✅ 10. Sınıf Tarih: Maarif modeli Test Çöz
✅ 10. Sınıf Tarih: Maarif modeli Testi
Malazgirt Savaşı'ndan (1071) sonra Sultan Alparslan'ın komutanları tarafından Anadolu'da ilk Türk beylikleri kurulmuştur.
Aşağıdakilerden hangisi bu dönemde (I. Dönem) kurulan ilk Türk beyliklerinden biri değildir?
B) Mengücekliler
C) Danişmentliler
D) Artuklular
E) Karesioğulları
Osmanlı Devleti, Rumeli'de fethettiği topraklara Anadolu'dan getirdiği göçebe Türkmen aileleri yerleştirerek bu bölgelerin Türkleşmesini ve İslamlaşmasını sağlamıştır.
Osmanlı Devleti'nin fethettiği bölgeleri kalıcı hale getirmek amacıyla uyguladığı bu nüfus politikasına ne ad verilir?
B) İskân
C) Devşirme
D) Tımar
E) Müsellem
Osmanlı Devleti'nde, özellikle sınırların genişlemesiyle birlikte askeri ihtiyacı karşılamak amacıyla Hristiyan tebaanın çocuklarının devlet hizmetinde ve orduda (özellikle Kapıkulu Ocağı'nda) istihdam edilmek üzere eğitilmesi esasına dayanan sistem uygulanmıştır.
Bu askeri ve idari sisteme verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
B) İltizam
C) Devşirme
D) Pençik
E) Gulam
Osmanlı Devleti'nde devlet işlerinin görüşüldüğü Divan-ı Hümayun'da adalet, hukuk ve eğitim işlerinden sorumlu olan; kadı ve müderrislerin atama, tayin ve azil işlemlerini gerçekleştiren divan üyesi aşağıdakilerden hangisidir?
A) SadrazamB) Defterdar
C) Nişancı
D) Kazasker
E) Reisülküttab
Türkiye Selçuklu Devleti, Anadolu'yu uluslararası bir ticaret merkezi haline getirmek amacıyla çok yönlü politikalar izlemiştir.
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye Selçuklu Devleti'nin ticari hayatı canlandırmak amacıyla gerçekleştirdiği faaliyetler arasında gösterilemez?
B) Yabancı tüccarların mallarının zarar görmesi durumunda devlet güvencesi (sigorta) verilmesi
C) Alanya, Sudak ve Antalya gibi liman şehirlerinin fethedilmesi
D) Bizans ve Venedik gibi devletlerle ticari antlaşmalar yapılması
E) Ülke genelinde dirlik (tımar) sisteminin ilk kez uygulanmaya başlanması
Osmanlı Devleti'nin kısa sürede büyüyerek Balkanlar'da kalıcı egemenlik kurmasında uyguladığı "İstimalet Politikası" büyük rol oynamıştır. İstimalet, kelime anlamı olarak "meylettirme, cezbetme, gönül alma" demektir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi istimalet politikasının doğrudan bir göstergesi veya sonucu olamaz?
B) Din ve vicdan hürriyetinin tanınması, kiliselerin korunması
C) Fethedilen bölgelerdeki yerel halkın zorla İslamlaştırılması
D) Adil ve ödenebilir bir vergi düzeninin kurulması
E) Bölge halkının devlete olan bağlılığının artması
Osmanlı Devleti'nde uygulanan Tımar (Dirlik) sistemi; askeri, ekonomik ve idari alanlarda devlete büyük kolaylıklar sağlamıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Tımar sisteminin devlete sağladığı faydalar arasında yer almaz?
B) Tarımsal üretimde sürekliliğin ve denetimin sağlanması
C) Taşrada asayiş, güvenlik ve devlet otoritesinin korunması
D) Merkezdeki Yeniçeri Ocağı'nın asker ihtiyacının doğrudan karşılanması
E) Vergilerin düzenli, hızlı ve yerinde toplanması
Osmanlı Beyliği'nin kısa sürede büyüyüp bir cihan devleti haline gelmesinde birçok iç ve dış faktör etkili olmuştur.
Bu faktörler analiz edildiğinde, aşağıdakilerden hangisinin doğrudan "jeopolitik konum" avantajı ile ilişkili olduğu savunulabilir?
B) Bizans sınırında (uç beyliği olarak) kurulmuş olması ve batı yönünde genişleme imkanına sahip olması
C) Hoşgörülü ve adil bir yönetim (istimalet) anlayışının benimsenmesi
D) Hanedan üyeleri arasında taht kavgalarının yaşanmaması için veraset sisteminde değişiklikler yapılması
E) Gaza ve cihat anlayışıyla hareket ederek diğer Türk beylikleriyle başlangıçta çatışmaktan kaçınılması
Osmanlı toplum yapısı temel olarak "Askeriler" (Yönetenler) ve "Reaya" (Yönetilenler) olmak üzere iki ana gruba ayrılırdı.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi "Askeriler" sınıfının en belirgin ve temel özelliklerinden biridir?
B) Ticaret ve zanaatla uğraşarak şehirlerdeki üretimi yönlendirmeleri
C) Padişahın kendilerine tanıdığı yetkiyle vergi ödemeyip yönetim, askerlik veya din işlerini yürütmeleri
D) Tamamen gayrimüslim tebaadan oluşmaları ve askere gitmemeleri
E) Toprağı mülkiyet hakkıyla ellerinde bulundurup miras bırakabilmeleri
1402 yılında Timur ile Yıldırım Bayezid arasında yapılan Ankara Savaşı, Osmanlı Devleti'nde derin bir siyasi krize yol açmıştır.
Ankara Savaşı'nın sonuçları göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti açısından bu savaşın doğurduğu olumsuz durumlardan biri değildir?
B) Osmanlı Devleti'nde 11 yıl süren ve taht kavgalarına sahne olan Fetret Devri'nin başlaması
C) Bizans'ın ömrünün uzaması ve İstanbul'un fethinin yaklaşık yarım asır gecikmesi
D) Balkanlar'daki Türk ilerleyişinin bir süreliğine duraklaması
E) Osmanlı Devleti'nin tamamen yıkılarak tarih sahnesinden silinmesi
İstanbul'un fethinin (1453) hem Türk tarihi hem de dünya tarihi açısından çok önemli siyasi, ekonomik ve kültürel sonuçları olmuştur.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi İstanbul'un fethinin Avrupa'nın sosyo-politik, ekonomik veya bilimsel yapısında doğrudan bir değişime yol açtığının kanıtı olamaz?
B) İpek Yolu'nun kontrolünün Osmanlı'ya geçmesiyle Avrupalıların yeni ticaret yolları arayışına (Coğrafi Keşifler) girmesi
C) İstanbul'dan İtalya'ya kaçan bilim insanlarının Rönesans hareketlerinin başlamasında rol oynaması
D) Bizans İmparatorluğu'nun yıkılmasıyla Orta Çağ'ın kapanıp Yeni Çağ'ın başlaması
E) Osmanlı Devleti'nde merkezi otoriteyi güçlendirmek amacıyla veraset sisteminin kesin kurallara bağlanması
Osmanlı Devleti'nde uygulanan "Millet Sistemi", imparatorluk sınırları içindeki toplulukları ırk veya dil esasına göre değil, inandıkları din veya mezhep esasına göre sınıflandıran ve yöneten bir modeldir. Bu sistemde her dini cemaat (millet), kendi dini liderinin yönetiminde iç işlerinde, eğitimde ve özel hukukta (evlenme, boşanma, miras) bağımsız hareket edebilmiştir.
Millet sisteminin bu özellikleri ve işleyişi analiz edildiğinde;
I. Toplumda milli kimliklerin hızla asimile edilerek tek tip bir Osmanlı kimliği oluşturulması,
II. Farklı inanç gruplarının kendi dini ve hukuki kurallarına göre yaşamasına imkan tanınarak toplumsal barışın korunması,
III. Devletin çok uluslu ve çok dinli yapısının uzun süre bir arada (Pax Ottomanica) tutulması
durumlarından hangilerinin bu sistemin temel hedefleri ve sonuçları arasında yer aldığı savunulabilir?
B) Yalnız II
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
Osmanlı Devleti'nin Balkanlar'daki ilerleyişini durdurmak amacıyla Avrupalı devletler tarafından birçok kez Haçlı ittifakı kurulmuştur. Sırpsındığı, I. Kosova, Niğbolu, Varna ve II. Kosova gibi büyük savaşlar bu mücadelenin dönüm noktaları olmuştur.
Bu savaşlar ve sonuçları analiz edildiğinde, II. Kosova Savaşı'nın (1448) Türk tarihi açısından en kritik ve belirleyici sonucu aşağıdakilerden hangisidir?
B) Balkanlar'daki Türk egemenliğinin kesinleşmesi ve Avrupalıların Türkleri Balkanlar'dan atma ümidinin kalmaması
C) Anadolu Türk siyasi birliğinin kesin olarak sağlanması
D) Osmanlı Devleti'nin ilk kez batı yönünde toprak kaybetmeye başlaması
E) İslam dünyasının liderliği anlamına gelen halifeliğin Osmanlı hanedanına geçmesi
Fatih Sultan Mehmet Dönemi'nde devlet teşkilatlanmasında önemli yapısal değişiklikler gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda;
- Divan-ı Hümayun başkanlığının padişah yerine sadrazamlara bırakılması ve padişahın toplantıları Kasr-ı Adl denilen pencerenin arkasından izlemesi,
- Devlet kademelerinde Türk kökenli aileler yerine devşirme kökenli yöneticilere (kul sistemi) ağırlık verilmesi,
- Ölen ya da azledilen devlet adamlarının mallarına devlet adına el konulması (müsadere usulü) uygulamasının yasallaştırılması
gibi düzenlemeler yapılmıştır.
Fatih Sultan Mehmet'in bu reformlarla ulaşmak istediği temel ortak amaç aşağıdakilerden hangisidir?
B) Padişahın mutlak otoritesini ve merkeziyetçi devlet yapısını güçlendirmek
C) Veraset sistemindeki belirsizlikleri tamamen ortadan kaldırmak
D) Divan-ı Hümayun'un karar alma organı olmaktan çıkıp tamamen işlevsiz kalmasını sağlamak
E) Ordu içindeki yeniçeri nüfuzunu tamamen kırmak
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-tarih-maarif-modeli/testler