✅ 5. Sınıf Sosyal Bilgiler: İklim şartları ve özetleri Test Çöz

Akdeniz ikliminin etkili olduğu yerlerde yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise ılık ve yağışlı geçer.

Buna göre, Akdeniz ikliminin doğal bitki örtüsü aşağıdakilerden hangisidir?

Bir bölgede görülen iklim şartları, insanların ev yapımında kullandıkları malzemeleri doğrudan etkiler. Yağışın bol olduğu ve ormanların geniş yer kapladığı yerlerde geleneksel evler ahşap malzemeden yapılır.

Buna göre, aşağıdaki iklim tiplerinden hangisinin görüldüğü yerlerde ahşap evlerin daha yaygın olması beklenir?

Ülkemizin iç kesimlerinde deniz etkisinden uzak yerlerde görülen, yazları sıcak ve kurak, kışları ise oldukça soğuk ve kar yağışlı geçen iklim tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Çay bitkisi, yetişme döneminde bol ve düzenli yağış ile nemli bir hava ister. Kış aylarında ise ılık sıcaklıklar tercih eder.

Bu bilgilere göre, Türkiye'de çay tarımının en yoğun yapıldığı bölgede hangi iklim tipi görülmektedir?

Seracılık, bitkilerin yetişmesine uygun olmayan soğuk dönemlerde, cam veya naylonla kaplı alanlarda sıcaklığın kontrol altında tutularak tarım yapılması faaliyetidir. Akdeniz kıyılarında seracılık faaliyetleri çok yaygınken, Doğu Anadolu Bölgesi'nde seracılık neredeyse hiç yapılmaz.

Doğu Anadolu Bölgesi'nde seracılığın yaygın olmamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Selin'in günlüğünden bir bölüm:

"Bugün köyümüzde yine dondurucu bir gün geçirdik. Yollar karla kapandığı için okulumuz tatil edildi. Babam kışın hayvanlarımızı ahırda beslemek zorunda kalıyor. Yaz mevsiminde ise burası çok sıcak ve kurak oluyor, ilkbaharda yeşeren küçük otlar yazın hemen sararıp kuruyor."

Selin'in günlüğünde anlattığı bilgilere göre, yaşadığı bölge ve iklim tipiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Aşağıda ülkemizde görülen iklim tipleri, bu iklimlerin doğal bitki örtüleri ve kırsal kesimlerdeki geleneksel konut yapım malzemeleri eşleştirilmiştir:

I. Karadeniz İklimi $ \rightarrow $ Orman $ \rightarrow $ Ahşap
II. Akdeniz İklimi $ \rightarrow $ Maki $ \rightarrow $ Taş
III. Karasal İklim $ \rightarrow $ Bozkır $ \rightarrow $ Kerpiç
IV. Karasal İklim $ \rightarrow $ Orman $ \rightarrow $ Taş

Bu eşleştirmelerden hangisinde bir hata yapılmıştır?

İklim şartları ülkemizde turizm faaliyetlerinin çeşitlilik göstermesinde çok etkilidir. Örneğin, Antalya'da güneşli gün sayısının fazla ve yazların uzun olması deniz turizmini geliştirirken; Erzurum'da kışların uzun, karlı ve soğuk geçmesi kış turizminin (kayak merkezlerinin) gelişmesini sağlamıştır.

Bu durum iklimin aşağıdakilerden hangisi üzerindeki etkisine örnek gösterilebilir?

Karadeniz ikliminde her mevsim yağışlı ve bulutlu gün sayısı fazladır. Bu durum güneşli gün sayısının az olmasına neden olur.

Buna göre, Karadeniz ikliminin görüldüğü bir yerde aşağıdaki tarım ürünlerinden hangisinin yetiştirilmesi diğerlerine göre daha zordur?

Karasal iklimin görüldüğü İç Anadolu Bölgesi'nde ilkbahar yağışlarıyla yeşeren, yaz sıcaklığıyla kuruyan kısa boylu ot topluluklarına "bozkır" denir. Bu bitki örtüsü ve iklim özellikleri bölgedeki yaşamı şekillendirir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi karasal iklimin görüldüğü bu bölgede ortaya çıkan bir durum olamaz?

Farklı şehirlerde yaşayan üç arkadaşın konuşmaları şu şekildedir:

Ahmet (Rize):* "Burada hava neredeyse her gün yağmurludur. Bu yüzden dışarı çıkarken yanıma mutlaka şemsiye veya yağmurluk alırım."
Mehmet (Antalya):* "Bizim buralarda kışlar bile çok ılık geçer. Yılın büyük bir bölümünde ince, pamuklu ve açık renkli kıyafetler tercih ederiz."
Mustafa (Erzurum):* "Kış mevsimi çok uzun ve dondurucu geçer. Kalın yünlü kazaklar, montlar, atkı ve eldivenler olmadan sokağa çıkamayız."

Bu üç arkadaşın verdiği bilgiler, iklimin aşağıdakilerden hangisi üzerindeki etkisine örnek oluşturur?

Yılmaz ailesi, büyük şehirden göç ederek yeni bir iş kurmayı planlamaktadır. Kuracakları iş ve yaşam alanıyla ilgili kriterleri şunlardır:

* Yetiştirecekleri tarım ürünü kış ılıklığı istemekte ve Akdeniz iklimine uyum sağlamaktadır (Zeytin ve turunçgiller gibi).
* İnşa edecekleri butik otelin, bölgenin geleneksel mimarisine uygun olarak yazın serin, kışın sıcak tutan doğal taşlardan yapılmasını istemektedirler.
* Güneş enerjisinden elektrik üretmek amacıyla kuracakları paneller için yıl içindeki güneşli gün sayısının çok yüksek olması gerekmektedir.

Yılmaz ailesinin bu planlarını en verimli şekilde gerçekleştirebilmesi için aşağıdaki şehirlerden hangisine yerleşmesi ve hangi iklim bölgesini seçmesi gerekir?

Aşağıda Türkiye'deki üç farklı şehrin (K, L ve M) iklim özellikleri verilmiştir:

K Şehri:* Her mevsim bol yağış alır, kurak mevsimi yoktur. Yazlar serin, kışlar ılık geçer. Doğal bitki örtüsü gür ormanlardır.
L Şehri:* Yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılık ve yağışlıdır. Kar yağışı ve don olayı çok nadir görülür. Bitki örtüsü kısa boylu çalılar olan makilerdir.
M Şehri:* Denizden uzak, etrafı dağlarla çevrilidir. Kışlar çok soğuk ve kar yağışlı geçer, kar yerde uzun süre kalır. Yazlar ise sıcak ve kuraktır. Bitki örtüsü bozkırdır.

Bu bilgilere göre K, L ve M şehirleriyle ilgili aşağıdaki analizlerden hangisi kesinlikle doğrudur?

İklim; bir yerde uzun yıllar boyunca gözlemlenen hava olaylarının ortalamasıdır. İklim sadece tarım ürünlerini, bitki örtüsünü ve evlerimizin yapım malzemesini etkilemekle kalmaz; beslenme alışkanlıklarımızı, giyim tarzımızı, kültürel faaliyetlerimizi ve hatta bölgedeki ulaşım imkanlarını bile şekillendirir. İnsanlar yüzyıllar boyunca yaşadıkları bölgenin iklim şartlarına uyum sağlamak için çeşitli yaşam tarzları geliştirmişlerdir.

Buna göre, ülkemizde görülen aşağıdaki durumlardan hangisi iklimin insan yaşamı ve çevre üzerindeki etkilerine örnek olarak gösterilemez?