✅ 11. Sınıf Coğrafya: Tarım uygulamalarında sürdürülebilirlik Test Çöz
✅ 11. Sınıf Coğrafya: Tarım uygulamalarında sürdürülebilirlik Testi
Tarımsal üretimde doğal kaynakların kirletilmeden ve yok edilmeden, gelecek nesillerin de gereksinimlerini karşılayabilecek şekilde kullanılmasına "sürdürülebilir tarım" denir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi sürdürülebilir tarım anlayışına uygun bir uygulama değildir?
B) Su kaynaklarını verimli kullanmak için damlama sulama sistemine geçilmesi
C) Tarımsal verimi kısa vadede artırmak amacıyla aşırı miktarda sentetik gübre kullanılması
D) Eğimli arazilerde toprağın eğime dik sürülmesi ve teraslama yapılması
E) Topraktaki organik madde miktarını artırmak için kompost gübre tercih edilmesi
Kurak ve yarı kurak iklim bölgelerinde toprağın nem ve mineral kazanması amacıyla bir yıl boş bırakılmasına "nadas" denir. Ancak nadas, toprağın koruyucusuz kalmasına ve erozyonla taşınmasına yol açan riskli bir yöntemdir.
Nadas alanlarını daraltmak ve toprağı koruyarak her yıl ürün alabilmek için aşağıdaki yöntemlerden hangisi uygulanmalıdır?
B) Vahşi sulama
C) Nöbetleşe ekim
D) Monokültür tarım
E) Aşırı otlatma
Tarımda yanlış ve bilinçsiz sulama teknikleri toprağın tuzlanmasına ve erozyona yol açabilir. Su kaynaklarının korunması ve toprağın yapısının bozulmaması için en tasarruflu ve sürdürülebilir sulama yöntemi tercih edilmelidir.
Aşağıdaki sulama yöntemlerinden hangisi su tasarrufu sağlayan ve toprakta tuzlanma riskini en aza indiren sürdürülebilir bir yöntemdir?
B) Vahşi sulama
C) Damlama sulama
D) Karık sulama
E) Göllendirme sulama
Organik tarım; üretimden tüketime kadar her aşaması kontrollü ve sertifikalı olan, doğaya ve insan sağlığına zarar vermeyen sürdürülebilir bir üretim modelidir.
Buna göre organik tarım faaliyetlerinde aşağıdakilerden hangisinin kullanımı yasaktır?
B) Sentetik kimyasal ilaçlar ve suni gübreler
C) Doğal biyolojik mücadele yöntemleri
D) Organik kompost kullanımı
E) Ürün münavebesi (ekim nöbeti)
Eğimli tarım alanlarında yağışlarla birlikte üst toprağın taşınması su erozyonuna neden olur. Bu durum verimli üst toprağın kaybolmasına ve zamanla arazinin verimsizleşmesine yol açar.
Buna göre eğimli bir arazide toprak erozyonunu önlemek ve sürdürülebilir üretimi sağlamak için;
I. Toprağın eğim yönüne paralel sürülmesi,
II. Eğime dik basamaklar (teraslar) oluşturulması,
III. Tarla sınırlarına ağaç ve çalı türlerinin dikilmesi
uygulamalarından hangilerinin yapılması beklenir?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Türkiye'de özellikle İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu gibi kurak ve yarı kurak bölgelerde bilinçsiz sulama yöntemlerinin (vahşi/salma sulama) yaygın olması çeşitli çevresel sorunlara yol açmaktadır.
Bu durumun uzun vadede yol açacağı sonuçlar arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
B) Yer altı su rezervlerinin hızla tükenmesi
C) Topraktaki gözeneklerin suyla dolması sonucu kök havalanmasının engellenmesi
D) Toprağın organik madde bakımından zenginleşip veriminin sürekli artması
E) Çoraklaşma riski nedeniyle tarım alanlarının kullanılamaz hale gelmesi
Hasat sonrası tarlada kalan kök ve sap artıkları (anız), bazı çiftçiler tarafından toprağın kolay işlenmesi amacıyla yakılmaktadır. Ancak bu uygulama sürdürülebilir tarım ilkelerine tamamen aykırıdır.
Anız yakılması sonucunda meydana gelen olumsuzluklar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
B) Toprağın organik madde ve humus miktarının artması
C) Toprak yüzeyinin koruyucusuz kalması sonucu erozyonun şiddetlenmesi
D) Toprağın su tutma ve havalanma kapasitesinin azalması
E) Çevre kirliliği ve kontrolden çıkan yangın risklerinin oluşması
Kimyasal gübre ve ilaçların (pestisit) aşırı kullanımı, zamanla toprakta ve yer altı sularında birikerek ekolojik dengeyi bozar. Yakındaki su kütlelerinde ötrofıkasyona (aşırı alg çoğalması ve oksijen tükenmesi) neden olur.
Sürdürülebilir tarım çerçevesinde bu sorunu çözmek amacıyla;
I. Biyolojik zararlı mücadelesine ağırlık verilmesi,
II. Hayvansal ve bitkisel kaynaklı organik gübrelerin tercih edilmesi,
III. Kimyasal ilaç kullanımının alan başına artırılması
yaklaşımlarından hangileri benimsenmelidir?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Türkiye'de Konya Ovası Projesi (KOP) ve Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) gibi büyük ölçekli sulama ve kalkınma projeleri yürütülmektedir. Bu projelerle sulanabilen alanların artması tarımsal yapıyı değiştirmektedir.
Bu projelerin uygulandığı alanlarda sürdürülebilirliğin sağlanması için aşağıdakilerden hangisinin yapılması bir çelişki oluşturur?
B) Ürün çeşitliliğinin artırılması
C) Su tüketimi yüksek ürünlerin vahşi sulama yöntemleriyle sınırsızca yetiştirilmesi
D) Çiftçilere modern sulama teknikleri (damlama/yağmurlama) konusunda eğitim verilmesi
E) Toprak analizlerine göre dengeli gübreleme yapılması
Sürdürülebilir tarımda nöbetleşe ekim (ürün münavebesi), her yıl aynı araziye farklı besin maddelerine ihtiyaç duyan veya toprağa besin kazandıran ürünlerin sırayla ekilmesidir.
Ekim nöbetinde özellikle baklagillerin (nohut, mercimek, fasulye vb.) tercih edilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
B) Toprağın nem oranını tamamen sıfırlayarak zararlı otları kurutması
C) Sadece yüksek sıcaklık ve kuraklık koşullarında yetişebilmesi
D) Topraktaki tuz oranını artırarak biyolojik çeşitliliği engellemesi
E) Tarımsal makine kullanım ihtiyacını tamamen ortadan kaldırması
"İyi Tarım Uygulamaları" (İTU); çevre, insan ve hayvan sağlığına zarar vermeyen bir tarımsal üretimin yapılması, doğal kaynakların korunması, tarımda izlenebilirlik ve sürdürülebilirlik ile gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla yürütülen denetlenebilir bir süreçtir.
Buna göre İyi Tarım Uygulamaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
B) Tüketiciye ulaşan ürünlerin insan sağlığına zararsız ve sertifikalı olması hedeflenir.
C) Tarım çalışanlarının iş sağlığı, güvenliği ve refahı gözetilir.
D) Maksimum üretim miktarına ulaşabilmek için çevresel kısıtlamalar ve yasaklar kaldırılır.
E) Doğal hayatın ve biyoçeşitliliğin korunması temel ilkeler arasında yer alır.
Benzer iklim ve toprak özelliklerine sahip iki farklı tarım bölgesinde uygulanan yöntemler şunlardır:
- A Bölgesi: Sürekli monokültür (tek tip) buğday tarımı yapılmakta, tarla her yıl anız yakılarak temizlenmekte, bol miktarda vahşi sulama ile yüksek dozda kimyasal gübre kullanılmaktadır.
- B Bölgesi: Baklagil-tılkıl nöbetleşe ekimi uygulanmakta, damlama sulama kullanılmakta, kompost/organik gübreler tercih edilmekte ve eğimli alanlarda teraslama yapılmaktadır.
20 yıllık bir süreç sonunda bu iki bölgede gerçekleşmesi beklenen durumlarla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrulanamaz?
B) B bölgesinde su kaynakları daha verimli kullanılmış ve toprak erozyonu minimuma indirilmiştir.
C) A bölgesinde uzun vadede birim alandan alınan verimde dalgalanmalar ve düşüşler yaşanmıştır.
D) B bölgesindeki biyoçeşitlilik ve toprak canlılığı, A bölgesine göre daha yüksek seviyede korunmuştur.
E) A bölgesindeki yer altı su seviyesi korunarak su kalitesi artmış, B bölgesinde ise şiddetli su krizleri baş göstermiştir.
Yarı kurak iklim özelliklerine sahip bir havzada son yıllarda yer altı su seviyelerinde hızla düşüş, toprakta tuzlanma ve ürün veriminde belirgin kayıplar gözlenmiştir. Bölgede yapılan saha araştırmalarında çiftçilerin aşırı su isteyen şeker pancarı ve mısır gibi ürünleri vahşi sulama ile yetiştirdikleri ve toprağı dinlendirmek amacıyla geniş alanları nadasa bıraktıkları tespit edilmiştir.
Bu havzada hem çiftçilerin ekonomik gelirini korumak hem de ekolojik dengeyi ve sürdürülebilirliği sağlamak amacıyla hazırlanacak eylem planında aşağıdakilerden hangisinin yer alması beklenmez?
B) Vahşi sulama yöntemlerinin kısıtlanarak damlama ve yağmurlama altyapısına geçilmesi
C) Nadas alanlarının daraltılması amacıyla baklagil ve yem bitkileri ile nöbetleşe ekim modeline geçilmesi
D) Su sıkıntısını anlık çözmek için denetimsiz yer altı su kuyularının açılmasına izin verilmesi
E) Çiftçilere toprak analizine dayalı dengeli gübreleme ve akıllı tarım teknikleri konusunda eğitim verilmesi
Küresel iklim değişikliği ile birlikte şiddetli ve düzensiz sağanak yağışların arttığı, iklimin kuraklaştığı bir bölgede yer alan eğimli bir tarım arazisinde hem erozyon hem de ürün rekoltesinde ciddi kayıplar yaşanmaktadır.
Bu arazi için hazırlanan "Sürdürülebilir Tarımsal Arazi Yönetim Planı" kapsamında alınan kararlar şunlardır:
1. Arazi eğimine dik yönde teraslama yapılacak ve toprak eğime dik sürülecektir.
2. Bitki örtüsünü korumak adına anız yakımı engellenecek, doğrudan ekim (koruyucu toprak işleme) yöntemine geçilecektir.
3. Rüzgar erozyonunu kesmek amacıyla tarla sınırlarına ağaçlandırma yapılacaktır.
4. Toprağın su tutma kapasitesini artırmak için kompost ve yeşil gübreleme yapılacaktır.
Bu yönetim planının uygulanması durumunda ortaya çıkacak kazanımlara ilişkin yapılan değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?
B) Toprağın nem ve organik madde tutma kapasitesi artacağından kurak dönemlerde ürünün strese girmesi engellenir.
C) Tarım alanındaki biyoçeşitlilik korunarak doğal zararlılarla biyolojik mücadele kolaylaşır.
D) Uygulamalar sonucunda kısa sürede tarlanın topoğrafyası düzleşeceğinden alanın sanayi tesisine dönüştürülmesi kolaylaşır.
E) Uzun vadede gıda güvenliği riski azaltılır ve sürdürülebilir tarımsal gelir elde edilir.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/11-sinif-cografya-tarim-uygulamalarinda-surdurulebilirlik/testler