür ve sanatında Arap harflerini estetik ölçülere bağlı kalarak güzel bir şekilde yazma sanatına ne ad verilir?

Osmanlı mahalle kültüründe ihtiyaç sahiplerinin rencide edilmeden yardım almasını sağlayan "Sadaka Taşı" ve durumu iyi olan kişilerin bakkal borçlarını gizlice ödemesini sağlayan "Zimem Defteri" uygulamaları bulunmaktaydı.

Bu uygulamaların temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Osmanlı Devleti'ni ziyaret eden Avrupalı seyyahlar kaleme aldıkları eserlerde; Türk halkının son derece misafirperver olduğunu, sokak hayvanlarına bile merhamet gösterdiklerini ve temizliğe büyük önem verdiklerini övgüyle dile getirmişlerdir.

Bu bilgilere göre Avrupalı seyyahların gözlemleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Osmanlı Devleti'nde vakıflar sayesinde eğitim, sağlık, bayındırlık ve din hizmetleri hayırseverlerin bağışlarıyla karşılanmıştır. Vakıflar köprüler, çeşmeler, medreseler ve hastaneler yaptırarak topluma büyük kolaylıklar sağlamıştır.

Buna göre vakıf sistemi ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Osmanlı Lonca Teşkilatı'nda bir esnaf hileli veya kalitesiz mal ürettiğinde, ürettiği kusurlu ürün dükkânın çatısına atılır ve o esnafın teşhir edilerek meslekten menedilmesi sağlanırdı. Günümüzde kullanılan "pabucu dama atılmak" deyimi bu gelenekten gelmektedir.

Bu uygulama Lonca Teşkilatı'nın hangi amacına hizmet etmektedir?

Osmanlı mimarisinde bir caminin etrafında toplanmış medrese, darüşşifa, imarethane, hamam, kütüphane ve çeşme gibi binalardan oluşan yapılar topluluğuna "Külliye" adı verilirdi.

Külliye mimarisi dikkate alındığında Osmanlı şehir yapısı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Osmanlı Devleti'nde "minyatür" adı verilen resim sanatında derinlik ve ışık-gölge kuralları uygulanmaz, kişilerin statüsüne göre çizimler yapılırdı. Nakkaşlar; cülus törenlerini, elçi kabullerini, savaşları ve sünnet düğünlerini incelikle resmederlerdi.

Buna göre minyatür sanatı ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine varılabilir?

Osmanlı Devleti fethettiği bölgelerdeki gayrimüslim halka dini inanç, dil ve geleneklerinde özgürlük tanımış; kimseyi din değiştirmeye zorlamamıştır. Gayrimüslimler kendi ibadethanelerinde özgürce ibadet etmiş ve kendi aralarındaki hukuki meseleleri kendi kurallarına göre çözebilmişlerdir.

Bu uygulamanın Osmanlı Devleti'ne sağladığı temel kazanım aşağıdakilerden hangisidir?

16. yüzyılda İstanbul'da bulunan Avusturya Elçisi Busbecq mektubunda şu ifadelere yer vermiştir:
"Türkler arasında yüksek makamlara gelenler, bu konumlarını soylu ailelerden gelmelerine değil; kendi yeteneklerine, çalışkanlıklarına ve liyakatlerine borçludurlar. Biz Avrupalılarda ise kişisel yeteneğe bakılmaksızın doğuştan gelen soyluluk unvanları ve aile bağı her şeyin üstündedir."

Busbecq'in bu gözleminden hareketle Osmanlı toplum ve devlet yapısı ile ilgili;
I. Devlet kademelerine atanmada liyakat ve kişisel başarının esas alındığı,
II. Toplumsal makamların doğuştan soy aracılığıyla babadan oğula devredilmediği,
III. Avrupa'daki gibi katı soyluluk sınıfı ayrımının Osmanlı'da uygulanmadığı

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Osmanlı Devleti'nde Lonca Teşkilatı'nın bazı temel işlevleri şunlardır:
- Üretilecek malların kalitesini ve en yüksek satış fiyatını (narh) belirlerdi.
- Dükkân açma yetkisini (gedik) sınırlandırarak her meslekte ihtiyaca göre esnaf bulunmasını sağlardı.
- Hastalanan veya dükkânı zarar gören üyelere "orta sandığı" adı verilen yardım fonundan destek verirdi.

Bu bilgilere göre Lonca Teşkilatı ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yanlıştır?

Osmanlı Devleti'nde kurulan vakıflar yalnızca insan ihtiyaçlarıyla sınırlı kalmamıştır. Kış aylarındağlarda aç kalan yaban hayvanlarının beslenmesi, sakatlanan göçmen kuşların tedavisi için hastane kurulması (Gurabahane-i Laklakan) ve kimsesiz çocukların bayramlık kıyafetlerinin karşılanması gibi yüzlerce farklı alanda vakıflar hizmet vermiştir.

Bu bilgilere dayanılarak Osmanlı vakıf kültürü hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?