✅ 10. Sınıf Tarih: Osmanlı Devletinde İlim Ve İrfan Geleneği Test Çöz
✅ 10. Sınıf Tarih: Osmanlı Devletinde İlim Ve İrfan Geleneği Testi
Medreselerin Osmanlı eğitim sistemindeki temel işlevi nedir?
A) Askeri eğitim vermekB) Yüksek din ve bilim eğitimi vermek
C) Sanatçı yetiştirmek
D) Zanaatkarları eğitmek
E) Ticaret erbabını eğitmek
Osmanlı Devleti'nde ilim ve irfan geleneğinin önemli temsilcilerinden biri olan, Ayasofya Medresesi'nde müderrislik yapan ve matematik-astronomi alanında önemli eserler veren bilim insanı kimdir?
A) Piri ReisB) Evliya Çelebi
C) Ali Kuşçu
D) Matrakçı Nasuh
E) Katip Çelebi
Osmanlı Devleti'nde tasavvufi düşüncenin yayılmasında ve halkın dini-ahlaki eğitiminde önemli rol oynayan kurumlar aşağıdakilerden hangisidir?
A) LoncalarB) Kervansaraylar
C) Tekke ve zaviyeler
D) Bedestenler
E) Darüşşifalar
Osmanlı Devleti'nde bilim ve eğitim faaliyetlerinin sürdürülmesinde, cami, medrese, kütüphane gibi yapıların inşasında ve giderlerinin karşılanmasında büyük rol oynayan sistem aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tımar sistemiB) İltizam sistemi
C) Vakıf sistemi
D) Devşirme sistemi
E) Millet sistemi
Osmanlı denizcilik coğrafyacılığının en önemli isimlerinden biri olan ve "Kitab-ı Bahriye" adlı eseriyle tanınan bilim insanı kimdir?
A) Ali KuşçuB) Akşemseddin
C) Piri Reis
D) Lagari Hasan Çelebi
E) Hezarfen Ahmet Çelebi
Osmanlı eğitim sisteminde "Sahn-ı Seman" ve "Süleymaniye" gibi medreseler hangi padişah dönemlerinde kurulmuştur?
A) Orhan Bey ve I. MuradB) Fatih Sultan Mehmet ve Kanuni Sultan Süleyman
C) Yıldırım Bayezid ve Çelebi Mehmet
D) II. Selim ve III. Murad
E) I. Ahmet ve IV. Mehmet
Osmanlı Devleti'nde tıp alanında önemli çalışmalar yapan ve Fatih Sultan Mehmet'in hocası olarak da bilinen, aynı zamanda mikrobiyolojinin öncülerinden sayılan bilim insanı kimdir?
A) İbn-i SinaB) Takiyüddin
C) Akşemseddin
D) Evliya Çelebi
E) Katip Çelebi
Osmanlı Devleti'nde 16. yüzyılın sonlarında rasathane kurma girişiminde bulunan, astronomi ve matematik alanında önemli çalışmalar yapan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ali KuşçuB) Piri Reis
C) Matrakçı Nasuh
D) Takiyüddin Mehmet
E) Evliya Çelebi
Osmanlı ilim ve irfan geleneğinde, farklı tarikatların ortaya çıkması ve yaygınlaşmasında etkili olan unsurlar arasında aşağıdakilerden hangileri yer alır?
I. Sosyal ve siyasi istikrarsızlık dönemlerinde halkın manevi arayışları
II. Merkezi otoritenin tarikatlara verdiği destek
III. Tarikatların halkın günlük yaşantısına ve kültürüne uyum sağlaması
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Osmanlı Devleti'nde medrese eğitiminin zamanla gerilemesinde etkili olan başlıca nedenler arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
A) Pozitif bilimlerin müfredattan çıkarılması veya önemsizleşmesiB) Akli bilimler yerine nakli bilimlere ağırlık verilmesi
C) Medreselere iltimasla atamaların yapılması ve liyakatsiz müderrislerin çoğalması
D) Avrupa'daki bilimsel gelişmelerin takip edilememesi
E) Medrese öğrencilerinin askerlik hizmetinden muaf tutulması
Osmanlı Devleti'nde 17. yüzyılda yaşamış, çeşitli bilim dallarında eserler vermiş, özellikle coğrafya ve bibliyografya alanındaki çalışmalarıyla tanınan, "Cihannüma" ve "Keşfü'z-Zünun" adlı eserlerin sahibi bilim insanı kimdir?
A) Evliya ÇelebiB) Katip Çelebi
C) Naima
D) Koçi Bey
E) Yanyalı Esad Efendi
Osmanlı Devleti'nde medrese eğitiminin erken dönemlerdeki dinamizmi ve sonraki dönemlerdeki durağanlığı göz önüne alındığında, bu değişimin temelinde yatan en önemli faktörlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?
A) Fetihlerin durması ve gelirlerin azalmasıB) Batı tarzı eğitim kurumlarının açılması
C) Ulema sınıfının kapalı bir zümre haline gelerek yeniliklere direnmesi
D) Şehzadelerin medrese eğitimine yeterince önem vermemesi
E) Halkın medrese eğitimine olan ilgisinin azalması
Osmanlı ilim ve irfan geleneği, devletin kuruluşu ve yükseliş dönemlerinde merkezi otorite ile genellikle uyum içinde olmuştur. Ancak 17. yüzyıldan itibaren bazı tarikatların siyasi ve sosyal olaylarda daha belirleyici rol oynamaya başlaması, aşağıdaki gelişmelerden hangisine yol açmıştır?
A) Tarikatların tamamen devlet denetimine girmesineB) Medreselerin tarikatların kontrolüne geçmesine
C) Bazı tarikatların isyanlarda ve toplumsal huzursuzluklarda etkili olmasına
D) Tarikatların eğitim sistemindeki etkisinin tamamen sona ermesine
E) Tarikatlar arası rekabetin ortadan kalkmasına
Osmanlı Devleti'nde 16. yüzyıl sonlarından itibaren bilim ve teknoloji alanında Batı'nın gerisinde kalmanın nedenlerinden biri olarak gösterilen "taklitçi zihniyetin yaygınlaşması" ifadesiyle kastedilen durum aşağıdakilerden hangisidir?
A) Osmanlı bilim insanlarının Batı eserlerini birebir kopyalamasıB) Özgün araştırma ve geliştirme yerine, geçmişteki bilgilerin tekrar edilmesi ve şerh edilmesinin öncelik kazanması
C) Avrupa'daki teknolojik yenilikleri ithal etme çabası
D) Bilimsel yayınların sadece Arapça ve Farsça yapılması
E) Medreselerde yabancı dil eğitiminin zorunlu hale getirilmesi
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-tarih-osmanli-devletinde-ilim-ve-irfan-gelenegi/testler