✅ 6. Sınıf Sosyal Bilgiler: Madenler ve ülkemizdeki ekonomik faaliyetler Test Çöz

Dünyadaki toplam rezervinin yaklaşık %70'inden fazlası ülkemizde bulunan, jet ve roket yakıtından cam ve seramik sanayisine kadar çok geniş bir kullanım alanı olan bor minerali, ülkemizin en önemli yeraltı kaynaklarından biridir.

Buna göre, bor minerali ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Ülkemizde taş kömürü yataklarının tamamına yakını Zonguldak ve çevresinde yer almaktadır. Taş kömürü yüksek ısı enerjisi verdiği için özellikle demir-çelik fabrikalarında demirin eritilmesinde yakıt olarak kullanılır.

Buna göre, taş kömürünün kullanım alanı aşağıdakilerden hangisiyle doğrudan ilişkilidir?

İnsanların yaşamlarını sürdürebilmek ve geçimlerini sağlamak amacıyla yaptıkları her türlü faaliyete "ekonomik faaliyet" denir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi doğrudan bir ekonomik faaliyet olarak gösterilemez?

Doğu Anadolu Bölgesi, dağlık ve engebeli bir yeryüzü şekline sahiptir. Bu durum bölgedeki akarsuların akış hızını ve aşındırma gücünü artırmaktadır.

Bu coğrafi özellik, Doğu Anadolu Bölgesi'nde aşağıdaki ekonomik faaliyetlerden hangisinin potansiyelini doğrudan artırmıştır?

Türkiye'de çıkarılan madenler ve bu madenlerin işlendiği tesisler genellikle birbirine yakın kurulur. Ancak bazı durumlarda ulaşım ve enerji kaynağına yakınlık gibi nedenlerle madenler çıkarıldıkları yerlerin dışındaki tesislerde işlenir.

Buna göre, Elazığ'ın Maden ilçesinde çıkarılan bakır madeninin Samsun'daki bakır işletmelerinde işlenmesinin temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Enerji kaynakları yenilenebilir (tükenmeyen) ve yenilenemez (tükenebilen) olmak üzere ikiye ayrılır. Doğaya zarar vermeyen ve sürekli kendini yenileyen kaynaklar yenilenebilir enerji kaynaklarıdır.

Buna göre, aşağıdaki enerji kaynaklarından hangileri tamamen "yenilenebilir enerji kaynakları" grubunda yer alır?

Bir bölgedeki iklim ve bitki örtüsü özellikleri, orada yapılan hayvancılık faaliyetinin türünü doğrudan etkiler. Örneğin, yaz yağışlarıyla yeşeren gür çayırların bulunduğu yerlerde büyükbaş hayvancılık; bozkır bitki örtüsünün yaygın olduğu yerlerde ise küçükbaş hayvancılık gelişir.

Buna göre, coğrafi özellikleri göz önüne alındığında aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi bu duruma uygun bir örnek oluşturur?

Karadeniz Bölgesi, her mevsim yağışlı iklimi sayesinde Türkiye'nin en zengin orman varlığına sahip bölgesidir. Bu durum bölgede ormana dayalı sanayi kollarının gelişmesini sağlamıştır.

Buna göre, Karadeniz Bölgesi'nde aşağıdaki sanayi kollarından hangisinin gelişmesi bu durumun doğrudan bir sonucudur?

Ülkemizde Akdeniz ve Ege kıyılarında yaz turizmi oldukça gelişmiştir. Bu durumun ortaya çıkmasında bu bölgelerin coğrafi özellikleri büyük rol oynar.

Aşağıdakilerden hangisi Akdeniz ve Ege kıyılarında yaz turizminin gelişmesinde etkili olan temel coğrafi faktörlerden biri değildir?

Ülkemiz maden çeşitliliği bakımından oldukça zengindir. Çıkarılan madenlerin bir kısmı ham madde olarak doğrudan ihraç edilirken, bir kısmı da ülkemizdeki fabrikalarda işlenerek sanayi ürünü haline getirilir.

Madenlerin sanayide işlenerek kullanılması, ülke ekonomisine aşağıdakilerden hangisini kazandırır?

Yer kabuğunun derinliklerinde biriken ısının, sıcak su veya buhar şeklinde yeryüzüne çıkmasıyla elde edilen enerjiye jeotermal enerji denir. Jeotermal enerji kaynakları fay hatlarının yaygın olduğu kırıklı yer yapısına sahip bölgelerde yoğunlaşır.

Buna göre, jeotermal enerji potansiyeli en yüksek olan coğrafi bölgemiz aşağıdakilerden hangisidir?

Bir yatırımcı, Türkiye'de yeni fabrikalar kurmak istemektedir. Yatırım yaparken ham maddeye yakınlık, ulaşım kolaylığı ve pazara yakınlık gibi faktörleri göz önünde bulundurmaktadır. Yatırımcının planları şu şekildedir:

I. Unlu mamuller fabrikası kurmak için buğday üretiminin en yoğun olduğu İç Anadolu Bölgesi'ni seçmiştir.
II. Pamuklu dokuma fabrikası kurmak için pamuk tarımının yaygın yapıldığı Çukurova (Adana) yöresini seçmiştir.
III. Konserve fabrikası kurmak için sebze ve meyve tarımının geliştiği Akdeniz kıyılarını seçmiştir.

Bu yatırımcının fabrika yerlerini seçerken öncelikle aşağıdakilerden hangisini göz önünde bulundurduğu söylenebilir?

Bir ülkenin elektrik enerjisi üretiminde kullandığı kaynakların oranları o ülkenin ekonomik yapısı ve çevre politikaları hakkında bilgi verir. Aşağıda bir ülkenin yıllara göre elektrik üretiminde kullandığı kaynakların oranları verilmiştir:

- 2010 Yılı: Kömür ve Doğal Gaz %75, Hidroelektrik %20, Rüzgar ve Güneş %5
- 2020 Yılı: Kömür ve Doğal Gaz %55, Hidroelektrik %25, Rüzgar ve Güneş %20

Bu verilere göre, söz konusu ülke ile ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi kesinlikle yapılabilir?

Madencilik faaliyetleri ülke ekonomisine büyük katkı sağlasa da çevre üzerinde bazı olumsuz etkilere neden olabilir. Açık ocak işletmeciliği yapılan maden sahalarında bitki örtüsü zarar görebilir, toprak yapısı bozulabilir ve su kaynakları kirlenebilir. Sürdürülebilir bir kalkınma için maden çıkarma faaliyetleri bittikten sonra bu alanların yeniden doğaya kazandırılması gerekir.

Buna göre, maden çıkarma faaliyeti tamamlanmış bir sahada çevre kirliliğini önlemek ve doğayı korumak amacıyla yapılabilecek en uygun çalışma aşağıdakilerden hangisidir?