✅ 10. Sınıf Edebiyat: Fabllar Test Çöz
✅ 10. Sınıf Edebiyat: Fabllar Testi
Fablların genel özellikleriyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Kahramanları genellikle hayvanlar, bitkiler veya cansız varlıklardır.B) Didaktik (öğretici) bir nitelik taşır ve ahlak dersi vermeyi amaçlar.
C) Genellikle bir yaşam dersi veya öğütle son bulur.
D) Olaylar tamamen gerçek yaşamdan alınmış, yaşanmış olaylardır.
E) Teşhis (kişileştirme) ve intak (konuşturma) sanatlarından sıkça yararlanılır.
Türk edebiyatında fabl türünün ilk örneği kabul edilen, $15.$ yüzyılda Şeyhi tarafından mesnevi nazım biçiminde kaleme alınan ünlü eser aşağıdakilerden hangisidir?
A) HarnameB) Kutadgu Bilig
C) Risaletü'n-Nushiyye
D) Mantıku't-Tayr
E) Vesiletü'n-Necat
Batı edebiyatında fabl türünün en önemli temsilcisi olan, yazdığı eserlerle Tanzimat Dönemi Türk sanatçılarını da derinden etkileyen Fransız yazar aşağıdakilerden hangisidir?
A) EzopB) La Fontaine
C) Beydeba
D) Victor Hugo
E) Moliere
Fabllar belirli bölümlerden oluşur. Fablın sonunda okuyucuya verilmek istenen ana fikrin, ahlak dersinin açıkça veya dolaylı olarak sunulduğu bölüm aşağıdakilerden hangisidir?
A) SerimB) Düğüm
C) Çözüm
D) Öğüt
E) Döşeme
Fabl ve masal türlerinin karşılaştırılmasıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A) Her iki tür de olağanüstü ögeler ve hayal ürünü unsurlar barındırır.B) Masallarda kahramanlar genellikle insanlar ve olağanüstü varlıklarken fabllarda çoğunlukla hayvanlardır.
C) Fabllar her zaman manzum (şiir) biçiminde yazılırken masallar sadece nesir (düzyazı) biçiminde yazılır.
D) Her iki türün de temel amacı dinleyiciye veya okuyucuya eğitici, ahlaki bir mesaj vermektir.
E) Masallarda yer ve zaman tamamen belirsizken fabllarda da genellikle soyut veya belirsiz mekanlar tercih edilir.
Şeyhi'nin "Harname" adlı eseriyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi bilgi yanlışı içermektedir?
A) Bir eşeğin başından geçenler üzerinden toplumsal bir hiciv ve eleştiri sunulmaktadır.B) Eser, aruz ölçüsüyle ve mesnevi nazım biçimiyle kaleme alınmıştır.
C) Türk edebiyatında fabl özelliklerini barındıran ilk alegorik eser kabul edilir.
D) Eserdeki eşek karakteri, elindekilerle yetinmeyip daha fazlasını isterken elindekinden de olan insanı sembolize eder.
E) Eser, Tanzimat Dönemi'nde Batı etkisinde yazılmış ilk özgün fabl örneğidir.
Doğu edebiyatında fabl türünün en önemli kaynağı kabul edilen, Sanskritçe kaleme alınmış ve Beydeba tarafından yazılmış olan, aslan kral ile iki çakal arasındaki maceralar üzerinden devlet yönetimi ve ahlak dersleri veren ünlü eser aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kelile ve DimneB) Şehname
C) Binbir Gece Masalları
D) Bostan ve Gülistan
E) Divanü Lügati't-Türk
Tanzimat Dönemi sanatçısı Şinasi'nin Türk edebiyatında fabl türünün gelişimine katkılarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) Sadece Doğu klasiklerinden çeviriler yaparak fabl türünü tanıtmıştır.B) La Fontaine'den yaptığı manzum çevirilerle (Tercüme-i Manzume) ve yazdığı özgün fabl benzeri şiirlerle türün Batılı anlamdaki ilk örneklerini vermiştir.
C) Türk edebiyatındaki ilk yazılı fabl olan Harname'yi sadeleştirerek yeniden yayımlamıştır.
D) Fabl türünü tamamen reddederek sadece tiyatro ve gazetecilik alanında eserler vermiştir.
E) Hece ölçüsüyle yazdığı çocuk fabllarıyla Türk çocuk edebiyatının kurucusu olmuştur.
"Bir gün bir karga, ağzında bir parça peynirle bir dala konmuş. Bunu gören tilki, karganın yanına gelip tatlı dille konuşmaya başlamış: 'Ooo, karga kardeş! Ne kadar da güzelsiniz bugün, sesiniz de eminim tüyleriniz kadar güzeldir. Bana bir şarkı söyler misiniz?' demiş. Karga bu övgülere dayanamayıp ağzını açınca peyniri aşağı düşürmüş."
Bu fabl parçasında kullanılan en belirgin söz sanatları aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
B) Teşhis - İntak
C) Tezat - Mübalağa
D) Mecazımürsel - Kinaye
E) Tariz - Teşbih
Fablların yapı unsurları (olay örgüsü, kişiler, yer ve zaman) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Olay örgüsü, genellikle bir çatışma üzerine kurulur ve bu çatışma ahlaki bir dersle çözülür.B) Kişiler çoğunlukla hayvanlardır ve her hayvan belirli bir insan karakterini (kurnazlık, saflık, kibir vb.) temsil eder.
C) Zaman, genellikle geçmiş zaman veya belirsiz bir zaman dilimidir.
D) Mekan (yer), olayların geçtiği orman, göl kenarı, tarla gibi doğa ortamlarıdır ve ayrıntılı tasvirlerle betimlenir.
E) Fabllarda olaylar kısa ve yoğun bir şekilde anlatılır, gereksiz ayrıntılara yer verilmez.
Fabllarda sıklıkla başvurulan "alegorik anlatım" kavramı aşağıdakilerden hangisinde doğru tanımlanmıştır?
A) Olayların kronolojik bir sıra gözetilmeden, geriye dönüş teknikleriyle anlatılmasıdır.B) Bir düşünceyi, davranışı ya da durumu daha somut ve anlaşılır kılmak için semboller ve benzetmeler aracılığıyla ifade etme yöntemidir.
C) Şiirsel söyleyişi artırmak amacıyla kelimelerin ses uyumlarına dikkat edilerek yazılmasıdır.
D) Yazarın kendi iç dünyasını ve duygularını nesnel bir dille dışa vurmasıdır.
E) Toplumsal sorunların hiçbir sanatsal kaygı güdülmeden, doğrudan ve yalın bir dille aktarılmasıdır.
"Bir ufacık arı gördüm uçarken,
Kondu bir çiçeğe bağlar içinden.
Dedi: 'Ey insan, çalış durmadan,
Bal alamazsın emek harcamadan.'"
Yukarıdaki manzum fabl kesitiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
B) Teşhis ve intak sanatlarından yararlanılarak didaktik bir söylem oluşturulmuştur.
C) Klasik fabl yapısındaki "öğüt" bölümü, doğrudan arının konuşması içine yedirilmiştir.
D) Şiirsel bir formda (manzum) yazılmasına rağmen olay anlatımına dayalı bir nitelik taşımaktadır.
E) Eserdeki zaman ve mekan unsurları, gerçekçi ve ayrıntılı tasvirlerle okuyucuya sunulmuştur.
Fabl türünün tarihsel gelişimi ve dünya edebiyatındaki seyri düşünüldüğünde, aşağıda verilen bilgilerden hangisi kronolojik ve edebi açıdan doğru bir değerlendirme değildir?
A) Batı edebiyatında Ezop, Doğu edebiyatında ise Beydeba türün ilk ve en eski temsilcileri arasında yer alır.B) Türk edebiyatında Şeyhi'nin yazdığı "Harname", Divan edebiyatı geleneği içinde mesnevi formunda üretilmiş ilk alegorik-fabl örneğidir.
C) Tanzimat Dönemi'nde Şinasi'nin yaptığı çeviriler, Türk edebiyatında Batılı anlamda fabl türünün tanınmasında köprü vazifesi görmüştür.
D) Cumhuriyet Dönemi'nde Orhan Veli Kanık, La Fontaine fabllarını Türkçeye serbest vezinle ve son derece başarılı bir dille çevirmiştir.
E) Fabl türü, ilk olarak $19.$ yüzyılda romantizm akımının etkisiyle ortaya çıkmış ve modern tiyatronun doğuşuna zemin hazırlamıştır.
"Bir eşek var idi zaif ü nizar
Yük elinden katı şikeste vü zar
Gah odunda vü gah suda idi
Dün ü gün kahr ile kamuda idi"
(Şeyhi - Harname)
Şeyhi'nin Harname adlı eserinden alınan bu dizeler ve eserin genel özellikleri göz önünde bulundurulduğunda, aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
B) Dil özellikleri bakımından Eski Anadolu Türkçesinin ve klasik divan şiiri üslubunun izlerini taşımaktadır.
C) Yazar, bu mesnevisinde sadece bireysel bir acıyı değil, toplumsal tabakalaşmayı ve adaletsizliği alegorik bir dille eleştirmiştir.
D) Şiirde geçen "zaif ü nizar" (zayıf ve sıska) ve "şikeste vü zar" (kırgın ve inleyen) ifadeleri eşeğin fiziksel ve ruhsal durumunu betimlemektedir.
E) Bu eser, Türk edebiyatında Batı'dan yapılan doğrudan çevirilerin ilk ve en başarılı örneği olarak kabul edilir.
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-edebiyat-fabllar/testler