✅ 10. Sınıf Coğrafya: Türkiye'deki höyükler ve bulunduğu iller Test Çöz
✅ 10. Sınıf Coğrafya: Türkiye'deki höyükler ve bulunduğu iller Testi
Türkiye'de Neolitik Dönem'e ait en önemli yerleşim alanlarından biri olan ve UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan Çatalhöyük, aşağıdaki illerimizin hangisinin sınırları içerisinde yer almaktadır?
A) KonyaB) Çorum
C) Burdur
D) Malatya
E) Şanlıurfa
Anadolu'da Tunç Çağı ve Hitit dönemine ait çok önemli kalıntılar barındıran, Türkiye'nin ilk milli kazı alanlarından biri olan Alacahöyük hangi ilimizde yer alır?
A) YozgatB) Çorum
C) Kayseri
D) Sivas
E) Amasya
Batı Anadolu'da Neolitik ve Kalkolitik dönemlere ait seramik kültürüyle tanınan, Göller Yöresi'nde yer alan Hacılar Höyüğü aşağıdaki illerimizin hangisinde bulunmaktadır?
A) IspartaB) Burdur
C) Denizli
D) Afyonkarahisar
E) Antalya
Fırat Nehri yakınlarında kurulu olan, kerpiç saray kompleksi ve dünyanın en eski bürokratik devlet yapılarından birine ev sahipliği yapmasıyla bilinen ve yakın zamanda UNESCO Dünya Miras Listesi'ne giren Arslantepe Höyüğü hangi ilimizdedir?
A) GaziantepB) Adıyaman
C) Malatya
D) Diyarbakır
E) Elazığ
Türkiye'deki höyükler ve bulundukları iller eşleştirildiğinde aşağıdakilerden hangisi yanlış olur?
A) Yumuktepe - MersinB) İkiztepe - Samsun
C) Alişar - Yozgat
D) Karaz Höyük - Erzurum
E) Beycesultan - Isparta
Anadolu'da kurulan ilk yerleşmelerin (höyüklerin) coğrafi dağılışı incelendiğinde, bu yerleşim alanlarının seçiminde bazı doğal çevre faktörlerinin belirleyici olduğu görülür.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi höyüklerin kurulduğu yerlerin ortak coğrafi özelliklerinden biri değildir?
B) Tarıma elverişli verimli alüvyal topraklara sahip olmaları
C) Savunmaya elverişli yükseltiler veya yamaçlar üzerinde bulunmaları
D) Tamamının yüksek dağlık alanlarda ve gür orman örtüsü içinde yer alması
E) İklim koşullarının tarım ve yaşam için elverişli olması
Türkiye'deki höyük yerleşmelerinin coğrafi dağılışı ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
A) Karadeniz kıyı kuşağında, İç Anadolu'ya göre daha fazla höyük yerleşmesi bulunur.B) Höyükler sadece Doğu Anadolu Bölgesi'nin yüksek platolarında yoğunlaşmıştır.
C) İç Anadolu ve Güneydoğu Anadolu'daki havzalar ile akarsu boyları höyük yerleşmeleri bakımından oldukça zengindir.
D) Ege Bölgesi'ndeki graben ovalarında hiçbir höyük yerleşmesine rastlanmaz.
E) Höyük yerleşmelerinin tamamı deniz seviyesinden sıfır metre yükseklikteki kıyı çizgisi üzerinde kurulmuştur.
Türkiye'de yerleşmelerin tarihsel gelişimi sürecinde, avcılık ve toplayıcılıktan yerleşik hayata ve tarımsal üretime geçişin izlerini taşıyan höyükler büyük önem taşır.
Buna göre, aşağıdaki höyüklerden hangisi Anadolu'da tarımsal üretimin ve yerleşik hayatın ilk başladığı Neolitik Dönem'e ait en belirgin ve en eski örneklerden biridir?
B) Kültepe
C) Alacahöyük
D) Troya
E) Alişar
Türkiye'nin kuzeyinde Samsun yakınlarında yer alan İkiztepe Höyüğü ile İç Anadolu'da Konya'da yer alan Çatalhöyük karşılaştırıldığında, bu iki höyüğün kurulduğu alanların coğrafi özellikleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A) İkiztepe nemli ve yağışlı bir iklim bölgesinde yer alırken, Çatalhöyük yarı kurak karasal iklim bölgesinde yer alır.B) Her iki höyük de deniz kıyısında, liman ticareti amacıyla kurulmuştur.
C) Çatalhöyük yüksek dağlık bir kütle üzerinde kurulmuşken, İkiztepe geniş bir platoda yer alır.
D) İkiztepe'de tarım tamamen imkansızken, Çatalhöyük'te sadece hayvancılık yapılmıştır.
E) İki yerleşim alanı da aynı iklim ve bitki örtüsü özelliklerine sahiptir.
Malatya Ovası'nda yer alan Arslantepe Höyüğü, tarih boyunca çok sayıda medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Bu höyüğün kurulduğu yerin coğrafi özellikleri dikkate alındığında, yerleşim yeri olarak tercih edilmesinde aşağıdakilerden hangisinin etkisi en azdır?
A) Fırat Nehri ve kollarının sağladığı su imkanlarıB) Tarıma uygun verimli alüvyal toprakların bulunması
C) Önemli ticaret ve göç yollarının kesişim noktasında yer alması
D) Bölgenin zengin taş kömürü yataklarına sahip olması
E) Çevresindeki dağlık alanların sunduğu doğal korunma ve savunma avantajları
Türkiye'deki höyükler bulundukları coğrafi bölgelere göre sınıflandırılmak istenirse, aşağıdakilerden hangisi Akdeniz Bölgesi (Göller Yöresi dahil) sınırları içerisinde yer alan bir höyüktür?
A) AlacahöyükB) Hacılar
C) Alişar
D) İkiztepe
E) Karaz
Holosen Dönemi başlarında Anadolu'daki iklim koşullarında yaşanan değişimler, göl seviyelerinin dalgalanmasına ve akarsu rejimlerinin değişmesine neden olmuştur. Örneğin, Konya Çanağı'ndaki eski gölsel alanların kurumaya başlamasıyla ortaya çıkan verimli alüvyal düzlükler, Çatalhöyük gibi erken dönem yerleşmelerinin kurulmasına zemin hazırlamıştır. Ancak ilerleyen süreçte iklimin daha da kuraklaşması veya yerel su kaynaklarının tükenmesi, bu höyüklerdeki yaşamın sona ermesinde etkili olmuştur.
Bu bilgilere göre, Anadolu'daki höyük yerleşmelerinin tarihsel süreçteki varlığı ve dağılışı hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılamaz?
B) Höyüklerin kurulduğu alanlar, zaman içinde paleocoğrafik (geçmişteki coğrafi) değişimlere maruz kalmıştır.
C) Anadolu'daki ilk yerleşik toplumlar, doğa olaylarından ve iklim dalgalanmalarından tamamen bağımsız bir yaşam sürmüşlerdir.
D) Su kaynaklarının varlığı ve toprak verimliliği, höyüklerin kuruluş yer seçiminde hayati bir rol oynamıştır.
E) Konya Havzası gibi eski göl tabanları, tarımsal potansiyelleri nedeniyle ilk yerleşimciler için cazibe merkezi olmuştur.
Bir coğrafya öğretmeni, Türkiye'deki üç farklı höyük yerleşmesini aşağıdaki tabloda bazı coğrafi özelliklerine göre analiz etmiştir:
I. Höyük (Çatalhöyük):* İç Anadolu Bölgesi'nde, Konya Havzası'nda yer alır. Çarşamba Çayı'nın getirdiği alüvyonlar üzerinde kurulmuştur. Kurak/yarı kurak iklim özelliklerine sahiptir.
II. Höyük (Yumuktepe):* Akdeniz Bölgesi'nde, Mersin kıyı ovasında yer alır. Hem tarımsal üretime hem de denizel ulaşım/ticaret yollarına yakın konumdadır. Nemli-sıcak Akdeniz iklimi görülür.
III. Höyük (İkiztepe):* Karadeniz Bölgesi'nde, Samsun'da Kızılırmak deltası yakınlarında kurulmuştur. Nemli Karadeniz iklimi etkilidir, metal işçiliği (bakır) gelişmiştir.
Bu bilgilere ve coğrafi prensiplere dayanarak yapılan aşağıdaki yorumlardan hangisi kesinlikle yanlıştır?
B) Yumuktepe, kıyıya yakın konumu sayesinde denizel etkilerden yararlanırken; Çatalhöyük tamamen karasal koşullara adapte olmuştur.
C) İkiztepe'nin kurulduğu alanın su kaynakları ve tarımsal potansiyeli, Kızılırmak'ın oluşturduğu delta ovaları ile doğrudan ilişkilidir.
D) Çatalhöyük'te yaşayan insanlar, nemli Karadeniz ikliminin sunduğu gür orman örtüsünden yararlanarak ahşap mimariyi en üst düzeye çıkarmışlardır.
E) Anadolu'nun farklı coğrafi bölgelerinde yer alan bu höyükler, ülkemizin geçmişteki biyoçeşitlilik ve iklimsel çeşitliliğinin yerleşmeler üzerindeki etkisini kanıtlar.
Türkiye'deki höyüklerin (örneğin Alacahöyük, Hacılar, Arslantepe, Kültepe) mekansal dağılışı incelendiğinde; bu yerleşmelerin genellikle tektonik çöküntü ovalarında, akarsu boylarında veya vadi tabanlarında yoğunlaştığı, buna karşılık yüksek dağlık kütlelerde, dik yamaçlarda ve karstik platoların susuz düzlüklerinde höyük yerleşmelerine neredeyse hiç rastlanmadığı görülür.
Bu mekansal dağılış kalıbı, coğrafyanın hangi temel ilkesi ve yerleşme coğrafyası kavramı ile en iyi şekilde açıklanabilir?
B) Coğrafi çevrenin (su, toprak, yer şekilleri) insan faaliyetleri ve yerleşim yeri seçimi üzerindeki sınırlandırıcı ve yönlendirici etkisiyle
C) Yüksek dağlık alanların savunma açısından zayıf olması nedeniyle ilk insanlar tarafından tamamen dışlanmasıyla
D) Sanayi devrimi sonrasında ortaya çıkan hammadde ihtiyacının höyüklerin konumunu belirlemesiyle
E) Türkiye'deki tüm höyüklerin sadece dış kuvvetlerin biriktirme faaliyetleri sonucunda kendiliğinden oluşmuş doğal tepeler olmasıyla
Cevap Anahtarı ve Detaylı Çözümler İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-cografya-turkiye-deki-hoyukler-ve-bulundugu-iller/testler