✅ 10. Sınıf Felsefe: Bilim felsefesi Test Çöz
✅ 10. Sınıf Felsefe: Bilim felsefesi Testi
Bilimin ne olduğunu, bilimsel düşüncenin yapısını, bilimsel yöntemlerin işleyişini ve bilimsel bilginin değerini araştıran felsefe alt dalı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Bilgi felsefesiB) Bilim felsefesi
C) Varlık felsefesi
D) Siyaset felsefesi
E) Ahlak felsefesi
Bilimsel bilginin; ırk, din veya cemiyet fark etmeksizin tüm insanlık için geçerli olması ve herkes tarafından aynı şekilde kabul edilebilir olması, onun hangi özelliğini ifade eder?
A) Birikimli olmasıB) Eleştirel olması
C) Evrensel olması
D) Mantıksal olması
E) Seçici olması
Bilim ile felsefe arasındaki farklarla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Bilim olgusal, felsefe ise kurgusaldır.B) Bilimsel bilgiler kesinlik ararken, felsefi düşünceler özneldir.
C) Bilim deney ve gözleme dayanırken, felsefe akıl yürütmeye dayanır.
D) Bilim birikimli olarak ilerlerken, felsefe yığılımlı (refleksif) bir yapıdadır.
E) Bilim varlığı bir bütün olarak ele alırken, felsefe varlığı parçalara ayırarak inceler.
Bilimi, bilim insanlarının ortaya koyduğu tamamlanmış metinler, teoriler ve kanunlar bütünü olarak gören; bilimi anlamak için sadece mantıksal yapısına bakılması gerektiğini savunan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
A) Etkinlik olarak bilimB) Ürün olarak bilim
C) Paradigma yaklaşımı
D) Eleştirel rasyonalizm
E) Fenomenoloji
Thomas Kuhn'a göre, belirli bir dönemde bilim insanları topluluğu tarafından paylaşılan ortak inançlar, değerler ve teknikler bütününe ne ad verilir?
A) HipotezB) Kuram
C) Paradigma
D) Doğrulama
E) Yanlışlama
Karl Popper'a göre bir kuramın bilimsel olabilmesi için onun her koşulda doğrulanması değil, hangi şartlar altında geçersiz olabileceğinin belirtilmesi gerekir.
Popper'ın bu görüşü aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilir?
B) Yanlışlanabilirlik
C) Mantıksal pozitivizm
D) Paradigma değişimi
E) Nesnellik
Bilimsel bir araştırmada, eldeki verileri açıklamak amacıyla kurulan ve henüz kesinleşmemiş olan geçici çözüm yoluna ne ad verilir?
A) KanunB) Teori
C) Hipotez
D) Gözlem
E) Veri
"Bir önerme ancak duyu verileriyle denetlenebiliyorsa veya mantıksal olarak analiz edilebiliyorsa anlamlıdır." görüşünü savunan ve bilimi metafizik öğelerden arındırmaya çalışan akım aşağıdakilerden hangisidir?
A) Mantıksal PozitivizmB) Varoluşçuluk
C) Pragmatizm
D) İdealizm
E) Sezgicilik
Klasik bilim anlayışına göre bilim, doğruların üst üste eklenmesiyle sürekli ve doğrusal bir şekilde ilerler. Ancak Thomas Kuhn, bilimin bazen tıkanıklıklar yaşadığını ve eski bakış açısının tamamen terk edilip yenisinin geldiğini savunur.
Kuhn'un bahsettiği bu "bakış açısı değişikliği" süreci aşağıdakilerden hangisidir?
B) Olağan bilim
C) Doğrulama süreci
D) Hipotez kurma
E) Veri toplama
Bilim insanı, araştırma yaparken kendi kişisel inançlarını, duygularını ve beklentilerini işine karıştırmamalı; sadece gerçekleri olduğu gibi yansıtmalıdır.
Bu durum bilimsel bilginin hangi temel niteliği ile doğrudan ilgilidir?
B) Nesnellik
C) Tutarlılık
D) Seçicilik
E) Uygulanabilirlik
Bilimin sonuçlarının insanlığın yararına mı yoksa zararına mı (örneğin atom bombası) kullanılacağı sorunu, bilim felsefesinin hangi alanı ile ilişkilidir?
A) Bilimin yöntemiB) Bilimin yapısı
C) Bilimin değeri ve etiği
D) Bilimin mantıksal analizi
E) Bilimin tarihsel gelişimi
Thomas Kuhn'a göre, bir paradigmadan diğerine geçiş (örneğin Aristoteles fiziğinden Newton fiziğine geçiş) sadece mantıksal kanıtlarla gerçekleşmez. Bu geçiş, bir bilim insanının dünyayı görme biçiminin kökten değişmesidir ve Kuhn bunu bir "dini ihtida" (inanç değiştirme) veya "algı kayması"na benzetir.
Kuhn'un bu görüşünden hareketle aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?
B) Paradigmalar arası geçiş, tamamen nesnel ve matematiksel bir zorunlulukla gerçekleşir.
C) Bilimsel devrimler, rasyonel bir seçimden ziyade bilim topluluğunun ortak bir kararı ve bakış açısı değişimidir.
D) Her yeni paradigma, bir önceki paradigmanın eksiklerini tamamlayan daha gelişmiş bir kopyadır.
E) Bilimsel bilgi, dış dünyayı olduğu gibi yansıtan tek ve değişmez hakikattir.
Hans Reichenbach'a göre bilimi incelerken iki aşamayı birbirinden ayırmak gerekir: Birincisi bilim insanının buluşu hangi şartlarda, hangi rüyalarla veya tesadüflerle yaptığıdır (buluş bağlamı). İkincisi ise bu buluşun mantıksal olarak nasıl kanıtlandığı ve denetlendiğidir (doğrulama bağlamı). Reichenbach, felsefenin sadece ikinci kısımla ilgilenmesi gerektiğini savunur.
Buna göre "ürün olarak bilim" yaklaşımını benimseyen bir felsefeci için aşağıdakilerden hangisi felsefenin konusu olamaz?
B) Bilimsel önermelerin sembolik mantık diline çevrilmesi.
C) Hipotezlerin deney verileriyle olan mantıksal ilişkisi.
D) Bilim insanının buluşu yaparken içinde bulunduğu toplumsal ve psikolojik durum.
E) Bilimsel kavramların tanımlarının netleştirilmesi.
"Gözlemlediğim 1000 kuğu beyazdır, o halde bütün kuğular beyazdır." çıkarımı mantıksal olarak her zaman bir risk taşır. Çünkü 1001. kuğunun siyah olma ihtimali, tümevarımsal genellemenin kesinliğini sarsar.
Bu mantıksal problemden yola çıkarak bilimin yöntemi hakkında yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi en güçlüdür?
B) Tümevarım yöntemi, bilimsel bilgiyi kesin ve şüphe duyulamaz hale getiren tek yoldur.
C) Bilimsel bir kuram, ne kadar çok doğrulanırsa doğrulansın, gelecekteki bir gözlemle yanlışlanma ihtimalini her zaman taşır.
D) Tek bir aykırı örnek, o güne kadar yapılmış tüm bilimsel çalışmaları değersiz kılar.
E) Bilim, sadece geçmişte gerçekleşmiş olayları açıklamakla yetinmeli, geleceğe dair öngörüde bulunmamalıdır.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-felsefe-bilim-felsefesi/testler